၄ ေကျာင်းထွက်
ရဲရင့်ေအာင် (နယူးေဒလီ)
'ဂျိန်း' ဆိုတဲ့ တံခါးပိတ်သံြကီးဟာ ဘဝကို ထက်ပိုင်းချိုးချလိုက်သလား ထင်ရတယ်။ တကယ့်ကို သူစိမ်းဆံတယ်။ လူမှာ သိမ်ငယ်လိုက်တဲ့ြဖစ်ြခင်း။ ေထာင်ဘူးဝကေန ပံုစံခန်းထဲ မဝံ့မရဲ ေလျှာက်လာရတယ်။ ရှိနှင့်ေနြပီးသူေတွရဲ့ စူးရဲလှတဲ့ အြကည့်ေတွကို ရင်ဆိုင်နိုင်စွမ်းမရှိ။ အနားကို ေသွးေအးေအးနဲ့ ဝိုင်းအံုလာတဲ့အခါ အားငယ်စိတ်နဲ့ နှလံုးခုန်နှုန်းဟာ အြမင့်ဆံုးဆီ ခုန်တက်သွားတာ။ ရင်ထဲမှာ ကတုန်ကရင်ြဖစ်လာလို့ တကိုယ်လံုး နတ်ပူးသလိုလို တုန်ရင်လှိုက်ေမာလာတယ်။ ေလှာင်ချိုင့်ထဲက ငရဲသားေတွက စားေတာ့ဝါးေတာ့မတတ်။ ဒီလိုအြဖစ် မြကံုဖူးခဲ့။
'ဟဲ့ေကာင် … ေလးဖက်ကုန်းေလျှာက်' ။ ြကမ်းြပင်ထက် လက်နှစ်ဖက်နဲ့ ဒူးေထာက်ရတယ်။ အလျား ေပ ၃ဝ ေလာက်ရှိတဲ့ အခန်းနံရံနှစ်ဖက်ကို ဦးေခါင်းနဲ့ ေခါက်တံု့ေခါက်ြပန်တိုက်ြပီးတဲ့အခါ အခန်းထဲမှာ ပါဝါအာဏာ အရှိဆံုး တန်းစီးနဲ့ စည်းကမ်းထိန်းဆီ ြပားြပားဝပ် အခစားဝင်ရတယ်။ ေကျးေတာ်မျိုး ကျွန်ေတာ်မျိုး ြဖစ်ကေရာ့ပဲ။ 'ပံုစံထိုင်' ဆိုတဲ့ အသံြကီး ထွက်လာတယ်။ အေနအထိုင် မတတ်ေတာ့ ထွားကျိုင်းတုတ်ခိုင်တဲ့ မိုက်ခဲေတွရဲ့ ေြခဖေနာင့်နဲ့ လက်သီးလက်ဝါးေတွက ြပင်းအားေကာင်း မိုးသီးေတွပမာ ဆင်းချလာတယ်။ နားအံုထဲ မိုးြကိုးေတွ ပစ်၊ ရင်ဝမှာ မိုးြကိုးသွားေတွ စူးနစ်နဲ့ ခန္ဓာကိုယ်တခုလံုး ေထာင်းေထာင်းညက်ေြခ ခံရေလြပီ။
ေတွ့ေတွ့ချင်း ေဆာက်နဲ့ထွင်းဆိုသလို ဦးချိုး၊ ချိုချိုးလုပ်ြပီးမှ ပံုစံြပတန်းစီးက ပံုစံေတွ ြပေပးတာပါ။ အထိုင်အထ ပံုစံကျရမယ်၊ ဆက်ဆံပံု ဆက်ဆံနည်း မှန်ကန်ရမယ်။ ဒီ့ေနာက် ပါဝါရှင်နှစ်ေယာက်ဆီ ေမာ်ပင်မြကည့်ရဲတဲ့ သိုးသူငယ်လို ခယရတယ်။ ေမးသမျှ ေြဖေပေတာ့ … ေြပာသမျှ နာခံေပေတာ့။
'အြပင်မှာ မင်းဟာ ဝန်ြကီးသားပဲြဖစ်ြဖစ်၊ ြမို့ေတာ်ဝင်ပဲြဖစ်ြဖစ်၊ ဘာေကာင်ပဲြဖစ်ြဖစ် ဒီထဲကို ဝင်လာကတည်းက ဘူးဝဆိုတဲ့ အဝင်ေပါက်မှာ အားလံုးထားခဲ့ရမယ်' တဲ့။ (ဒီစကားက အာပလာဆိုတာ ေနာက်ပိုင်းမှ သိရတာပါ။ လူတိုင်းအတွက် မဟုတ်ပါဘူး။ ပံုစံြကည့်ြပီး ဟိန်းေဟာက်ြခိမ်းေြခာက်တာပါ။) ကိုယ်ကလည်း အေကာင်ြကီးြကီး အြမီးရှည်ရှည် မဟုတ်။ သာမန်လူလို့ ဆိုလိုက်ရင်ကို လံုေလာက်ပါရဲ့။ အထူးအြခား မရှိ။ စားဝတ်ေနေရး မေလာက်င၊ ြကံရာ မရရာမှ မူးယစ်ေဆးဝါး အေရာင်းအဝယ်နဲ့ ြငိြပီး ဝင်ရတာ။ ေထာင်အဝင်မှာ ငုတ်တုတ်ထိုင် စစ်ေဆးခံရ၊ အမည် ေနရပ်လိပ်စာ အမှု ေရးမှတ်၊ ေထာင်ဝင်နံပါတ်ေပးြပီး အကျဉ်းေဆာင်ထဲ မဝင်ရခင် ပံုစံခန်းမှာ ပံုစံေပးလိုက်တာပါပဲ။ ပွဲဦးထွက် ြကိုဆိုဧည့်ခံပံုက အေတာ်ယဉ်လှသကိုး။
စီရင်ချက်ချြပီး အကျဉ်းသားေတွနဲ့ တရားဆိုင် အချုပ်သားေတွ အေဆာင်ထဲမှာ ရှိတယ်။ အေဆာင်ေတွထဲ ဝင်ဖို့အေရး ဝင်ေြကးက စလာတယ်။ ေနရာေတွက ခွဲြခားထားလို့ စိတ်ြကိုက်ေနရာရဖို့ ေငွထိုးနိုင်တယ်။ ညကင်းမေစာင့်ချင်ရင်၊ ြကမ်းမတိုက်ချင်ရင်၊ မိလ္လာမထမ်းချင်ရင်၊ စိုက်ခင်းမှာ လုပ်ချင်ရင်၊ စားဖိုမှာ ကျချင်ရင် … ချင်ရင်၊ မချင်ရင်ေတွ အများသား။ ဘာအတွက် ဘယ်ေလာက်ဆိုတာ ေဈးနှုန်းရှိြပီးသား။ ေဈးဆစ်ဖို့ မစဉ်းစားနဲ့၊ မရေရးချ မရ။ အြပတ် ေဈးကိုင်တာ။ အဲလိုဆက်ေြကးေတွကို အချုပ်ကင်းကျ ကင်းမှူးေတွကို ခွဲတမ်းေပးရတယ်။ မေပးလို့ကေတာ့ ေနာက်ထပ်အချုပ်သားေတွကို တြခားအခန်းထဲ ထည့်ေပးလိုက်မယ်။ သူ့ေနရာမှာ သူ့ဩဇာနဲ့သူ ရှိေနတာ။ သူ့ခွဲတမ်းနဲ့ သူ။ တန်းစီးေတွနဲ့ ကင်းမှူးေတွရဲ့ြကားက အေပးအယူ။
