(ဒီရက်ပိုင်းထဲ သွားေလသူ ဆရာြမကို စူးစူးနစ်နစ်သတိရေနမိတယ်။ဆရာ့စာေတွြပန်ဖတ်မိတဲ့အထဲကြပန်ေဝမျှလိုက်တာပါ။)
လက်ဘက်ရည်ဆိုင်ထဲမှာြဖတ်သန်းစီးဆင်းသွားေသာေရအလျဉ်
ေရးသူ- ြမသန်းတင့်
[၁]
ကျွန်ေတာ်သည် ၄၅ လမ်းထဲသို့ ချိုးဝင်လိုက်သည်။
ဗိုလ်ချုပ်လမ်းနှင့် အေနာ်ရထာလမ်းမြကီးများေပါ်တွင် ေမာ်ေတာ်ကားသံေတွ၊ ဟွန်းသံ ေတွ ဆူညံေနသေလာက် လမ်းထဲမှာ တိတ်ဆိတ်ေနသည်။ အချို့ေနရာများတွင် တိုက်သစ် အိမ်သစ်ေတွကို ြမင်ရေသာ်လည်း အချို့ေနရာများတွင်မူ တိုက်ေဟာင်း အိမ်ေဟာင်းေတွ ကျန်ေနေသးသည်။ တချို့အိမ်ေတွမှာ စက္ကူပန်းရံုေလးေတွ၊ ဗာဒံပင်ဝိုင်းဝိုင်းကေလးေတွ စိမ်းစိုေအးြမေနသည်။
ကျယ်ဝန်း၍ ေလေကာင်းေလသန့်ရသည့် မေဟသီမဂ္ဂဇင်းတိုက် အေပါ်ထပ်သို့ ေရာက်သွားသည့်အခါတွင် ရန်ကုန်ြမို့ြကီးမှ အိမ်တအိမ်သို့ ေရာက်သွားသည်နှင့်မတူ။ ြမို့ြပသဲ ကန္တာရြကီးထဲက အိုေအစစ်ကေလးတခုကို ေရာက်သွားသလို ခံစားလိုက်ရသည်။
မေဟသီအယ်ဒီတာချုပ်နှင့် အယ်ဒီတာအဖွဲ့ဝင်များက ြကံုလျှင် သူတို့မဂ္ဂဇင်းတိုက်ကို ဝင်ပါဟု မြကာခဏ ဖိတ်တတ်သည်။ သို့ရာတွင် မေရာက်ြဖစ်ခဲ့ပါ။ တေလာကမှ လမ်းြကံု သြဖင့် မေဟသီမဂ္ဂဇင်းတိုက် ရှိရာကို ေရာက်သွားြခင်းြဖစ်သည်။
မေဟသီမဂ္ဂဇင်းတိုက်ကိုသာမဟုတ်။ မဂ္ဂဇင်းတိုက်တည်ရာ ၄၅ လမ်းကို မေရာက်ြဖစ် သည်မှာလည်း ေတာ်ေတာ်ြကာပါြပီ။
ဟိုတုန်းက ၄၅ လမ်းကို မြကခဏ ေရာက်ြဖစ်သည်။ မြကာခဏပင် မဟုတ်ပါ။ ေန့တိုင်းေလာက်ပင် ေရာက်ြဖစ်ပါသည်။
ဟိုတုန်းက ဆိုသည်မှာ စစ်ြပီးစ ၁၉၄၇-၄၈ ခုနှစ်တဝိုက်။ ြကာေတာ့ ြကာခဲ့ြပီေကာ။
[၂]
ထိုစဉ်က ေန့တိုင်းလိုလို ၄၅ လမ်းထဲသို့ ေရာက်ရသည်မှာ အြခားေြကာင့် မဟုတ်ေချ။ ေသွးေသာက်မဂ္ဂဇင်း တိုက်ရှိေသာေြကာင့် ြဖစ်သည်။
ကျွန်ေတာ်တို့ တသိုက်က ၅၁လမ်း ရန်ေကျာ်ဂျာနယ်တိုက်မှာ စတည်းချတတ်သည်။ ရန်ေကျာ်ဂျာနယ်တိုက်မှာ ေကျာ်လင်းစာေပ 'ကိုအုန်းြမင့်' နှင့် ကွယ်လွန်သူ စာေရးဆရာ 'ေစာဦး'တို့ တည်ေထာင် တည်းြဖတ်သည့် အပတ်စဉ်ဂျာနယ် ြဖစ်သည်။ ေနာင် ကျွန်ေတာ်တို့ တေတွ စာေပသစ်မဂ္ဂဇင်းကို ထုတ်ေဝြကသည့် အခါတွင်လည်း ထိုေနရာမှာပင် စတည်း ချြကသည်။
ထိုစဉ်က ရန်ကုန်အေရှ့ပိုင်းသည် စာေရးဆရာေတွ ေတာ်ေတာ်များများအား ေတွ့နိုင်ေသာ ေနရာြဖစ်သည်။ မဂ္ဂဇင်းတိုက်များ၊ ပံုနှိပ်တိုက် များကလည်း အေရှ့ပိုင်းမှာပင် ရှိတတ်သည်။ ထို့ေြကာင့် ကျွန်ေတာ်တို့သည် ေကျာင်းမှြမို့ထဲသို့လာလျှင် ေရေကျာ်ဘက်ကို ေတာ့ ေရာက်ေအာင် သွားတတ်သည်။
စစ်မြဖစ်မီက ကျွန်ေတာ်တို့ ငယ်ငယ်က စာေရးဆရာြကီးများက အစ ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် ေခတ်ြပိုင် စာေရးဆရာငယ်အထိ လူစံုတက်စံုေတွ့ ရတတ်သည်။ ထို့ေြကာင့် ေရကျာ်သို့ေရာက် ေနြကြခင်းြဖစ်သည်။
ြမန်မာဝတ္ထုေခတ်ဦးဟု ေခါ်နိုင်ေသာ နှစ်ပဲတန်ဝတ္ထုေခတ်နှင့် ေလးပဲတန်ဝတ္ထုေခတ် တုန်းက ဝတ္ထုေတွကို လှိုင်လှိုင်ေရးခဲ့ြကေသာ 'သခင်္ါ' သည် ေရေကျာ်ထဲမှာ ေနသည်။ ေပျာ့ေပျာင်းသည့် ဆံပင်ထူထူ, အသားြဖူြဖူ, နွဲ့နွဲ့ေနှာင်းေနှာင်း, မျက်နှာထားက အစဉ်ချိုေန တတ်သည်။ စကားေြပာလျှင် တိုးတိုးေြပာတတ်သည်။
ကျွန်ေတာ်သည် 'သခင်္ါ'ကို ြမင်ရသည့်အခါတွင် နှစ်ပဲတန်လား, ေလးပဲတန်လားမသိ။ ဝတ္ထုေခတ်ဦးက ေပါ်ခဲ့သည့် 'ရှက်လွန်းလို့' ဝတ္ထုထဲက ဇာတ်လိုက်ကို ေြပး၍ သတိရေနသည်။
'သခင်္ါ' သည် စာေရးဆရာြပဇာတ်က,လျှင် ဘုရင်ခန်းက ပါတတ်သည်။ ညီလာခံတွင် သန်လျက်ကို ဝင့်၍ဝင့်၍ တိုင်းေရးြပည်ရာကို ေဆွးေနွးေနေသာ 'သခင်္ါ'၏ အသံသည် ဇာတ်ရံုထဲတွင် ဟိန်းေနတတ်သည်။
တခါတွင် 'သခင်္ါ'သည် ဘယ်သူ့ကို စိတ်ဆိုးေနသည်မသိ။ "ေဟ့....... သခင်္ါတဲ့ကွ...... ဘယ်သူ့ကိုမှ မေြကာက်လို့ ပုလိပ်ကထွက်ြပီး စာေရးဆရာ လုပ်တာ....." ဟုြကိမ်းေနသည်။ သူ့လက်ထဲတွင် ဇာတ်စင်ေပါ်တွင် ကိုင်သည့် သန်လျက်သည် ေြပာင်လက်ေနသည်။
ဘုရင် အဝတ်အစားေတွဝတ်၍ မျက်နှာေချေတွ အေဖွးသားြဖင့် ကန့်လန့်ကာြကားတွင် သန်လျက်ြကိမ်းြကိမ်းေနေသာ 'သခင်္ါ' ကိုြကည့်၍ ဇာတ်စင်ေနာက်မှ လူများသည် ြပံုးေန ြကသည်။
ေရေကျာ်တွင် 'သခင်္ါ' သာမဟုတ်။ ငယ်ငယ်က ဝတ္ထုေတွေရးခဲ့သည့် 'ြမို့မအုန်း' လည်းရှိသည်။ ငယ်ငယ်တုန်းက 'ြမို့မအုန်း' ၏ 'အံု့ပုန်းချစ်' ကို ဖတ်ခဲ့ရဖူးသည်။ နှစ်ပဲတန်လား၊ ေလးပဲတန်လား မမှတ်မိ။ သည်တုန်းက ကျွန်ေတာ့်အသက် (၁ဝ) နှစ်ေလာက်သာ ရှိေသးသြဖင့် လူြကီးေတွမသိေအာင် တိတ်တိတ်ပုန်း ဖတ်ခဲ့ရသည်။
ကျွန်ေတာ်တို့ ေခတ်တုန်းက အပျိုေပါက်,လူပျိုေပါက်ေတွမှ ဝတ္ထုဖတ်သင့်သည် ဟူေသာ အစွဲရှိေသာေြကာင့်ြဖစ်သည်။ ထို့မတိုင်ခင်တုန်းကမူ အပျိုေပါက်, လူပျိုေပါက် ပင်လျှင် ဝတ္ထုမဖတ်ရ။
မန္တေလး 'ေမာင်ခင်ေမာင်' ခါ် 'လယ်တီပဏ္ဍိတဦးေမာင်ြကီး' ေရးသည့် 'သန်းသန်း' ဝတ္ထုတို့၊ 'ခင်ြမင့်ြကီး' ဝတ္ထုတို့၊ 'ပီမိုးနင်း'၏ 'ပွဲစားြကီး ဂရာရွတ်ကို ြမာချွတ်ခန်း' ဝတ္ထုတို့ဆိုလျှင် အပျိုေပါက်, လူပျိုေပါက်ေတွပင် ဖတ်ခွင့်မရ။ အလဇ္ဇီစာေပဟု သတ်မှတ်ြကသည်။
ကျွန်ေတာ်သည်......
ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် လက်ဖက်ရည်ဆိုင်လာ၍ ထိုင်တတ်ေသာ 'ြမို့မအုန်း' ကို ေငးြကည့် ေနမိသည်။ သူကေတာ့ 'သခင်္ါ' လို ြဖူြဖူသွယ်သွယ် မဟုတ်။ အသားမည်းမည်း, ခပ်ဝဝ, အရပ်ပျပ်ပျပ်, ေကာ်ကိုင်းတပ် မျက်မှန်ထူထူထဲမှ သူ့မျက်လံုးများသည် ရယ်ေနတတ်သည်။
တခါတရံတွင် လူငယ်ေတွြကားထဲလာ၍ လက်ဖက်ရည်ဆိုင်လာ၍ ထိုင်တတ်ေသာသူ များမှာ ဆရာြကီး 'မွန်းဓာတု' နှင့် 'ေရွှစြကာ' တို့ ြဖစ်သည်။
ဆရာြကီး 'မွန်းဓာတု' မှာ ဝတ္ထုေရးဆရာမဟုတ်ပါ။ တခါတရံတွင်သာ ြမန်မာစာေပနှင့် ပတ်သက်သည့် ေဆာင်းပါးများ၊ ေလာကဓာတ် ပညာ(သိပ္ပံပညာ)နှင့် ပတ်သက်သည့် ေဆာင်းပါးများကို ေရးတတ်သူ ြဖစ်သည်။ အရပ်ပျပ်ပျပ် ကျွန်ေတာ်တို့နှင့်စ, ေတွ့စဉ်ကတည်း ကပင်လျှင် 'မွန်းဓာတု'သည် အသက်ေတာ်ေတာ်ြကီးေနေလြပီ။
'ေရွှစြကာ' ကား အြမဲတမ်းလိုလို အေပါ်အကင်္ျီ, ေမာင့်ကျက်သေရ ေခါင်းေပါင်းနှင့် ဆက်စံုရှူးဖိနပ်ကို ဝတ်ဆင်ထားသည်။ သူသည် လက်ဖက်ရည်ဆိုင်သို့ လာသည့်အခါမှာပင် ေခါင်းေပါင်းနှင့် အေပါ်အကင်္ျီကို ဝတ်ဆင်ထားတတ်သည်။ ကျွန်ေတာ်တို့ ငယ်ငယ်ကေလး ကတည်းက ရာဇဝင် အချစ်ဝတ္ထုများကို ေရးဖွဲ့ခဲ့ေသာ ဆရာြကီးြဖစ်သည်။
လယ်တီပဏ္ဍိတဦးေမာင်ြကီးနှင့် ေရွှစြကာသည် ရာဇဝင်အချစ်ဝတ္ထုများကို အများဆံုး ေရးခဲ့သူများြဖစ်သည်။ ကျွန်ေတာ်ဖတ်ဖူးေသာ သူ့ရာဇဝင် အချစ်ဝတ္ထုများပင်လျှင် ဆယ်ဂဏန်း ေလာက် ရှိမည်ထင်သည်။ 'နာခံေတာ်'၊ 'အေထာက်ေတာ်'၊ 'ကုန်းေဘာင်ြပင်သစ်'၊ 'ေစာဥမ္မာ'၊ 'ဝန်ြကီးေယာက်ဖ' စသည်......။
'ေရွှစြကာ' သည် သူ့ရာဇဝင် အချစ်ဝတ္ထုများကို ေတာင်ငူေခတ်၊ ပင်းယေခတ် နှင့် ကုန်းေဘာင်ေခတ်တို့ကို ေနာက်ခံထားေရးေလ့ရှိသည်။ အချစ်၊ နိုင်ငံေရး၊ လျှို့ဝှက်ြကံစည်မှု စသည်တို့ကို ယှက်လိမ်ရက်ေဖာက်ထားသည့် ဇာတ်လမ်းြဖစ်သြဖင့် ဖတ်၍ေကာင်းသည်။
ကျွန်ေတာ်တို့ဝိုင်းသို့ လာတတ်သည့် ေနာက်စာေရးဆရာတေယာက်မှာ 'ရဲသမိန်' ြဖစ်သည်။ စစ်မြဖစ်ခင်တုန်းက သူ့ဝတ္ထုေလးတပုဒ်ကို ကျွန်ေတာ်ဖတ်ြပီး စွဲလမ်းခဲ့ဖူးသည်။ သူက စာများများမေရး။ စစ်မြဖစ်မီတွင် နာမည်ြကီးသည့် စာအုပ်တိုက်ြကီးတတိုက်ကို တည်ေထာင်ခဲ့ြပီး ေအာင်ြမင်ေသာဝတ္ထုများ၊ ကျမ်းစာအုပ်များကို ထုတ်ေဝခဲ့သည်။ သူ့စာအုပ် တိုက်အမည်မှာ 'ဘီေက' စာအုပ်တိုက်ြဖစ်သည်။ သူ့အမည်အရင်းက 'ဦးဘြကိုင်' ြဖစ်၍ သူ့စာအုပ်တိုက်ကို 'ဘီေက' စာအုပ်တိုက် ဟု အမည်ေပးြခင်းြဖစ်သည်။
ကျွန်ေတာ် ငယ်ငယ်တုန်းက သူ့စာအုပ်တိုက်မှ ထုတ်ေဝေသာ စာအုပ်တအုပ်ကို စာတိုက်မှတဆင့် မှာ၍ဖတ်ဖူးခဲ့သည်။ စာအုပ်မှာ 'မဟာေဆွ' ၏ 'အချစ်ြပဿနာ' ဆိုသည့်စာအုပ်ြဖစ်သည်။
ထိုစာအုပ်မှာ ေနာင်တွင် ညစ်ညမ်းသည်ဟုဆိုကာ အစိုးရကတရားစွဲြပီး ရံုးတင် စစ်သည်။ စာေရးသူနှင့် ထုတ်ေဝသူကို တရားရံုးက ရံုးမင်းတထိုင် ေထာင်ဒဏ်အြပစ်ေပး သည်ဟု ကျွန်ေတာ် မှတ်မိေနသည်။ ရံုးမင်းတထိုင်ဆိုသည်မှာ တရားသူြကီး ဤအမှုစစ်ေဆး သည့် ရံုးတက်ချိန်တချိန်ကို ဆိုလိုြခင်းြဖစ်သည်။
စစ်ြပီးသည့်ေနာက်တွင် 'ရဲသမိန်' သည် စာသိပ်မေရးေတာ့။ ေရေကျာ်သမဝါယမတွင် မန်ေနဂျာလုပ်ေနသည်။ ကျွန်ေတာ်တို့သည် လက်ဖက်ရည် ေသာက်ချင်လျှင် 'ရဲသမိန်' ဆီသွားြပီး လက်ဖက်ရည် အတိုက်ခိုင်းတတ်သည်။
ေရေကျာ်တွင် ကျွန်ေတာ်တို့ အြမဲတမ်းလိုလို လက်ဖက်ရည် အတိုက်ခိုင်းသည့် စာေရးဆရာတေယာက်မှာ 'ေဒဝ' (ေခါ်)ကိုေစာခိုင် ြဖစ်သည်။ 'ကိုေစာခိုင်' ကေတာ့ ဝတ္ထုေခတ်ဦးက ဝတ္ထုေရးဆရာမဟုတ်။ ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် ေခတ်ြပိုင် စာေရးဆရာြဖစ်သည်။ 'မစိမ်းပင်' ဆိုသည့် လံုးချင်းဝတ္ထုြဖင့် နာမည်ြကီးလာသူ ြဖစ်သည်။ သို့ရာတွင် သူသည် စာကို အေပျာ်တမ်းေရးြခင်းြဖစ်ြပီး သူ့အလုပ်မှာ ေဆးတိုက်ဖွင့်ထားသည်။ ကျွန်ေတာ်တို့သည် ေနထိုင်မေကာင်းလျှင် သူ့ေဆးတိုက်ဝင်ြပီး ေဆးအလကားထိုးြကသည်။
'ကိုေဒဝ' သည် လာသမျှ စာေရးဆရာကို လက်ဖက်ရည်တိုက်ြပီး ေဆးအလကား ထိုးေပးတတ်သည်။ သူ၏ အမှန်ဆံုးေဖာက်သည်မှာ ဗန်းေမာ်တင်ေအာင်ြဖစ်သည်။
'မဟာေဆွ' နှင့် 'ဇဝန' တို့မှာ ရှစ်ပဲတန်နှင့် ဆယ့်နှစ်ပဲတန်ဝတ္ထုေခတ်တွင် ထင်ရှားေသာ စာေရးဆရာြကီးများ ြဖစ်ြကသည်။ သူတို့နှစ် ဦးစလံုးမှာ ၅၁ လမ်းထဲတွင် ေနသြဖင့် ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် ေန့တိုင်းလိုလို ေတွ့တတ်သည်။