ဝန်ေဆာင်ခကို ေပးမယ့်အေြကာင်း ကတိေပးရံုနဲ့ သူတို့ဂွင်ထဲမှာ အသားမကျေသးဘူး။ အခန်းထဲရှိတဲ့ မိတ်ေဆွ နှစ်ေယာက်ကို နှုတ်ဆက်ခွင့် မေပးေသးဘူး။ တံြမက်စည်း၊ ေရအိုး၊ ေရခွက်၊ စာအုပ်မှတ်တမ်းေြကးေတွနဲ့ ေထာင်ဝင်စာလာရင် ေကာ်ဖီမစ်၊ စားေသာက်စရာ၊ သြကားနဲ့ ေဆးလိပ်ေတွပါ အချိုးကျ ေပးရမှာကို သေဘာတူရတယ်။ ေရှ့ေရးအထိပါ ြကိုးကိုင်လိုက်တာ။ ဒီလိုမဟုတ်ရင် အခန်းေထာင့်မှာ ဆီးရွက်ေလာက်မျက်နှာနဲ့ ထိုင်ေနေပေရာ့။ ဒါေြကာင့် ေရလာမှ ဆီလာမှာမို့ နှုတ်ကတိေပးခဲ့ရတာ။ သဒ္ဓါတရားထက် ြကီးမားတဲ့ ခန္ဓာ၊ ရက်စက်တဲ့ စိတ်ဓာတ်၊ လက်ရဲဇက်ရဲ အြပုအမူ၊ သုန်မှုန် မျက်နှာထား၊ အုပ်စုြကီးြကားမှာ အေြကာက်တရား ြကီးစိုးေနလို့ပါ။ ကိုယ့်မှာ လွန်ဆန်နိုင်စွမ်းမှ မရှိတာ။ ေထာင်ထဲကို ရာဇဝတ်မှုနဲ့ ပထမဆံုး စကျတုန်းကေပါ့။
ေထာင်သက်တမ်း ရင့်လာတာနဲ့အမျှ ေထာင်ေြကာနပ်လာြပီ။ သက်သာရာ သက်သာေြကာင်း ရှာေဖွလာဘ်ထိုး ရာထူးတိုးဖို့ အေြကာင်းဖန်တတ်ြပီ။
''မိန်းေဂျး'' ။ မိန်းေဂျးဆိုတာက အထူးတာဝန်ယူရတဲ့၊ ေထာင်ဝန်ထမ်းေတွရဲ့ ခိုင်းေစခံရတဲ့ ေကျးကျွန်ေတွလို့ပဲ အဓိပ္ပာယ်ေပါက်တယ်။ ဘယ်လိုပဲြဖစ်ြဖစ် အဲဒီကျွန်က အေနေချာင် အစားေချာင်။ ေထာင်ပါးဝလာလို့ ေထာင်ပိုင်၊ ေထာင်မှူးကို ချဉ်းကပ်လာဘ်ထိုးြပီး မိန်းေဂျးေနရာကို အရယူတယ်။ အေဆာင်တိုင်းနဲ့ ေထာင်တွင်း ေနရာတကာ သွားလာနိုင်တဲ့ အခွင့်အေရး ရတယ်။ အကျဉ်းအကျပ်ထဲမှာမို့ အေတာ်ပဲ လွတ်လပ်လှပါ့။ ဒါတင် ဘယ်ကမလဲ၊ မျိုးမျိုးမျက်မျက်ေလးေတွလည်း ရှိမှ ရှိ။
အကျဉ်းသားေတွကို ေထာင်ဝင်စာ လာေတွ့ရင် အဝင်အထွက်စစ်၊ ေတွ့ဆံုချိန် တင်းကျပ်ထားတာ ေလျှာ့ေပါ့ေပး၊ ပစ္စည်းသွင်းတာေတွ ြကီးြကပ်၊ အေဆာင်တွင်း ေဖာက်ခွဲမှု မရှိေစဖို့ လှည့်ပတ်စံုစမ်း၊ ြပင်ပက ဝယ်ချင်တာရှိရင် အကျိုးေဆာင်နဲ့၊ အလုပ်ကို ြဖစ်လို့။ သိတယ်မလား၊ ေရမလာရင်ေတာ့ ဆီဘယ်ေပးမလဲ။
ေထာင်ရဲက ေခါ်ရင် 'ရှိ' ခနဲ ချက်ချင်းေြဖဖို့၊ အသံကျယ်ဖို့၊ ေလသံမှန်ဖို့၊ မျက်နှာေပးေကာင်းဖို့၊ အေြပးေလးသွားဖို့၊ အြကိုက်ေဆာင်ဖို့ အသားကျလာတယ်။ အမည်၊ အေဆာင်၊ အခန်း၊ ေထာင်ဝင်နံပါတ်ပါ ေထာင်ဝင်စာ ေြပစာ ြဖတ်ပိုင်းေတွယူြပီး အကျဉ်းသားေတွကို သတင်းပို့၊ ေထာင်ဝတ်စံု ဝတ်ခိုင်း၊ ပံုစံ ထိုင်ခိုင်း၊ စစ်ေဆး၊ ေထာင်ဝင်စာ ေတွ့ဆံုခန်း ေခါ်သွား၊ ေနရာယူခိုင်း။ ေတွ့ရတာ အချိန်နည်းလို့ အားမရေသးရင် ရဲနဲ့ ညှိေပး၊ သေဘာတူရင် ေငွယူြပီး အချိန်တိုးေပးေပါ့။
ေထာင်ေဆးခန်းက ေပးေလ့ရှိတဲ့ Peracetamol နဲ့ မလံုေလာက်ဘူးလား။ ယားနာေပျာက်ေဆး လိုချင်သလား၊ ေကာင်းရာမွန်ရာ ေဆးမျိုးေတွ လိုချင်သလား၊ စာပါ ဖတ်ချင်သလား။ ရေစရမယ်။ အြပင်က မိသားစုဝင်ေတွဆီ သတင်းေရာက်ေစရမယ်။ လာပို့ရင် အလွယ်တကူ ေပးသွင်းနိုင်တယ်။ ရဲနဲ့ စစ်ေဆးခန်းက ဝန်ထမ်းေတွအတွက် ဘာမှ မပူနဲ့။ သူ့ဟာနဲ့သူ အချိုးကျေလး ကသွားလိမ့်မယ်။ သိတဲ့အတိုင်း ေရစီးဖို့ပဲ။