'မဟာေဆွ' မှာ ညေန (၄)နာရီထိုးြပီးသည်နှင့် ေအာက်သို့ဆင်းလာကာ လမ်းထိပ်သို့ ထွက်သွားသည်ကို ြမင်ရတတ်သည်။ 'မဟာေဆွ' သည် မနက်ပိုင်းတွင် ကျွန်ေတာ်တို့နှင့်အတူ ကရိလမ်းနှင့် ေမာင်ဂိုမာရီလမ်း (ဗိုလ်ချုပ်လမ်း) ေထာင့်ရှိ မက်သဒစ်ကဖီးတွင် လာထိုင်တတ် ြပီး ေန့လည်ပိုင်းတွင် သိပ်မထွက်ေတာ့ဘဲ အိမ်မှာတေနကုန် စာေရးသည်။
'မဟာေဆွ'သည် သူ့အချိန်နှင့်သူ စာေရးြပီး သူ့အချိန်နှင့်သူနားသည်။ ကိစ္စဝိစ္စ အေရးမြကီးလျှင် 'မဟာေဆွ' သည် သူ စာေရးေနချိန်တွင် ဘယ်ဧည့်သည်ကိုမျှ အေတွ့မခံ။ ေန့တိုင်း ညေန (၄)နာရီထိုးသည်နှင့် 'မဟာေဆွ' သည် အလုပ်သိမ်းြပီး ကျွန်ေတာ်တို့ စခန်းချသည့် ရန်ေကျာ်ဂျာနယ်တိုက်ကို ေရှ့ကြဖတ်ြပီး လမ်းထိပ်သို့ ထွက်သွားတတ်သည်။ အရပ်ေထာင်ေထာင်ေမာင်းေမာင်း, ဝဝဖိုင့်ဖိုင့်, အသားကေြကးနီေရာင်, ဆံပင်ကေနာက်ြမင့် ခပ်တိုတို၊ စွပ်ကျယ် လက်ြပတ်အကင်္ျီနှင့် နှစ်တရာချည် လံုချည် အကွက်တံုးြကီးကို ဝတ်ထား တတ်သည်။
ခဏေနလျှင် 'မဟာေဆွ' သည် လမ်းထဲသို့ြပန်ဝင်လာကာ ကျွန်ေတာ်တို့စခန်းချရာ ရန်ေကျာ်ဂျာနယ်တိုက်သို့ လာေရာက်ြပီး စကားေြပာတတ်သည်။ သူ့မျက်နှာသည် ပို၍ ေြကးနီေရာင်သန်းလာကာ သူ့အသံသည် ပို၍ကျယ်လာသည်။ စူးဝါးသည့် ချက်အရက်နံ့သည် မျက်နှာေပါ် မှ ေဝ့ဝိုက်ြဖတ်သန်း သွားတတ်သည်။
သူသည် စာေရးဆရာဘဝကို မြကာခဏ ဂုဏ်ယူ၍ ေြပာေလ့ရှိသည်။ စာေရးဆရာ ဘဝတွင် တခါတရံ ချာပါတီကို စားခဲ့ရေြကာင်း၊ သို့ရာတွင် သူကိုယ်တိုင် ေရွးချယ်ခဲ့ေသာ အလုပ်ြဖစ်၍ စာေရးဆရာဘဝကို သူဂုဏ်ယူေြကာင်း၊ စာေရးဆရာတေယာက် အေနြဖင့် ဆင်းရဲမွဲေတရြခင်းသည် ဂုဏ်သိက္ခာရှိေသာ ဆင်းရဲမွဲေတြခင်းြဖစ်ေြကာင်း၊ တချို့ေသာ လူချမ်းသာတို့၏ သိက္ခာမဲ့ေသာဘဝမျိုးနှင့် မလဲနိုင်ေြကာင်းြဖင့် မြကာခဏ ေြပာတတ်သည်။
'မဟာေဆွ' သည် စကားေတွကို တသွင်သွင်ေြပာြပီးေနာက် ထြပန် သွားတတ်သည်။ ကျွန်ေတာ်တို့က တားလျှင်
"ငါက အချိန်နဲ့ အလုပ်လုပ်တဲ့ေကာင်ကွ၊ ေသာက်ြပီးရင် ေစာေစာအိပ်ရမယ်။ (၇) နာရီဆိုရင် ငါအိပ်ရာထဲ ေရာက်ေနြပီ" ဟုေြပာြပီး ြပန်သွားတတ်သည်။ လမ်းတွင် ေတွ့သမျှလူကို ေအာ်ဟစ်နှုတ်ဆက်သွားသံကို တေလျှာက်လံုး ြကားေနရသည်။
'ဇဝန' မှာ ကျွန်ေတာ်တို့ စတည်းချသည့် ရန်ေကျာ်ဂျာနယ် အေပါ် ထပ်တွင် ေနသူြဖစ်၍ အြမဲလိုလို ေတွ့ေနရသည်။ သူသည် ပျင်းလျှင် ေအာက်ထပ်သို့လာြပီး ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် စကားေြပာေနတတ်သည်။ တခါတေလ လက်ဖက်ရည်ဆိုင် လိုက်ထိုင်တတ်သည်။ သူကေတာ့ 'မဟာေဆွ' လိုမဟုတ် ဝိုင်းေကာင်းလျှင် ေကာင်းသလို အြကာြကီးေနသည်။
(သူဆံုးမည့်နှစ်က သူ့အိမ်တွင် ေမွးေန့ဖိတ်သြဖင့် ကျွန်ေတာ်ေရာက်သွားသည်။ ဝီစကီနှင့် ဧည့်ခံသည်။ ေနာက်တလ နှစ်လအြကာတွင် ေနာက်တခါ ေမွးေန့လုပ်ြပန်သည်။ ဝီစကီနှင့်ပင် ဧည့်ခံြပန်သည်။
ကျွန်ေတာ်က "တေလာကတွင် ဆရာေမွးေန့လုပ်ြပီးြပီ၊ ခုတခါလည်း ေမွးေန့ပဲလား" ဟုေမးသည်။ သူက မျက်မှန်ထဲက ြပံုးရယ်ရင်း.... "ဟဲ..... ဟဲ....... အရင်တခါတုန်းက အဂင်္လိပ်ရက်နဲ့တွက်ြပီး လုပ်တဲ့ေမွးေန့ဗျ၊ ခုေမွးေန့က ြမန်မာရက်နဲ့တွက်ြပီး လုပ်တာ" ဟုေြပာသည်။
ေနာင် နှစ်လေလာက်အြကာတွင် သူဆံုးြပီဟု ြကားလိုက်ရသည့်အခါ၌ ကျွန်ေတာ် သည် အံ့အားသင့်ေနသည်။)
ထိုစဉ်က 'ဇဝန' မှာ ပိန်ပိန်ကေလး။ ဆံပင်ကလည်း ကျီးကန်းသိုက်လို ဆံပင်အရှည်။ ေနာက်တွင် လည်ဂုတ်အထိေရာက်သည်။ ေရှ့မှာလည်း နဖူးေပါ်ဝဲကျေနသည်။ လမ်းထွက်လျှင် အေပါ်အကင်္ျီ၊ ဗန်ေကာက်လံုချည် ေပတင့်ရှူးဖိနပ်တို့ြဖင့် ကျကျနန ဝတ်တတ်သည်။ ညေနမိုးချုပ်လျှင် 'ဇဝန' သည် လန်ချားေပါ်မှ ယိုင်တီးယိုင်တိုင်ြဖင့် ဆင်းလာြပီး ကျွန်ေတာ် တို့နှင့် စကားေတွ ေဖာင်ေလာက်ေအာင် ေြပာေနသည်။
သူသည် ထိုစဉ်က ဇဝနဂျာနယ်။ ေနာက်ေတာ့ ဇဝနသတင်းစာ။ ေနာက် အိုးေဝသတင်းစာသို့ ေရာက်သွားသည်။ အိုးေဝသတင်းစာသို့ ေရာက်သည့်အခါတွင် ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် သိပ်မေတွ့ြဖစ်ေတာ့။ 'ေကာလိပ်ေကျာင်းသား'၊ 'ေကာလိပ်ဂျင်'၊ 'ေကာလိပ်ြကမ်းပိုး' တို့ကိုဖတ်ြပီး သူ့ကို ဟာသဝတ္ထုေရးဆရာ သက်သက်ဟု သေဘာထားခဲ့ သည်။
သို့ရာတွင် စစ်မြဖစ်မီ သူရိယာမဂ္ဂဇင်းထဲတွင်ပါသည့် သူ့အလွမ်း ဝတ္ထုေလးကို ဖတ်ခဲ့ရဖူးသည်။ အလွမ်းဝတ္ထုကျေတာ့လည်း အေရးေကာင်းသည်ပင်။ ဝတ္ထုအမည်က 'လွမ်းေငွ့ေဝေဝ' လား၊ ဘာလားမသိ။
ကျွန်ေတာ်တို့တေတွ စာေရးဆရာအသင်းမှာ အမှုေဆာင်ြဖစ်ြပီး ြမဝတီြပဇာတ်က, သည့်နှစ်က 'သုခ' နှင့် 'ဇဝန' တို့နှစ်ေယာက် မပါ။ သူတို့နှစ်ေယာက်မှာ စာေရးဆရာ ြပဇာတ်တွင် အခရာြဖစ်သည်။ ဇာတ်ခံု၏သေဘာကိုလည်း နားလည်ြကသည်။ ပရိသတ်အထာ ကိုလည်း သိြကသည်။ သူတို့နှစ်ေယာက်မှာ အများအားြဖင့် ဇာတ်လိုက်၏ သူငယ်ချင်း များြဖစ်ြကသည်။
စာေရးဆရာြပဇာတ်များတွင် ဇာတ်လိုက်မှာ အြမဲတမ်းလိုလို 'ေရွှညာေမာင်'ြဖစ်သည်။ 'နတ်သျှင်ေနာင်' ြပဇာတ်ကလျှင် 'ေရွှညာေမာင်' က 'နတ်သျှင်ေနာင်'။ 'ြမဝတီ' ြပဇာတ်ကလျှင် သူပင် 'ြမဝတီမင်းြကီး'။ 'ဝန်းဇင်းမင်းရာဇာ' ကဇာတ်ကလျှင် သူပင် 'ဝန်ဇင်းမင်းရာဇာ'။ 'လှိုင် ထိပ်ေခါင်တင်' ြပဇာတ်ကလျှင် သူပင် 'ကေနာင်မင်းသား'။ ထိုအခါတွင် 'သုခ' နှင့် 'ဇဝန' တို့က ဇာတ်လိုက်၏ သူငယ်ချင်းေတွ။ သူတို့သံုးေယာက်မှာ အေပးအယူညီသည်။ 'ဇဝန' နှင့် 'သုခ' ထွက်လာလျှင် ပရိသတ်များ ပါးစပ်ေစ့၍ မေနရေတာ့ တဝါးဝါး ပွဲကျေနေတာ့သည်။
ထိုနှစ်ကမူ 'ဇဝန' နှင့် 'သုခ' တို့ ကျွန်ေတာ်တို့လူငယ်ထဲက တေယာက် နှစ်ေယာက်ကို စိတ်ခုသွားကာ ပွဲလာမကြက။ ပထမဆံုးရက် ေန့ပွဲနှင့်ညပွဲကို ကြကသည့်အခါတွင် သူတို့နှစ်ေယာက်အစား တြခားလူကို လူစားထိုးရသည်။ သို့ရာတွင် သူတို့နှစ်ေယာက်ကို မမီနိုင်။ သူတို့ နှစ်ေယာက်မှာ အရှိန်အဝါြကီးသည့် စာေရးဆရာြကီးေတွလည်း ြဖစ်ေနသည်။ ထို့ြပင် ဇာတ်သေဘာကိုလည်း ေကာင်းေကာင်းနားလည် ကျွမ်းကျင်သူများြဖစ်သည်။ သူတို့ မပါေသာ ကျွန်ေတာ်တို့ြပဇာတ်သည် ေြခာက်ကပ်ကပ် ြဖစ်ေနသည်။ ပရိသတ်မေြပာနှင့် ကျွန်ေတာ်တို့ကိုယ်တိုင်ပင် မြကိုက်ဘဲ ြဖစ်ေနသည်။
ကျွန်ေတာ်နှင့် 'ေဒါ်မမေလး' လိုက်သွားြပီး သူတို့နှစ်ေယာက်ကို ဝင်ကေပးဖို့ ေတာင်းပန်ရသည်။ 'ဇဝန' အိမ်သို့ ေရာက်သည့်အခါတွင် သူက "ကျွန်ေတာ်ကလည်း ဖိုးက,ချင် ြဖစ်ေနတာ အေတာ်ပဲ" ဟုရယ်ေမာ ေြပာြပီး ထ,လိုက်လာသည်။
၅၁ လမ်းထဲမှာပင် 'မဟာေဆွ' နှင့် မနီးမေဝးတွင် 'ေမြမို့ေမာင်' ရှိသည်။ 'ေမြမို့ေမာင်' မှာ အချစ်ဝတ္ထုေတွကို ေရးတတ်သည်။ သို့ရာတွင် 'ေရွှအ' ဆိုသည့် သူ့ဟာသ ကေလာင်က ပို၍စူးရှသည်။ စစ်မြဖစ်မီတုန်း က 'ရန်ကုန်ဆိုတာ' ဆိုသည့် ဟာသဝတ္ထုတပုဒ်ေရးသည်။ ဂျပန်ေခတ်မှာ လားမသိ။ 'ေခတ်သစ်ရန်ကုန်ဆိုတာ' ဆိုသည့် စာအုပ်တအုပ် ထွက် ေသးသည်။ ကွမ်းယာဆိုင်ေရှ့က ေဆးလိပ်မီးညှိရန်ထားသည့် ြကိုးစကို မီးေလာင်ေနသည် ဆိုြပီး မီးသွားညှိမ်းသည့် ရန်ကုန်ေရာက်ေတာသား ခပ်အအြဖစ်ပံုများမှာ သူ့ကေလာင်ဖျား မှထွက်လာသည့် ပျက်လံုးများ ြဖစ်သည်။
ေနာက်ပိုင်းတွင်လည်း သူသည် 'ေရွှစာေြပာင်' ဆိုသည့် ဟာသ စာေစာင်ေလး တခုကို ထုတ်ေဝခဲ့ေသးသည်။ သူသည် ကျွန်ေတာ်တို့ လက်ဖက်ရည်ဝိုင်းကို တခါတေလ လာတတ်သည်။
'သာဓု' မှာ ၄ဂလမ်းမှေန၍ သစ္စာမဂ္ဂဇင်း ထုတ်ေနသည်။ စပယ်ယာ ေတွလွယ်သည့် လွယ်အိတ်ေသးေသးေလးကိုလွယ်ြပီး ကျွန်ေတာ်တို့ လက်ဖက်ရည်ဝိုင်းသို့ ေရာက်လာတတ် သည်။ သူလာလျှင် ကျွန်ေတာ်တို့ကို လက်သီးနှင့် ထုေတာ့မလို ရွယ်ြပီးမှ ဆလံေပးတတ် သည်။
၅၁ လမ်းတွင်ေနေသာ စာေရးဆရာတေယာက် ကျန်ေသးသည်။ 'လင်းယုန်နီ' ြဖစ်သည်။ 'လင်းယုန်နီ' သည် ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် ေခတ်ြပိုင် ြဖစ်ြပီး သူက နည်းနည်းေစာသည်။ သူ၏ 'ချစ်မမ'၊ 'မမြမင့်'၊ 'ချစ်ေသာမမ'၊ 'ချစ်မမြမင့်' စသည်တို့မှာ ထိုစဉ်က လူငယ်ေတွ အသည်းစွဲခဲ့ြက သည့် အချစ်ဝတ္ထုများြဖစ်သည်။
သူ့ဇာတ်လိုက် 'ေမာင်ေစာလွင်' က ခပ်ေပေပ ခပ်ေတေတ ေကာင်း ေလး။ 'မမြမင့်' နှင့် ခွဲ၍ြပန်ခါနီးတိုင်း ဓာတ်တိုင်ကို ခဲြဖင့်ေပါက်၍ ထွက်သွားတတ်သည်။ ဖိလစ်ေမာရစ် စီးကရက်ကို ေသာက်သည်။ 'မမြမင့်' က သူ့ကိုစွန့်ခွါသွားသည့်အခါ၌-
"မမြမင့်ရယ်....မမြမင့်အတွက် ေမာင်ေစာလွင်တေယာက် ငရဲကို သွားတယ်ဆိုရင် ဘယ်အထပ်ကို သွားမှာလဲဆိုတာကိုေလာက်ေတာ့ ေမးလိုက်ဖို့ ေကာင်းပါတယ်" ဆိုသည့် စကားများြဖင့် သူ့ဝတ္ထုကို အဆံုးသတ် ထားသည်။
'လင်းယုန်နီ' သည်လည်း မက်သဒစ်ကေဖးက ကျွန်ေတာ်တို့ စားပွဲသို့ လာ၍ထိုင်ေလ့ ရှိသည်။
[၃]
၄၅ လမ်းမှာ ထိုစဉ်က တိုက်တာေတွ သိပ်မရှိ။ တဲေတွ၊ တိုက်ေဟာင်းေတွ၊ တိုက်ြပိုတိုက်ပျက်ေတွသာရှိသည်။ ေသွးေသာက်မဂ္ဂဇင်းတိုက်မှာ ၄၅ လမ်းထိပ်က လမ်းြကားေလးထဲက တဲကေလးတလံုးတွင်ြဖစ်သည်။