ဒါတင်ဘယ်ကမလဲ။ အစားအေသာက်ဆိုတာ အေရးြကီးမှြကီး။ အမဲသားေြကာ်၊ ငပိေြကာ်၊ ခရမ်းချဉ်သီးနဲ့ ေဂါ်ဖီ၊ ဘာြဖစ်ြဖစ် ေပးသာေပးလှည့်။ တခန်းဝင် တခန်းထွက်နဲ့ စစ်ရင်းေဆးရင်း အကျဉ်းသားဆီ ေရာက်သွားလိမ့်မယ်။ ဒါေပမဲ့ ြဖတ်စားလာဘ်စားကို ြကည်ြဖူဖို့ လိုတယ်။ မေကျမချမ်းပံုစံ မျက်နှာရိပ် မျက်နှာကဲ မြပေလနဲ့။ ေနာက်တခါ အခွင့်အေရး ေဝလာေဝး။
မိန်းေဂျးတာဝန်ယူချိန် ေထာင်ထဲကို ကမ္ဘာ့ြကက်ေြခနီအဖွဲ့ ICRC ဝင်တာနဲ့ ြကံုရပါေသးရဲ့။ သူတို့လာမယ်ဆိုလို့ အခန်းတိုင်း သန့်ရှင်းေရးလုပ်၊ ေဟာင်းနွမ်းအဝတ်အစားေတွကို အသစ်နဲ့ အစားထိုး၊ ြပီးေတာ့ ပံုစံထိုင်ေပါ့ေလ။ ICRC က ေထာင်အာဏာပိုင်ေတွနဲ့အတူ သန့်ရှင်းေရး၊ ကျန်းမာေရး၊ အစားအေသာက် စစ်သေပါ့။ ေမးချင်တဲ့ အကျဉ်းသားကို ေကာက်သာေမး။ အားလံုး ေအာ်ဟစ်ေြပာရေလ့ရှိတဲ့ 'အားလံုး … ေကာင်းပါသည် ခင်ဗျား' ချည်းပဲ။ တချို့က မှန်တာေြပာရင် ေထာင်ဆရာဝန်က စိတ်ေဖာက်ြပန်သူအြဖစ် ဆင်ေြခေပးြပီး ေလျှာ်ပစ်မလား၊ ေနာက်ပိုင်းမှာ အခွင့်အေရးေတွ ဆံုးရှံုးမလား၊ တခုခုေတာ့ တခုခုပဲ။ ဒီ့ထက် ဆိုးမယ်ဆိုရင် အလုပ်ြကမ်းတမ်း ရဲဘက်စခန်းနဲ့ ဒုက္ခဆိုးရှာ စစ်ေပါ်တာ ြဖစ်ကေရာ့။ ဒါေြကာင့် ေရငံုနှုတ်ပိတ် ခပ်မဆိတ် ေနရတယ်။ ၁၉၉၉ ခုနှစ်ေလာက်ကစြပီး ၆-၇ နှစ်ေလာက်ပဲ ICRC က နှစ်စဉ် လာဖူးတာ။ အခု မလာေတာ့ဘူး။
အစားအေသာက်ေရာ ဘာထူးလဲ။ စိုက်ခင်းက ဟင်းသီးဟင်းရွက် သန်ေပ့ေကာင်းေပ့ဆို ေထာင်ပိုင်ေထာင်မှူး အမှူးြပုြပီး၊ အဆင့်အလိုက် ခွဲတမ်းေပးဖို့ လက်မေနှးေစနဲ့။ ကျန်တာေတွကိုမှ ဧရာမ ဒန်အိုးြကီးထဲထည့်ြပီး တာလေဘာဟင်း ချက်ေပေတာ့။ ဆီမပါြပားမပါ မည်ကာမတ္တ အသားဟင်းက တပတ် ၂ ခါ စားရတယ်။ ဓားခုတ် မညီတဲ့ အသားေတာင် တေယာက်ကို ၅ ကျပ်သားထက် မပိုေစဘူး။ (အခု ဘူးသီးေတာင်ေထာင်မှာ ၂ ကျပ်သားပဲ ရေတာ့မယ်လို့ ြကားရလို့ စိတ်မေကာင်းဘူး။) ဆိုေတာ့ တပိဿာ၊ လူ ၂ဝ ခွဲတမ်း။ ထမင်း တပန်းကန်မှာ စပါးလံုးက လက်တဆုပ်စာ။ အဝင်ဆိုးသလား မေမးနဲ့။ ေရွးချင်သူ ေရွးစား၊ ဒါက အလုပ်ြကီးတလုပ် ြဖစ်လိမ့်မယ်။ ေကာင်းေပ့ညွန့်ေပ့ေတွ ချက်ြပီး တာဝန်ကျ ေထာင်မှူးဆီ အစစ်ခံရတယ်။ အစားအေသာက် ေကာင်းေြကာင်း မှတ်တမ်းတင်ရတယ်။ လာတာက အဲသလို။
ကျန်းမာေရး မေကာင်းလို့ ဝန်ထမ်းရဲေဘာ်နဲ့ ေထာင်မှူးကို အာေပါက်မတတ် တိုးလျှိုးေတာင်းပန်ြပီးမှ ေထာင်ေဆးခန်းဆီ လှမ်းေတာ်မူရတယ်။ အဆံုးမှာေတာ့ Peracetamol ပဲ။ ဒါေတွေြကာင့် ေထာင်ဝင်စာ၊ ေထာင်ြပင်ပက ေဆးဝါး၊ အစားအေသာက်နဲ့ ေငွေြကးက အေတာ်တန်ဖိုးရှိတယ်။ ခိုးဆိုးလုယက် ေသာင်းကျန်းရက်စက်သူလည်း လူပါပဲ။ ဒီအလုပ်ေလာက်ပဲ အားကိုးခဲ့သူမျိုးဆိုရင်ေတာ့ ေငွကို ရရာရေြကာင်း ေချာင်းေြမာင်းေတာ့တာပဲ။ ဆိုးသွမ်းပါေပ့၊ နည်းစံုလမ်းစံု ကမ်းကုန်ပါပဲ။ လှုပ်သာလှည့်သာဖို့ ရတဲ့နည်းနဲ့ လာဘ်ထိုးလား ထိုးရရဲ့၊ ေဖာ်လံဖားလား ဖားရရဲ့။ အပိဆံုး အြပားဆံုး အကျဉ်းသားေတွအတွက် ေထာင်ဟာ ငရဲတကာ့ ငရဲအြကီးစား။