'ြပည့်စံု' (ကိုေကျာ်ရိုး) သည် တကယ့် ပိန်လှပ်လှပ်ကေလး။ သူ၏ ြဖူေဖွးေသာ အသားေပါ်တွင် ြဖူေဖွးသည့် စွပ်ကျယ်အကင်္ျီေလးကို ဝတ်ထားြပီး ပေလကပ်လံုချည်ေလးကို ဝတ်ထားတတ်သည်။ ေရွှကိုင်းတပ်ထားေသာ မျက်မှန်ထဲမှာ အြမဲလိုလိုြပံုးေနတတ်သည်။ သူက ေကာင်းေကာင်းကျန်းမာသည်ရယ်လို့မရှိ။ တခါတခါတွင် ဖျားေနတတ်သည်။ တခါ တခါတွင် မူးခနဲမိုက်ခနဲြဖစ်သွား၍ မြကာခဏ ေဆးရံုတက်ရသည်။
ကျွန်ေတာ်တို့က သူ့မဂ္ဂဇင်းတိုက်ကို ေကာ်ပီသွားေပးရင်း ေနာက်ေတာ့ခင်သွားြက သည်။ သူ့မဂ္ဂဇင်းတိုက်မှာ လူများလျှင် ထိုင်စရာမရှိေတာ့။ ဧည့်သည်များ၍ ထိုင်စရာမရှိလျှင် ကျွန်ေတာ်တို့သည် ဗိုလ်ချုပ်လမ်းေပါ်ရှိ နှစ်ထပ်သစ်သားတန်းလျားြကီး ေအာက်ထပ်ရှိ ကာကာလက်ဖက်ရည်ဆိုင်တွင် သွားထိုင်တတ်သည်။ အေပါ်ထပ်အခန်းတခန်းတွင် 'မင်းေဆွ' ေနသည်။ 'မင်းေဆွ' ကိုကား ကျွန်ေတာ်ေကာင်းေကာင်း အသိအကျွမ်း မြဖစ်လိုက်ရပါ။ တခါနှစ်ခါေလာက်သာ ခပ်လှမ်းလှမ်းက ေတွ့လိုက်ရသည်။
ကျွန်ေတာ်တို့ ငယ်ငယ်က သူ့ဝတ္ထုေတွကို သေဘာကျခဲ့သည်။ 'ေြဖလည်းမေြပ'၊ 'မယ့်တကိုယ်'၊ 'စေနမ'၊ 'မ,နိုင်ငံ'၊ 'လင်'၊ 'ေသွး'၊ 'ဓား'၊ 'စစ်ေြပးမ'၊ စသည်.....။
ေသွးေသာက်တိုက်သို့ လာေလ့ရှိသူတေယာက်မှာ 'ဗန်းေမာ်တင်ေအာင်' ြဖစ်သည်။ သည်တုန်းက 'ဗန်းေမာ်တင်ေအာင်' သည် ရန်ကုန်သို့ မေရာက်ေသး။ ြပည်တွင် သစ်ကုန်သည် လုပ်ေနသည်။ သူကတကယ့် ဇာတ်လိုက်။ အရပ်ေထာင်ေထာင်ေမာင်းေမာင်း, ရုပ်ေြဖာင့် ေြဖာင့်, စပို့ ရှပ်လက်တို, နက်ြပာေရာင်သက္ကလပ်ေဘာင်းဘီတို, စေတာ့ကင်းေြခအိပ်ရှည်, ေဖာ့ဦးထုပ်, ရိုးအင်ကိုရှူးဖိနပ်တို့ကို ဝတ်ဆင်ထားကာ ဒန်ဟီးလ် ေဆးတံကိုခဲလျက်။
သူက 'ဘုန်းေမာင်တေယာက်ထည်းရယ်' နှင့် 'လွမ်းရစ်ေတာ့သက်လှယ်ရယ်' တို့ကို ေရးြပီးြပီ။ သူေရာက်လာလျှင် လမ်းထိပ်က ကာကာဆိုင်သို့ေခါ်သွားကာ ကျွန်ေတာ်တို့ကို လက်ဖက်ရည်တိုက်တတ်သည်။ အဂင်္လိပ် ဒဿနဆရာ စီအီးအမ်ဂျပ်နှင့် ဘးနတ်ေရှာတို့၏ စာများအေြကာင်းကို ေြပာတတ်သည်။ သူသည် ြဗိတိ်သျှစစ်တပ်တွင် အမှုထမ်းခဲ့ သူြဖစ်ြပီး အဂင်္လိပ်စကားကို လှပသွက်လက်စွာ ေြပာတတ်သူြဖစ်သည်။
အများအားြဖင့် ကျွန်ေတာ်တို့ ထိုင်ေလ့ရှိသည်မှာ ဗိုလ်ချုပ်လမ်းနှင့် ကရိလမ်းေထာင့်ရှိ မက်သဒစ်ဘ၏ မက်သဒစ်ကဖီးြဖစ်သည်။ မက်သဒစ်ကဖီးက 'အဘဦးခင်'မှာ ကျွန်ေတာ်တို့ကို အလိုလိုက်သည်။ အေြကွးလည်းရသည်။ အလကားတိုက်သည့်အခါလည်း တိုက်သည်။ လက်ဖက်ရည်ဆိုင်ေဘးတွင် ထမင်းေြကာ်ဆိုင်ရှိသည်။ ငါးေသတ္တာေြကာ်နှင့် ပဲြပုတ် ထမင်းေြကာ်တပွဲမှ တမူးလား၊ သံုးပဲလားမသိ။ ငါးမူး (ြပားငါးဆယ်) ေလာက်ရှိလျှင် ထမင်း ေြကာ်၊ လက်ဖက်ရည်၊ စီးကရက် ဝမ်းဆက်အြပည့်ရသည်။
တခါတရံ နှင်းပန်းလမ်းတွင်ေနသည့် 'ဒဂုန်ဦးလှေဘ' ေရာက်လာတတ်သည်။ ဒဂုန်ဦးလှေဘမှာ ကျွန်ေတာ်တို့ထက် အသက်အများြကီး ြကီးသည်။ သို့ရာတွင် သူလည်း သည်လက်ဖက်ရည်ဆိုင် မထိုင်ဘဲ မေနနိုင်ပါ။ မက်သဒစ်ကဖီးတွင် စာေရးဆရာေတွအြပင် ပန်းချီဆရာေတွလည်း လာြကသည်။ ဇီဇဝါလမ်းတွင်ေနသည့် 'ကိုစန်းလွင်' မှာကျွန်ေတာ်တို့ မေရာက်မီကတည်းက မက်သဒစ်ကဖီးမှာ ထိုင်ေလ့ရှိသည်။ သူရှိလျှင် 'ဗဂျီေအာင်စိုး'၊ 'ပန်းချီလှစိုး' တို့လည်း ေန့တိုင်းလိုလို ေရာက်လာတတ်သည်။
ကရိလမ်းသည် ေနွဆိုလျှင် ေတာ်ေတာ်လှသည်။ ပိေတာက်ရွက်ေတွ ေြကွြပီး ပိေတာက်ပင်များတွင် ရွက်နုသစ်ေလးေတွ ေဝလာစြပုြပီ။
ကျွန်ေတာ်သည် ၄၅ လမ်းထဲက မေဟသီမဂ္ဂဇင်းတိုက်မှ ဆင်းလာရင်း လွန်ခဲ့သည့် ၄၅ နှစ်ေလာက်က ရှုခင်းကို ြမင်ေယာင်ေနသည်။
နှစ်ပဲတန်၊ ေလးပဲတန် ဝတ္ထုေခတ်ကို ေရှ့ေဆာင်ခဲ့သူများ။ ရှစ်ပဲတန် ဆယ့်နှစ်ပဲတန် ဝတ္ထုေခတ်ကို ေရှ့ေဆာင်ခဲ့သူများ။ နှစ်ကျပ်တန်မဂ္ဂဇင်း ေခတ်ကို ေရှ့ေဆာင်ခဲ့သူများသည် သည်ေနရာတဝိုက်မှာ လာ၍စုစည်း မိေနြကသည်။
ကျွန်ေတာ်သည် ၄၅ လမ်းထိပ်မှထွက်ြပီး တခါက မင်းေဆွေနခဲ့သည့် ေနရာကို ြကည့်သည်။ ထိုနှစ်ထပ်တန်းလျားြကီး မရှိေတာ့ပါ။ ြမို့မအုန်းေနခဲ့သည့်ေနရာကို ြကည့်သည်။ ေဒဝ ဆိုင်ဖွင့်ခဲ့သည့်ေနရာကို ြကည့်သည်။ ကျွန်ေတာ်တို့ ထိုင်ခဲ့သည့် မက်သဒစ်ကဖီး ေနရာေလးကို ြကည့်သည်။
ဘာတခုကိုမျှ မေတွ့ရေတာ့။ ၄၅ နှစ်အတွင်းတွင် တံတားေအာက်မှာ ေရေတွ ဘယ်ေလာက်များ စီးဆင်းသွားြကေလြပီ မသိ။
သို့ရာတွင်.......