အခွင့်ထူးခံေတွလည်း ရှိတာပါပဲ။ သူတို့ကို ေထာင်ထဲမှာ သက်ေတာင့်သက်သာ ထားရတယ်။ ေထာင်ထဲမှာပါ အြပစ်မရှိ အြပစ်ရှာခံရတဲ့ နိုင်ငံေရး အကျဉ်းသားေတွ ဒါမျိုးမေနရဘူး။ ရာဇဝတ်သားလိုပဲ ေနရတာ။ အခုေတာ့ ငါးဖယ်က ေြပာင်းြပန်။ ကိုယ်လိုသူလို ရာဇဝတ်သားကို အထက်အာဏာပိုင်ေတွက ပစားေပးထားတာ။ တကယ့်ကို 'ဘုရားက ေအာက်၊ ေမျာက်က အထက်'။ စစ်အာဏာပိုင်ေတွနဲ့ ေပါက်ေရာက်ဝင်ဆံ့ရင်၊ ချမ်းသာရင်၊ ေပးကမ်းနိုင်ရင် အဆင်ကို ေြပလို့။ အကျဉ်းသားချင်း မတူေရးချ မတူ။ ရဲတို့၊ တန်းစီးတို့ေတာင် မတို့ရဲ မထိရဲဘူး။ ေထာင်စည်းဝိုင်းရဲ့ အတွင်းနဲ့ အြပင်ကို ဖန်ခုန်တမ်းကစားသလို တံခါးမရှိ၊ ဓားမရှိ ဝင်လိုက် ထွက်လိုက်။
'အေရးပါ အရာေရာက်ြပီေဟ့' ဆိုရင် လက်ထဲက ေငွပေဒသာပင်ဟာ လှိမ့်သီးလာတာ။ ဒါေြကာင့် ြပန်လွတ်မှာ စိုးရိမ်သူ၊ ေထာင်မှာ ေငွရှာြပီး အိမ်ြပန်ပို့သူ၊ ရာဇဝတ်မှုေလးေတွ ထပ်လုပ်ြပီး ေထာင်ထဲ ထပ်တလဲလဲ ြပန်ဝင်သူ၊ အဲသလို ေထာင်ေပျာ်ေတွ မျိုးစံုရှိတယ်။ ဝင်ေငွေကာင်းမယ့် ေနရာရဖို့ ြကံရဖန်ရ၊ ညစ်ပတ်ရ၊ ရက်စက်ရနဲ့မို့ ေထာင်ဆိုတာ လူဆိုးကို လူေကာင်းြဖစ်ဖို့ သေဘာတရားနဲ့ လက်ေတွ့ မပါတဲ့ ေနရာ။ မလွတ်မလပ်နဲ့၊ ကျပ်တည်းကျဉ်းေြမာင်းတာ မနှစ်သက်လို့ အများက ေနာက်တခါ ေထာင်မလာချင်တာ။ ဒါေပမဲ့ လက်ေတွ့မှာ ဆိုးသွမ်းဖို့အေရး ဝန်မေလးဘူး။ လူနည်းစုကို ေြပာပါတယ်။ အများစုက ေထာင်အတတ်ေတွကို အြပင်မှာ မကျင့်သံုးဘူးလို့ ယံုပါရဲ့။
အခွင့်အေရးနဲ့ ေငွေြကး ရတက်မေအးတဲ့ ေထာင်ြပင်ပ ဘဝဥခွံေလးမှာပါ အသာစီး ရေရး၊ အထက်စီး ေရာက်ေရး အေတွးေတွ ေပါက်လာတယ်။ အဲဒီအတွက် ဆန္ဒအားြကီးလာတယ်။ ရိုးရိုးေြဖာင့်ေြဖာင့်သွားဖို့က လက်လှမ်းမမီ။ မေကာင်းလိုက်တဲ့ မေကာင်း။ ေထာင်ထဲက သင်လာတဲ့ ပညာေတွကို မကျင့်သံုးမိဖို့ သတိသာ ထားေပေတာ့။ လူ့ပတ်ဝန်းကျင်ကို ေကာင်းမွန်သန့်စင်ဖို့အေရး ဖာေထးရှင်းလင်းေပးလိုတဲ့ ေစတနာ ပရပွသာ ေထာင်ထဲမှာ စနစ်တကျ ရှိေနမယ်ဆိုရင် လူသာဓုေခါ်၊ နတ်သာဓုေခါ်ေပါ့။ တကယ့်ကို ေခါ်ချင်စမ်းပါရဲ့ သာဓု သံုးခွန်း …။
(ေတွ့ဆံုေမးြမန်းခွင့်နှင့် စာမူေရးသားခွင့် ေပးသြဖင့် ကာယကံရှင် ကိုေယာဟန်ကို ေကျးဇူးတင်ပါသည်။ ြမန်မာြပည်တွင် နိုင်ငံေရးလှုပ်ရှားမှုများေြကာင့် ေထာင်နှစ်ခါ ထပ်ကျခဲ့သလို၊ စကင်္ာပူတွင် ရက်လွန်ေနထိုင်သြဖင့် အကျဉ်းကျခဲ့ဖူးသူ ြဖစ်ေသာေြကာင့် သူ့ကို တင်စားေခါ်ေဝါ်သည့်အေနြဖင့် ေဆာင်းပါးေခါင်းစဉ်ကို '၄ ေကျာင်းထွက်' ဟု အမည်ေပးပါသည်။ အကျဉ်းမျှ တင်ြပြခင်းသာ ြဖစ်ပါသည်။)
(အင်းစိန်ေထာင်၌ အကျဉ်းသားများအေပါ် ေထာင်အာဏာပိုင်များက ခွဲြခားဖိနှိပ်မှုများ ရှိေနသြဖင့် အကျဉ်းသား အခွင့်အေရးနှင့် တရားမျှတေရးအတွက် နိုင်ငံေရးအကျဉ်းသား ကိုညီညီေအာင် လက်တေလာ အစာငတ်ခံ ဆန္ဒြပေနချိန်နှင့် ယေန့ ကျေရာက်သည့် ၆၁ နှစ်ေြမာက် အြပည်ြပည်ဆိုင်ရာ လူ့အခွင့်အေရးေန့ အထိမ်းအမှတ်အြဖစ် ယခု ေဆာင်းပါးကို ေရးသားရပါသည်။ - ၂၀၀၉ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၁၀ ရက် -)