ေရအလျဉ်သည် အစဉ်မြပတ် စီးဆင်းေနမည်သာ...............။
ြမသန်းတင့်
မေဟသီမဂ္ဂဇင်း၊ အမှတ် ၁ဝဝ။
၁၉၉၃ ခု၊ ေဖေဖာ်ဝါရီလ။
လက်ဘက်ရည်ဆိုင်ထဲမှာြဖတ်သန်းစီးဆင်းသွားေသာေရအလျဉ်
ေရးသူ- ြမသန်းတင့်
[၁]
ကျွန်ေတာ်သည် ၄၅ လမ်းထဲသို့ ချိုးဝင်လိုက်သည်။
ဗိုလ်ချုပ်လမ်းနှင့် အေနာ်ရထာလမ်းမြကီးများေပါ်တွင် ေမာ်ေတာ်ကားသံေတွ၊ ဟွန်းသံ ေတွ ဆူညံေနသေလာက် လမ်းထဲမှာ တိတ်ဆိတ်ေနသည်။ အချို့ေနရာများတွင် တိုက်သစ် အိမ်သစ်ေတွကို ြမင်ရေသာ်လည်း အချို့ေနရာများတွင်မူ တိုက်ေဟာင်း အိမ်ေဟာင်းေတွ ကျန်ေနေသးသည်။ တချို့အိမ်ေတွမှာ စက္ကူပန်းရံုေလးေတွ၊ ဗာဒံပင်ဝိုင်းဝိုင်းကေလးေတွ စိမ်းစိုေအးြမေနသည်။
ကျယ်ဝန်း၍ ေလေကာင်းေလသန့်ရသည့် မေဟသီမဂ္ဂဇင်းတိုက် အေပါ်ထပ်သို့ ေရာက်သွားသည့်အခါတွင် ရန်ကုန်ြမို့ြကီးမှ အိမ်တအိမ်သို့ ေရာက်သွားသည်နှင့်မတူ။ ြမို့ြပသဲ ကန္တာရြကီးထဲက အိုေအစစ်ကေလးတခုကို ေရာက်သွားသလို ခံစားလိုက်ရသည်။
မေဟသီအယ်ဒီတာချုပ်နှင့် အယ်ဒီတာအဖွဲ့ဝင်များက ြကံုလျှင် သူတို့မဂ္ဂဇင်းတိုက်ကို ဝင်ပါဟု မြကာခဏ ဖိတ်တတ်သည်။ သို့ရာတွင် မေရာက်ြဖစ်ခဲ့ပါ။ တေလာကမှ လမ်းြကံု သြဖင့် မေဟသီမဂ္ဂဇင်းတိုက် ရှိရာကို ေရာက်သွားြခင်းြဖစ်သည်။
မေဟသီမဂ္ဂဇင်းတိုက်ကိုသာမဟုတ်။ မဂ္ဂဇင်းတိုက်တည်ရာ ၄၅ လမ်းကို မေရာက်ြဖစ် သည်မှာလည်း ေတာ်ေတာ်ြကာပါြပီ။
ဟိုတုန်းက ၄၅ လမ်းကို မြကခဏ ေရာက်ြဖစ်သည်။ မြကာခဏပင် မဟုတ်ပါ။ ေန့တိုင်းေလာက်ပင် ေရာက်ြဖစ်ပါသည်။
ဟိုတုန်းက ဆိုသည်မှာ စစ်ြပီးစ ၁၉၄၇-၄၈ ခုနှစ်တဝိုက်။ ြကာေတာ့ ြကာခဲ့ြပီေကာ။
[၂]
ထိုစဉ်က ေန့တိုင်းလိုလို ၄၅ လမ်းထဲသို့ ေရာက်ရသည်မှာ အြခားေြကာင့် မဟုတ်ေချ။ ေသွးေသာက်မဂ္ဂဇင်း တိုက်ရှိေသာေြကာင့် ြဖစ်သည်။
ကျွန်ေတာ်တို့ တသိုက်က ၅၁လမ်း ရန်ေကျာ်ဂျာနယ်တိုက်မှာ စတည်းချတတ်သည်။ ရန်ေကျာ်ဂျာနယ်တိုက်မှာ ေကျာ်လင်းစာေပ 'ကိုအုန်းြမင့်' နှင့် ကွယ်လွန်သူ စာေရးဆရာ 'ေစာဦး'တို့ တည်ေထာင် တည်းြဖတ်သည့် အပတ်စဉ်ဂျာနယ် ြဖစ်သည်။ ေနာင် ကျွန်ေတာ်တို့ တေတွ စာေပသစ်မဂ္ဂဇင်းကို ထုတ်ေဝြကသည့် အခါတွင်လည်း ထိုေနရာမှာပင် စတည်း ချြကသည်။
ထိုစဉ်က ရန်ကုန်အေရှ့ပိုင်းသည် စာေရးဆရာေတွ ေတာ်ေတာ်များများအား ေတွ့နိုင်ေသာ ေနရာြဖစ်သည်။ မဂ္ဂဇင်းတိုက်များ၊ ပံုနှိပ်တိုက် များကလည်း အေရှ့ပိုင်းမှာပင် ရှိတတ်သည်။ ထို့ေြကာင့် ကျွန်ေတာ်တို့သည် ေကျာင်းမှြမို့ထဲသို့လာလျှင် ေရေကျာ်ဘက်ကို ေတာ့ ေရာက်ေအာင် သွားတတ်သည်။
စစ်မြဖစ်မီက ကျွန်ေတာ်တို့ ငယ်ငယ်က စာေရးဆရာြကီးများက အစ ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် ေခတ်ြပိုင် စာေရးဆရာငယ်အထိ လူစံုတက်စံုေတွ့ ရတတ်သည်။ ထို့ေြကာင့် ေရကျာ်သို့ေရာက် ေနြကြခင်းြဖစ်သည်။
ြမန်မာဝတ္ထုေခတ်ဦးဟု ေခါ်နိုင်ေသာ နှစ်ပဲတန်ဝတ္ထုေခတ်နှင့် ေလးပဲတန်ဝတ္ထုေခတ် တုန်းက ဝတ္ထုေတွကို လှိုင်လှိုင်ေရးခဲ့ြကေသာ 'သခင်္ါ' သည် ေရေကျာ်ထဲမှာ ေနသည်။ ေပျာ့ေပျာင်းသည့် ဆံပင်ထူထူ, အသားြဖူြဖူ, နွဲ့နွဲ့ေနှာင်းေနှာင်း, မျက်နှာထားက အစဉ်ချိုေန တတ်သည်။ စကားေြပာလျှင် တိုးတိုးေြပာတတ်သည်။
ကျွန်ေတာ်သည် 'သခင်္ါ'ကို ြမင်ရသည့်အခါတွင် နှစ်ပဲတန်လား, ေလးပဲတန်လားမသိ။ ဝတ္ထုေခတ်ဦးက ေပါ်ခဲ့သည့် 'ရှက်လွန်းလို့' ဝတ္ထုထဲက ဇာတ်လိုက်ကို ေြပး၍ သတိရေနသည်။
'သခင်္ါ' သည် စာေရးဆရာြပဇာတ်က,လျှင် ဘုရင်ခန်းက ပါတတ်သည်။ ညီလာခံတွင် သန်လျက်ကို ဝင့်၍ဝင့်၍ တိုင်းေရးြပည်ရာကို ေဆွးေနွးေနေသာ 'သခင်္ါ'၏ အသံသည် ဇာတ်ရံုထဲတွင် ဟိန်းေနတတ်သည်။
တခါတွင် 'သခင်္ါ'သည် ဘယ်သူ့ကို စိတ်ဆိုးေနသည်မသိ။ "ေဟ့....... သခင်္ါတဲ့ကွ...... ဘယ်သူ့ကိုမှ မေြကာက်လို့ ပုလိပ်ကထွက်ြပီး စာေရးဆရာ လုပ်တာ....." ဟုြကိမ်းေနသည်။ သူ့လက်ထဲတွင် ဇာတ်စင်ေပါ်တွင် ကိုင်သည့် သန်လျက်သည် ေြပာင်လက်ေနသည်။
ဘုရင် အဝတ်အစားေတွဝတ်၍ မျက်နှာေချေတွ အေဖွးသားြဖင့် ကန့်လန့်ကာြကားတွင် သန်လျက်ြကိမ်းြကိမ်းေနေသာ 'သခင်္ါ' ကိုြကည့်၍ ဇာတ်စင်ေနာက်မှ လူများသည် ြပံုးေန ြကသည်။
ေရေကျာ်တွင် 'သခင်္ါ' သာမဟုတ်။ ငယ်ငယ်က ဝတ္ထုေတွေရးခဲ့သည့် 'ြမို့မအုန်း' လည်းရှိသည်။ ငယ်ငယ်တုန်းက 'ြမို့မအုန်း' ၏ 'အံု့ပုန်းချစ်' ကို ဖတ်ခဲ့ရဖူးသည်။ နှစ်ပဲတန်လား၊ ေလးပဲတန်လား မမှတ်မိ။ သည်တုန်းက ကျွန်ေတာ့်အသက် (၁ဝ) နှစ်ေလာက်သာ ရှိေသးသြဖင့် လူြကီးေတွမသိေအာင် တိတ်တိတ်ပုန်း ဖတ်ခဲ့ရသည်။
ကျွန်ေတာ်တို့ ေခတ်တုန်းက အပျိုေပါက်,လူပျိုေပါက်ေတွမှ ဝတ္ထုဖတ်သင့်သည် ဟူေသာ အစွဲရှိေသာေြကာင့်ြဖစ်သည်။ ထို့မတိုင်ခင်တုန်းကမူ အပျိုေပါက်, လူပျိုေပါက် ပင်လျှင် ဝတ္ထုမဖတ်ရ။
မန္တေလး 'ေမာင်ခင်ေမာင်' ခါ် 'လယ်တီပဏ္ဍိတဦးေမာင်ြကီး' ေရးသည့် 'သန်းသန်း' ဝတ္ထုတို့၊ 'ခင်ြမင့်ြကီး' ဝတ္ထုတို့၊ 'ပီမိုးနင်း'၏ 'ပွဲစားြကီး ဂရာရွတ်ကို ြမာချွတ်ခန်း' ဝတ္ထုတို့ဆိုလျှင် အပျိုေပါက်, လူပျိုေပါက်ေတွပင် ဖတ်ခွင့်မရ။ အလဇ္ဇီစာေပဟု သတ်မှတ်ြကသည်။
ကျွန်ေတာ်သည်......
ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် လက်ဖက်ရည်ဆိုင်လာ၍ ထိုင်တတ်ေသာ 'ြမို့မအုန်း' ကို ေငးြကည့် ေနမိသည်။ သူကေတာ့ 'သခင်္ါ' လို ြဖူြဖူသွယ်သွယ် မဟုတ်။ အသားမည်းမည်း, ခပ်ဝဝ, အရပ်ပျပ်ပျပ်, ေကာ်ကိုင်းတပ် မျက်မှန်ထူထူထဲမှ သူ့မျက်လံုးများသည် ရယ်ေနတတ်သည်။
တခါတရံတွင် လူငယ်ေတွြကားထဲလာ၍ လက်ဖက်ရည်ဆိုင်လာ၍ ထိုင်တတ်ေသာသူ များမှာ ဆရာြကီး 'မွန်းဓာတု' နှင့် 'ေရွှစြကာ' တို့ ြဖစ်သည်။
ဆရာြကီး 'မွန်းဓာတု' မှာ ဝတ္ထုေရးဆရာမဟုတ်ပါ။ တခါတရံတွင်သာ ြမန်မာစာေပနှင့် ပတ်သက်သည့် ေဆာင်းပါးများ၊ ေလာကဓာတ် ပညာ(သိပ္ပံပညာ)နှင့် ပတ်သက်သည့် ေဆာင်းပါးများကို ေရးတတ်သူ ြဖစ်သည်။ အရပ်ပျပ်ပျပ် ကျွန်ေတာ်တို့နှင့်စ, ေတွ့စဉ်ကတည်း ကပင်လျှင် 'မွန်းဓာတု'သည် အသက်ေတာ်ေတာ်ြကီးေနေလြပီ။
'ေရွှစြကာ' ကား အြမဲတမ်းလိုလို အေပါ်အကင်္ျီ, ေမာင့်ကျက်သေရ ေခါင်းေပါင်းနှင့် ဆက်စံုရှူးဖိနပ်ကို ဝတ်ဆင်ထားသည်။ သူသည် လက်ဖက်ရည်ဆိုင်သို့ လာသည့်အခါမှာပင် ေခါင်းေပါင်းနှင့် အေပါ်အကင်္ျီကို ဝတ်ဆင်ထားတတ်သည်။ ကျွန်ေတာ်တို့ ငယ်ငယ်ကေလး ကတည်းက ရာဇဝင် အချစ်ဝတ္ထုများကို ေရးဖွဲ့ခဲ့ေသာ ဆရာြကီးြဖစ်သည်။
လယ်တီပဏ္ဍိတဦးေမာင်ြကီးနှင့် ေရွှစြကာသည် ရာဇဝင်အချစ်ဝတ္ထုများကို အများဆံုး ေရးခဲ့သူများြဖစ်သည်။ ကျွန်ေတာ်ဖတ်ဖူးေသာ သူ့ရာဇဝင် အချစ်ဝတ္ထုများပင်လျှင် ဆယ်ဂဏန်း ေလာက် ရှိမည်ထင်သည်။ 'နာခံေတာ်'၊ 'အေထာက်ေတာ်'၊ 'ကုန်းေဘာင်ြပင်သစ်'၊ 'ေစာဥမ္မာ'၊ 'ဝန်ြကီးေယာက်ဖ' စသည်......။
'ေရွှစြကာ' သည် သူ့ရာဇဝင် အချစ်ဝတ္ထုများကို ေတာင်ငူေခတ်၊ ပင်းယေခတ် နှင့် ကုန်းေဘာင်ေခတ်တို့ကို ေနာက်ခံထားေရးေလ့ရှိသည်။ အချစ်၊ နိုင်ငံေရး၊ လျှို့ဝှက်ြကံစည်မှု စသည်တို့ကို ယှက်လိမ်ရက်ေဖာက်ထားသည့် ဇာတ်လမ်းြဖစ်သြဖင့် ဖတ်၍ေကာင်းသည်။
ကျွန်ေတာ်တို့ဝိုင်းသို့ လာတတ်သည့် ေနာက်စာေရးဆရာတေယာက်မှာ 'ရဲသမိန်' ြဖစ်သည်။ စစ်မြဖစ်ခင်တုန်းက သူ့ဝတ္ထုေလးတပုဒ်ကို ကျွန်ေတာ်ဖတ်ြပီး စွဲလမ်းခဲ့ဖူးသည်။ သူက စာများများမေရး။ စစ်မြဖစ်မီတွင် နာမည်ြကီးသည့် စာအုပ်တိုက်ြကီးတတိုက်ကို တည်ေထာင်ခဲ့ြပီး ေအာင်ြမင်ေသာဝတ္ထုများ၊ ကျမ်းစာအုပ်များကို ထုတ်ေဝခဲ့သည်။ သူ့စာအုပ် တိုက်အမည်မှာ 'ဘီေက' စာအုပ်တိုက်ြဖစ်သည်။ သူ့အမည်အရင်းက 'ဦးဘြကိုင်' ြဖစ်၍ သူ့စာအုပ်တိုက်ကို 'ဘီေက' စာအုပ်တိုက် ဟု အမည်ေပးြခင်းြဖစ်သည်။
ကျွန်ေတာ် ငယ်ငယ်တုန်းက သူ့စာအုပ်တိုက်မှ ထုတ်ေဝေသာ စာအုပ်တအုပ်ကို စာတိုက်မှတဆင့် မှာ၍ဖတ်ဖူးခဲ့သည်။ စာအုပ်မှာ 'မဟာေဆွ' ၏ 'အချစ်ြပဿနာ' ဆိုသည့်စာအုပ်ြဖစ်သည်။
ထိုစာအုပ်မှာ ေနာင်တွင် ညစ်ညမ်းသည်ဟုဆိုကာ အစိုးရကတရားစွဲြပီး ရံုးတင် စစ်သည်။ စာေရးသူနှင့် ထုတ်ေဝသူကို တရားရံုးက ရံုးမင်းတထိုင် ေထာင်ဒဏ်အြပစ်ေပး သည်ဟု ကျွန်ေတာ် မှတ်မိေနသည်။ ရံုးမင်းတထိုင်ဆိုသည်မှာ တရားသူြကီး ဤအမှုစစ်ေဆး သည့် ရံုးတက်ချိန်တချိန်ကို ဆိုလိုြခင်းြဖစ်သည်။
စစ်ြပီးသည့်ေနာက်တွင် 'ရဲသမိန်' သည် စာသိပ်မေရးေတာ့။ ေရေကျာ်သမဝါယမတွင် မန်ေနဂျာလုပ်ေနသည်။ ကျွန်ေတာ်တို့သည် လက်ဖက်ရည် ေသာက်ချင်လျှင် 'ရဲသမိန်' ဆီသွားြပီး လက်ဖက်ရည် အတိုက်ခိုင်းတတ်သည်။
ေရေကျာ်တွင် ကျွန်ေတာ်တို့ အြမဲတမ်းလိုလို လက်ဖက်ရည် အတိုက်ခိုင်းသည့် စာေရးဆရာတေယာက်မှာ 'ေဒဝ' (ေခါ်)ကိုေစာခိုင် ြဖစ်သည်။ 'ကိုေစာခိုင်' ကေတာ့ ဝတ္ထုေခတ်ဦးက ဝတ္ထုေရးဆရာမဟုတ်။ ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် ေခတ်ြပိုင် စာေရးဆရာြဖစ်သည်။ 'မစိမ်းပင်' ဆိုသည့် လံုးချင်းဝတ္ထုြဖင့် နာမည်ြကီးလာသူ ြဖစ်သည်။ သို့ရာတွင် သူသည် စာကို အေပျာ်တမ်းေရးြခင်းြဖစ်ြပီး သူ့အလုပ်မှာ ေဆးတိုက်ဖွင့်ထားသည်။ ကျွန်ေတာ်တို့သည် ေနထိုင်မေကာင်းလျှင် သူ့ေဆးတိုက်ဝင်ြပီး ေဆးအလကားထိုးြကသည်။
'ကိုေဒဝ' သည် လာသမျှ စာေရးဆရာကို လက်ဖက်ရည်တိုက်ြပီး ေဆးအလကား ထိုးေပးတတ်သည်။ သူ၏ အမှန်ဆံုးေဖာက်သည်မှာ ဗန်းေမာ်တင်ေအာင်ြဖစ်သည်။