ရဲရင့်ေအာင် (နယူးေဒလီ)
'ဂျိန်း' ဆိုတဲ့ တံခါးပိတ်သံြကီးဟာ ဘဝကို ထက်ပိုင်းချိုးချလိုက်သလား ထင်ရတယ်။ တကယ့်ကို သူစိမ်းဆံတယ်။ လူမှာ သိမ်ငယ်လိုက်တဲ့ြဖစ်ြခင်း။ ေထာင်ဘူးဝကေန ပံုစံခန်းထဲ မဝံ့မရဲ ေလျှာက်လာရတယ်။ ရှိနှင့်ေနြပီးသူေတွရဲ့ စူးရဲလှတဲ့ အြကည့်ေတွကို ရင်ဆိုင်နိုင်စွမ်းမရှိ။ အနားကို ေသွးေအးေအးနဲ့ ဝိုင်းအံုလာတဲ့အခါ အားငယ်စိတ်နဲ့ နှလံုးခုန်နှုန်းဟာ အြမင့်ဆံုးဆီ ခုန်တက်သွားတာ။ ရင်ထဲမှာ ကတုန်ကရင်ြဖစ်လာလို့ တကိုယ်လံုး နတ်ပူးသလိုလို တုန်ရင်လှိုက်ေမာလာတယ်။ ေလှာင်ချိုင့်ထဲက ငရဲသားေတွက စားေတာ့ဝါးေတာ့မတတ်။ ဒီလိုအြဖစ် မြကံုဖူးခဲ့။
'ဟဲ့ေကာင် … ေလးဖက်ကုန်းေလျှာက်' ။ ြကမ်းြပင်ထက် လက်နှစ်ဖက်နဲ့ ဒူးေထာက်ရတယ်။ အလျား ေပ ၃ဝ ေလာက်ရှိတဲ့ အခန်းနံရံနှစ်ဖက်ကို ဦးေခါင်းနဲ့ ေခါက်တံု့ေခါက်ြပန်တိုက်ြပီးတဲ့အခါ အခန်းထဲမှာ ပါဝါအာဏာ အရှိဆံုး တန်းစီးနဲ့ စည်းကမ်းထိန်းဆီ ြပားြပားဝပ် အခစားဝင်ရတယ်။ ေကျးေတာ်မျိုး ကျွန်ေတာ်မျိုး ြဖစ်ကေရာ့ပဲ။ 'ပံုစံထိုင်' ဆိုတဲ့ အသံြကီး ထွက်လာတယ်။ အေနအထိုင် မတတ်ေတာ့ ထွားကျိုင်းတုတ်ခိုင်တဲ့ မိုက်ခဲေတွရဲ့ ေြခဖေနာင့်နဲ့ လက်သီးလက်ဝါးေတွက ြပင်းအားေကာင်း မိုးသီးေတွပမာ ဆင်းချလာတယ်။ နားအံုထဲ မိုးြကိုးေတွ ပစ်၊ ရင်ဝမှာ မိုးြကိုးသွားေတွ စူးနစ်နဲ့ ခန္ဓာကိုယ်တခုလံုး ေထာင်းေထာင်းညက်ေြခ ခံရေလြပီ။
ေတွ့ေတွ့ချင်း ေဆာက်နဲ့ထွင်းဆိုသလို ဦးချိုး၊ ချိုချိုးလုပ်ြပီးမှ ပံုစံြပတန်းစီးက ပံုစံေတွ ြပေပးတာပါ။ အထိုင်အထ ပံုစံကျရမယ်၊ ဆက်ဆံပံု ဆက်ဆံနည်း မှန်ကန်ရမယ်။ ဒီ့ေနာက် ပါဝါရှင်နှစ်ေယာက်ဆီ ေမာ်ပင်မြကည့်ရဲတဲ့ သိုးသူငယ်လို ခယရတယ်။ ေမးသမျှ ေြဖေပေတာ့ … ေြပာသမျှ နာခံေပေတာ့။
'အြပင်မှာ မင်းဟာ ဝန်ြကီးသားပဲြဖစ်ြဖစ်၊ ြမို့ေတာ်ဝင်ပဲြဖစ်ြဖစ်၊ ဘာေကာင်ပဲြဖစ်ြဖစ် ဒီထဲကို ဝင်လာကတည်းက ဘူးဝဆိုတဲ့ အဝင်ေပါက်မှာ အားလံုးထားခဲ့ရမယ်' တဲ့။ (ဒီစကားက အာပလာဆိုတာ ေနာက်ပိုင်းမှ သိရတာပါ။ လူတိုင်းအတွက် မဟုတ်ပါဘူး။ ပံုစံြကည့်ြပီး ဟိန်းေဟာက်ြခိမ်းေြခာက်တာပါ။) ကိုယ်ကလည်း အေကာင်ြကီးြကီး အြမီးရှည်ရှည် မဟုတ်။ သာမန်လူလို့ ဆိုလိုက်ရင်ကို လံုေလာက်ပါရဲ့။ အထူးအြခား မရှိ။ စားဝတ်ေနေရး မေလာက်င၊ ြကံရာ မရရာမှ မူးယစ်ေဆးဝါး အေရာင်းအဝယ်နဲ့ ြငိြပီး ဝင်ရတာ။ ေထာင်အဝင်မှာ ငုတ်တုတ်ထိုင် စစ်ေဆးခံရ၊ အမည် ေနရပ်လိပ်စာ အမှု ေရးမှတ်၊ ေထာင်ဝင်နံပါတ်ေပးြပီး အကျဉ်းေဆာင်ထဲ မဝင်ရခင် ပံုစံခန်းမှာ ပံုစံေပးလိုက်တာပါပဲ။ ပွဲဦးထွက် ြကိုဆိုဧည့်ခံပံုက အေတာ်ယဉ်လှသကိုး။
စီရင်ချက်ချြပီး အကျဉ်းသားေတွနဲ့ တရားဆိုင် အချုပ်သားေတွ အေဆာင်ထဲမှာ ရှိတယ်။ အေဆာင်ေတွထဲ ဝင်ဖို့အေရး ဝင်ေြကးက စလာတယ်။ ေနရာေတွက ခွဲြခားထားလို့ စိတ်ြကိုက်ေနရာရဖို့ ေငွထိုးနိုင်တယ်။ ညကင်းမေစာင့်ချင်ရင်၊ ြကမ်းမတိုက်ချင်ရင်၊ မိလ္လာမထမ်းချင်ရင်၊ စိုက်ခင်းမှာ လုပ်ချင်ရင်၊ စားဖိုမှာ ကျချင်ရင် … ချင်ရင်၊ မချင်ရင်ေတွ အများသား။ ဘာအတွက် ဘယ်ေလာက်ဆိုတာ ေဈးနှုန်းရှိြပီးသား။ ေဈးဆစ်ဖို့ မစဉ်းစားနဲ့၊ မရေရးချ မရ။ အြပတ် ေဈးကိုင်တာ။ အဲလိုဆက်ေြကးေတွကို အချုပ်ကင်းကျ ကင်းမှူးေတွကို ခွဲတမ်းေပးရတယ်။ မေပးလို့ကေတာ့ ေနာက်ထပ်အချုပ်သားေတွကို တြခားအခန်းထဲ ထည့်ေပးလိုက်မယ်။ သူ့ေနရာမှာ သူ့ဩဇာနဲ့သူ ရှိေနတာ။ သူ့ခွဲတမ်းနဲ့ သူ။ တန်းစီးေတွနဲ့ ကင်းမှူးေတွရဲ့ြကားက အေပးအယူ။
ဝန်ေဆာင်ခကို ေပးမယ့်အေြကာင်း ကတိေပးရံုနဲ့ သူတို့ဂွင်ထဲမှာ အသားမကျေသးဘူး။ အခန်းထဲရှိတဲ့ မိတ်ေဆွ နှစ်ေယာက်ကို နှုတ်ဆက်ခွင့် မေပးေသးဘူး။ တံြမက်စည်း၊ ေရအိုး၊ ေရခွက်၊ စာအုပ်မှတ်တမ်းေြကးေတွနဲ့ ေထာင်ဝင်စာလာရင် ေကာ်ဖီမစ်၊ စားေသာက်စရာ၊ သြကားနဲ့ ေဆးလိပ်ေတွပါ အချိုးကျ ေပးရမှာကို သေဘာတူရတယ်။ ေရှ့ေရးအထိပါ ြကိုးကိုင်လိုက်တာ။ ဒီလိုမဟုတ်ရင် အခန်းေထာင့်မှာ ဆီးရွက်ေလာက်မျက်နှာနဲ့ ထိုင်ေနေပေရာ့။ ဒါေြကာင့် ေရလာမှ ဆီလာမှာမို့ နှုတ်ကတိေပးခဲ့ရတာ။ သဒ္ဓါတရားထက် ြကီးမားတဲ့ ခန္ဓာ၊ ရက်စက်တဲ့ စိတ်ဓာတ်၊ လက်ရဲဇက်ရဲ အြပုအမူ၊ သုန်မှုန် မျက်နှာထား၊ အုပ်စုြကီးြကားမှာ အေြကာက်တရား ြကီးစိုးေနလို့ပါ။ ကိုယ့်မှာ လွန်ဆန်နိုင်စွမ်းမှ မရှိတာ။ ေထာင်ထဲကို ရာဇဝတ်မှုနဲ့ ပထမဆံုး စကျတုန်းကေပါ့။
ေထာင်သက်တမ်း ရင့်လာတာနဲ့အမျှ ေထာင်ေြကာနပ်လာြပီ။ သက်သာရာ သက်သာေြကာင်း ရှာေဖွလာဘ်ထိုး ရာထူးတိုးဖို့ အေြကာင်းဖန်တတ်ြပီ။
''မိန်းေဂျး'' ။ မိန်းေဂျးဆိုတာက အထူးတာဝန်ယူရတဲ့၊ ေထာင်ဝန်ထမ်းေတွရဲ့ ခိုင်းေစခံရတဲ့ ေကျးကျွန်ေတွလို့ပဲ အဓိပ္ပာယ်ေပါက်တယ်။ ဘယ်လိုပဲြဖစ်ြဖစ် အဲဒီကျွန်က အေနေချာင် အစားေချာင်။ ေထာင်ပါးဝလာလို့ ေထာင်ပိုင်၊ ေထာင်မှူးကို ချဉ်းကပ်လာဘ်ထိုးြပီး မိန်းေဂျးေနရာကို အရယူတယ်။ အေဆာင်တိုင်းနဲ့ ေထာင်တွင်း ေနရာတကာ သွားလာနိုင်တဲ့ အခွင့်အေရး ရတယ်။ အကျဉ်းအကျပ်ထဲမှာမို့ အေတာ်ပဲ လွတ်လပ်လှပါ့။ ဒါတင် ဘယ်ကမလဲ၊ မျိုးမျိုးမျက်မျက်ေလးေတွလည်း ရှိမှ ရှိ။
အကျဉ်းသားေတွကို ေထာင်ဝင်စာ လာေတွ့ရင် အဝင်အထွက်စစ်၊ ေတွ့ဆံုချိန် တင်းကျပ်ထားတာ ေလျှာ့ေပါ့ေပး၊ ပစ္စည်းသွင်းတာေတွ ြကီးြကပ်၊ အေဆာင်တွင်း ေဖာက်ခွဲမှု မရှိေစဖို့ လှည့်ပတ်စံုစမ်း၊ ြပင်ပက ဝယ်ချင်တာရှိရင် အကျိုးေဆာင်နဲ့၊ အလုပ်ကို ြဖစ်လို့။ သိတယ်မလား၊ ေရမလာရင်ေတာ့ ဆီဘယ်ေပးမလဲ။
ေထာင်ရဲက ေခါ်ရင် 'ရှိ' ခနဲ ချက်ချင်းေြဖဖို့၊ အသံကျယ်ဖို့၊ ေလသံမှန်ဖို့၊ မျက်နှာေပးေကာင်းဖို့၊ အေြပးေလးသွားဖို့၊ အြကိုက်ေဆာင်ဖို့ အသားကျလာတယ်။ အမည်၊ အေဆာင်၊ အခန်း၊ ေထာင်ဝင်နံပါတ်ပါ ေထာင်ဝင်စာ ေြပစာ ြဖတ်ပိုင်းေတွယူြပီး အကျဉ်းသားေတွကို သတင်းပို့၊ ေထာင်ဝတ်စံု ဝတ်ခိုင်း၊ ပံုစံ ထိုင်ခိုင်း၊ စစ်ေဆး၊ ေထာင်ဝင်စာ ေတွ့ဆံုခန်း ေခါ်သွား၊ ေနရာယူခိုင်း။ ေတွ့ရတာ အချိန်နည်းလို့ အားမရေသးရင် ရဲနဲ့ ညှိေပး၊ သေဘာတူရင် ေငွယူြပီး အချိန်တိုးေပးေပါ့။
ေထာင်ေဆးခန်းက ေပးေလ့ရှိတဲ့ Peracetamol နဲ့ မလံုေလာက်ဘူးလား။ ယားနာေပျာက်ေဆး လိုချင်သလား၊ ေကာင်းရာမွန်ရာ ေဆးမျိုးေတွ လိုချင်သလား၊ စာပါ ဖတ်ချင်သလား။ ရေစရမယ်။ အြပင်က မိသားစုဝင်ေတွဆီ သတင်းေရာက်ေစရမယ်။ လာပို့ရင် အလွယ်တကူ ေပးသွင်းနိုင်တယ်။ ရဲနဲ့ စစ်ေဆးခန်းက ဝန်ထမ်းေတွအတွက် ဘာမှ မပူနဲ့။ သူ့ဟာနဲ့သူ အချိုးကျေလး ကသွားလိမ့်မယ်။ သိတဲ့အတိုင်း ေရစီးဖို့ပဲ။
ဒါတင်ဘယ်ကမလဲ။ အစားအေသာက်ဆိုတာ အေရးြကီးမှြကီး။ အမဲသားေြကာ်၊ ငပိေြကာ်၊ ခရမ်းချဉ်သီးနဲ့ ေဂါ်ဖီ၊ ဘာြဖစ်ြဖစ် ေပးသာေပးလှည့်။ တခန်းဝင် တခန်းထွက်နဲ့ စစ်ရင်းေဆးရင်း အကျဉ်းသားဆီ ေရာက်သွားလိမ့်မယ်။ ဒါေပမဲ့ ြဖတ်စားလာဘ်စားကို ြကည်ြဖူဖို့ လိုတယ်။ မေကျမချမ်းပံုစံ မျက်နှာရိပ် မျက်နှာကဲ မြပေလနဲ့။ ေနာက်တခါ အခွင့်အေရး ေဝလာေဝး။
မိန်းေဂျးတာဝန်ယူချိန် ေထာင်ထဲကို ကမ္ဘာ့ြကက်ေြခနီအဖွဲ့ ICRC ဝင်တာနဲ့ ြကံုရပါေသးရဲ့။ သူတို့လာမယ်ဆိုလို့ အခန်းတိုင်း သန့်ရှင်းေရးလုပ်၊ ေဟာင်းနွမ်းအဝတ်အစားေတွကို အသစ်နဲ့ အစားထိုး၊ ြပီးေတာ့ ပံုစံထိုင်ေပါ့ေလ။ ICRC က ေထာင်အာဏာပိုင်ေတွနဲ့အတူ သန့်ရှင်းေရး၊ ကျန်းမာေရး၊ အစားအေသာက် စစ်သေပါ့။ ေမးချင်တဲ့ အကျဉ်းသားကို ေကာက်သာေမး။ အားလံုး ေအာ်ဟစ်ေြပာရေလ့ရှိတဲ့ 'အားလံုး … ေကာင်းပါသည် ခင်ဗျား' ချည်းပဲ။ တချို့က မှန်တာေြပာရင် ေထာင်ဆရာဝန်က စိတ်ေဖာက်ြပန်သူအြဖစ် ဆင်ေြခေပးြပီး ေလျှာ်ပစ်မလား၊ ေနာက်ပိုင်းမှာ အခွင့်အေရးေတွ ဆံုးရှံုးမလား၊ တခုခုေတာ့ တခုခုပဲ။ ဒီ့ထက် ဆိုးမယ်ဆိုရင် အလုပ်ြကမ်းတမ်း ရဲဘက်စခန်းနဲ့ ဒုက္ခဆိုးရှာ စစ်ေပါ်တာ ြဖစ်ကေရာ့။ ဒါေြကာင့် ေရငံုနှုတ်ပိတ် ခပ်မဆိတ် ေနရတယ်။ ၁၉၉၉ ခုနှစ်ေလာက်ကစြပီး ၆-၇ နှစ်ေလာက်ပဲ ICRC က နှစ်စဉ် လာဖူးတာ။ အခု မလာေတာ့ဘူး။
အစားအေသာက်ေရာ ဘာထူးလဲ။ စိုက်ခင်းက ဟင်းသီးဟင်းရွက် သန်ေပ့ေကာင်းေပ့ဆို ေထာင်ပိုင်ေထာင်မှူး အမှူးြပုြပီး၊ အဆင့်အလိုက် ခွဲတမ်းေပးဖို့ လက်မေနှးေစနဲ့။ ကျန်တာေတွကိုမှ ဧရာမ ဒန်အိုးြကီးထဲထည့်ြပီး တာလေဘာဟင်း ချက်ေပေတာ့။ ဆီမပါြပားမပါ မည်ကာမတ္တ အသားဟင်းက တပတ် ၂ ခါ စားရတယ်။ ဓားခုတ် မညီတဲ့ အသားေတာင် တေယာက်ကို ၅ ကျပ်သားထက် မပိုေစဘူး။ (အခု ဘူးသီးေတာင်ေထာင်မှာ ၂ ကျပ်သားပဲ ရေတာ့မယ်လို့ ြကားရလို့ စိတ်မေကာင်းဘူး။) ဆိုေတာ့ တပိဿာ၊ လူ ၂ဝ ခွဲတမ်း။ ထမင်း တပန်းကန်မှာ စပါးလံုးက လက်တဆုပ်စာ။ အဝင်ဆိုးသလား မေမးနဲ့။ ေရွးချင်သူ ေရွးစား၊ ဒါက အလုပ်ြကီးတလုပ် ြဖစ်လိမ့်မယ်။ ေကာင်းေပ့ညွန့်ေပ့ေတွ ချက်ြပီး တာဝန်ကျ ေထာင်မှူးဆီ အစစ်ခံရတယ်။ အစားအေသာက် ေကာင်းေြကာင်း မှတ်တမ်းတင်ရတယ်။ လာတာက အဲသလို။
ကျန်းမာေရး မေကာင်းလို့ ဝန်ထမ်းရဲေဘာ်နဲ့ ေထာင်မှူးကို အာေပါက်မတတ် တိုးလျှိုးေတာင်းပန်ြပီးမှ ေထာင်ေဆးခန်းဆီ လှမ်းေတာ်မူရတယ်။ အဆံုးမှာေတာ့ Peracetamol ပဲ။ ဒါေတွေြကာင့် ေထာင်ဝင်စာ၊ ေထာင်ြပင်ပက ေဆးဝါး၊ အစားအေသာက်နဲ့ ေငွေြကးက အေတာ်တန်ဖိုးရှိတယ်။ ခိုးဆိုးလုယက် ေသာင်းကျန်းရက်စက်သူလည်း လူပါပဲ။ ဒီအလုပ်ေလာက်ပဲ အားကိုးခဲ့သူမျိုးဆိုရင်ေတာ့ ေငွကို ရရာရေြကာင်း ေချာင်းေြမာင်းေတာ့တာပဲ။ ဆိုးသွမ်းပါေပ့၊ နည်းစံုလမ်းစံု ကမ်းကုန်ပါပဲ။ လှုပ်သာလှည့်သာဖို့ ရတဲ့နည်းနဲ့ လာဘ်ထိုးလား ထိုးရရဲ့၊ ေဖာ်လံဖားလား ဖားရရဲ့။ အပိဆံုး အြပားဆံုး အကျဉ်းသားေတွအတွက် ေထာင်ဟာ ငရဲတကာ့ ငရဲအြကီးစား။
အခွင့်ထူးခံေတွလည်း ရှိတာပါပဲ။ သူတို့ကို ေထာင်ထဲမှာ သက်ေတာင့်သက်သာ ထားရတယ်။ ေထာင်ထဲမှာပါ အြပစ်မရှိ အြပစ်ရှာခံရတဲ့ နိုင်ငံေရး အကျဉ်းသားေတွ ဒါမျိုးမေနရဘူး။ ရာဇဝတ်သားလိုပဲ ေနရတာ။ အခုေတာ့ ငါးဖယ်က ေြပာင်းြပန်။ ကိုယ်လိုသူလို ရာဇဝတ်သားကို အထက်အာဏာပိုင်ေတွက ပစားေပးထားတာ။ တကယ့်ကို 'ဘုရားက ေအာက်၊ ေမျာက်က အထက်'။ စစ်အာဏာပိုင်ေတွနဲ့ ေပါက်ေရာက်ဝင်ဆံ့ရင်၊ ချမ်းသာရင်၊ ေပးကမ်းနိုင်ရင် အဆင်ကို ေြပလို့။ အကျဉ်းသားချင်း မတူေရးချ မတူ။ ရဲတို့၊ တန်းစီးတို့ေတာင် မတို့ရဲ မထိရဲဘူး။ ေထာင်စည်းဝိုင်းရဲ့ အတွင်းနဲ့ အြပင်ကို ဖန်ခုန်တမ်းကစားသလို တံခါးမရှိ၊ ဓားမရှိ ဝင်လိုက် ထွက်လိုက်။
'အေရးပါ အရာေရာက်ြပီေဟ့' ဆိုရင် လက်ထဲက ေငွပေဒသာပင်ဟာ လှိမ့်သီးလာတာ။ ဒါေြကာင့် ြပန်လွတ်မှာ စိုးရိမ်သူ၊ ေထာင်မှာ ေငွရှာြပီး အိမ်ြပန်ပို့သူ၊ ရာဇဝတ်မှုေလးေတွ ထပ်လုပ်ြပီး ေထာင်ထဲ ထပ်တလဲလဲ ြပန်ဝင်သူ၊ အဲသလို ေထာင်ေပျာ်ေတွ မျိုးစံုရှိတယ်။ ဝင်ေငွေကာင်းမယ့် ေနရာရဖို့ ြကံရဖန်ရ၊ ညစ်ပတ်ရ၊ ရက်စက်ရနဲ့မို့ ေထာင်ဆိုတာ လူဆိုးကို လူေကာင်းြဖစ်ဖို့ သေဘာတရားနဲ့ လက်ေတွ့ မပါတဲ့ ေနရာ။ မလွတ်မလပ်နဲ့၊ ကျပ်တည်းကျဉ်းေြမာင်းတာ မနှစ်သက်လို့ အများက ေနာက်တခါ ေထာင်မလာချင်တာ။ ဒါေပမဲ့ လက်ေတွ့မှာ ဆိုးသွမ်းဖို့အေရး ဝန်မေလးဘူး။ လူနည်းစုကို ေြပာပါတယ်။ အများစုက ေထာင်အတတ်ေတွကို အြပင်မှာ မကျင့်သံုးဘူးလို့ ယံုပါရဲ့။
အခွင့်အေရးနဲ့ ေငွေြကး ရတက်မေအးတဲ့ ေထာင်ြပင်ပ ဘဝဥခွံေလးမှာပါ အသာစီး ရေရး၊ အထက်စီး ေရာက်ေရး အေတွးေတွ ေပါက်လာတယ်။ အဲဒီအတွက် ဆန္ဒအားြကီးလာတယ်။ ရိုးရိုးေြဖာင့်ေြဖာင့်သွားဖို့က လက်လှမ်းမမီ။ မေကာင်းလိုက်တဲ့ မေကာင်း။ ေထာင်ထဲက သင်လာတဲ့ ပညာေတွကို မကျင့်သံုးမိဖို့ သတိသာ ထားေပေတာ့။ လူ့ပတ်ဝန်းကျင်ကို ေကာင်းမွန်သန့်စင်ဖို့အေရး ဖာေထးရှင်းလင်းေပးလိုတဲ့ ေစတနာ ပရပွသာ ေထာင်ထဲမှာ စနစ်တကျ ရှိေနမယ်ဆိုရင် လူသာဓုေခါ်၊ နတ်သာဓုေခါ်ေပါ့။ တကယ့်ကို ေခါ်ချင်စမ်းပါရဲ့ သာဓု သံုးခွန်း …။
(ေတွ့ဆံုေမးြမန်းခွင့်နှင့် စာမူေရးသားခွင့် ေပးသြဖင့် ကာယကံရှင် ကိုေယာဟန်ကို ေကျးဇူးတင်ပါသည်။ ြမန်မာြပည်တွင် နိုင်ငံေရးလှုပ်ရှားမှုများေြကာင့် ေထာင်နှစ်ခါ ထပ်ကျခဲ့သလို၊ စကင်္ာပူတွင် ရက်လွန်ေနထိုင်သြဖင့် အကျဉ်းကျခဲ့ဖူးသူ ြဖစ်ေသာေြကာင့် သူ့ကို တင်စားေခါ်ေဝါ်သည့်အေနြဖင့် ေဆာင်းပါးေခါင်းစဉ်ကို '၄ ေကျာင်းထွက်' ဟု အမည်ေပးပါသည်။ အကျဉ်းမျှ တင်ြပြခင်းသာ ြဖစ်ပါသည်။)
(အင်းစိန်ေထာင်၌ အကျဉ်းသားများအေပါ် ေထာင်အာဏာပိုင်များက ခွဲြခားဖိနှိပ်မှုများ ရှိေနသြဖင့် အကျဉ်းသား အခွင့်အေရးနှင့် တရားမျှတေရးအတွက် နိုင်ငံေရးအကျဉ်းသား ကိုညီညီေအာင် လက်တေလာ အစာငတ်ခံ ဆန္ဒြပေနချိန်နှင့် ယေန့ ကျေရာက်သည့် ၆၁ နှစ်ေြမာက် အြပည်ြပည်ဆိုင်ရာ လူ့အခွင့်အေရးေန့ အထိမ်းအမှတ်အြဖစ် ယခု ေဆာင်းပါးကို ေရးသားရပါသည်။ - ၂၀၀၉ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၁၀ ရက် -)
0 comments:
Post a Comment