'မဟာေဆွ' နှင့် 'ဇဝန' တို့မှာ ရှစ်ပဲတန်နှင့် ဆယ့်နှစ်ပဲတန်ဝတ္ထုေခတ်တွင် ထင်ရှားေသာ စာေရးဆရာြကီးများ ြဖစ်ြကသည်။ သူတို့နှစ် ဦးစလံုးမှာ ၅၁ လမ်းထဲတွင် ေနသြဖင့် ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် ေန့တိုင်းလိုလို ေတွ့တတ်သည်။
'မဟာေဆွ' မှာ ညေန (၄)နာရီထိုးြပီးသည်နှင့် ေအာက်သို့ဆင်းလာကာ လမ်းထိပ်သို့ ထွက်သွားသည်ကို ြမင်ရတတ်သည်။ 'မဟာေဆွ' သည် မနက်ပိုင်းတွင် ကျွန်ေတာ်တို့နှင့်အတူ ကရိလမ်းနှင့် ေမာင်ဂိုမာရီလမ်း (ဗိုလ်ချုပ်လမ်း) ေထာင့်ရှိ မက်သဒစ်ကဖီးတွင် လာထိုင်တတ် ြပီး ေန့လည်ပိုင်းတွင် သိပ်မထွက်ေတာ့ဘဲ အိမ်မှာတေနကုန် စာေရးသည်။
'မဟာေဆွ'သည် သူ့အချိန်နှင့်သူ စာေရးြပီး သူ့အချိန်နှင့်သူနားသည်။ ကိစ္စဝိစ္စ အေရးမြကီးလျှင် 'မဟာေဆွ' သည် သူ စာေရးေနချိန်တွင် ဘယ်ဧည့်သည်ကိုမျှ အေတွ့မခံ။ ေန့တိုင်း ညေန (၄)နာရီထိုးသည်နှင့် 'မဟာေဆွ' သည် အလုပ်သိမ်းြပီး ကျွန်ေတာ်တို့ စခန်းချသည့် ရန်ေကျာ်ဂျာနယ်တိုက်ကို ေရှ့ကြဖတ်ြပီး လမ်းထိပ်သို့ ထွက်သွားတတ်သည်။ အရပ်ေထာင်ေထာင်ေမာင်းေမာင်း, ဝဝဖိုင့်ဖိုင့်, အသားကေြကးနီေရာင်, ဆံပင်ကေနာက်ြမင့် ခပ်တိုတို၊ စွပ်ကျယ် လက်ြပတ်အကင်္ျီနှင့် နှစ်တရာချည် လံုချည် အကွက်တံုးြကီးကို ဝတ်ထား တတ်သည်။
ခဏေနလျှင် 'မဟာေဆွ' သည် လမ်းထဲသို့ြပန်ဝင်လာကာ ကျွန်ေတာ်တို့စခန်းချရာ ရန်ေကျာ်ဂျာနယ်တိုက်သို့ လာေရာက်ြပီး စကားေြပာတတ်သည်။ သူ့မျက်နှာသည် ပို၍ ေြကးနီေရာင်သန်းလာကာ သူ့အသံသည် ပို၍ကျယ်လာသည်။ စူးဝါးသည့် ချက်အရက်နံ့သည် မျက်နှာေပါ် မှ ေဝ့ဝိုက်ြဖတ်သန်း သွားတတ်သည်။
သူသည် စာေရးဆရာဘဝကို မြကာခဏ ဂုဏ်ယူ၍ ေြပာေလ့ရှိသည်။ စာေရးဆရာ ဘဝတွင် တခါတရံ ချာပါတီကို စားခဲ့ရေြကာင်း၊ သို့ရာတွင် သူကိုယ်တိုင် ေရွးချယ်ခဲ့ေသာ အလုပ်ြဖစ်၍ စာေရးဆရာဘဝကို သူဂုဏ်ယူေြကာင်း၊ စာေရးဆရာတေယာက် အေနြဖင့် ဆင်းရဲမွဲေတရြခင်းသည် ဂုဏ်သိက္ခာရှိေသာ ဆင်းရဲမွဲေတြခင်းြဖစ်ေြကာင်း၊ တချို့ေသာ လူချမ်းသာတို့၏ သိက္ခာမဲ့ေသာဘဝမျိုးနှင့် မလဲနိုင်ေြကာင်းြဖင့် မြကာခဏ ေြပာတတ်သည်။
'မဟာေဆွ' သည် စကားေတွကို တသွင်သွင်ေြပာြပီးေနာက် ထြပန် သွားတတ်သည်။ ကျွန်ေတာ်တို့က တားလျှင်
"ငါက အချိန်နဲ့ အလုပ်လုပ်တဲ့ေကာင်ကွ၊ ေသာက်ြပီးရင် ေစာေစာအိပ်ရမယ်။ (၇) နာရီဆိုရင် ငါအိပ်ရာထဲ ေရာက်ေနြပီ" ဟုေြပာြပီး ြပန်သွားတတ်သည်။ လမ်းတွင် ေတွ့သမျှလူကို ေအာ်ဟစ်နှုတ်ဆက်သွားသံကို တေလျှာက်လံုး ြကားေနရသည်။
'ဇဝန' မှာ ကျွန်ေတာ်တို့ စတည်းချသည့် ရန်ေကျာ်ဂျာနယ် အေပါ် ထပ်တွင် ေနသူြဖစ်၍ အြမဲလိုလို ေတွ့ေနရသည်။ သူသည် ပျင်းလျှင် ေအာက်ထပ်သို့လာြပီး ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် စကားေြပာေနတတ်သည်။ တခါတေလ လက်ဖက်ရည်ဆိုင် လိုက်ထိုင်တတ်သည်။ သူကေတာ့ 'မဟာေဆွ' လိုမဟုတ် ဝိုင်းေကာင်းလျှင် ေကာင်းသလို အြကာြကီးေနသည်။
(သူဆံုးမည့်နှစ်က သူ့အိမ်တွင် ေမွးေန့ဖိတ်သြဖင့် ကျွန်ေတာ်ေရာက်သွားသည်။ ဝီစကီနှင့် ဧည့်ခံသည်။ ေနာက်တလ နှစ်လအြကာတွင် ေနာက်တခါ ေမွးေန့လုပ်ြပန်သည်။ ဝီစကီနှင့်ပင် ဧည့်ခံြပန်သည်။
ကျွန်ေတာ်က "တေလာကတွင် ဆရာေမွးေန့လုပ်ြပီးြပီ၊ ခုတခါလည်း ေမွးေန့ပဲလား" ဟုေမးသည်။ သူက မျက်မှန်ထဲက ြပံုးရယ်ရင်း.... "ဟဲ..... ဟဲ....... အရင်တခါတုန်းက အဂင်္လိပ်ရက်နဲ့တွက်ြပီး လုပ်တဲ့ေမွးေန့ဗျ၊ ခုေမွးေန့က ြမန်မာရက်နဲ့တွက်ြပီး လုပ်တာ" ဟုေြပာသည်။
ေနာင် နှစ်လေလာက်အြကာတွင် သူဆံုးြပီဟု ြကားလိုက်ရသည့်အခါ၌ ကျွန်ေတာ် သည် အံ့အားသင့်ေနသည်။)
ထိုစဉ်က 'ဇဝန' မှာ ပိန်ပိန်ကေလး။ ဆံပင်ကလည်း ကျီးကန်းသိုက်လို ဆံပင်အရှည်။ ေနာက်တွင် လည်ဂုတ်အထိေရာက်သည်။ ေရှ့မှာလည်း နဖူးေပါ်ဝဲကျေနသည်။ လမ်းထွက်လျှင် အေပါ်အကင်္ျီ၊ ဗန်ေကာက်လံုချည် ေပတင့်ရှူးဖိနပ်တို့ြဖင့် ကျကျနန ဝတ်တတ်သည်။ ညေနမိုးချုပ်လျှင် 'ဇဝန' သည် လန်ချားေပါ်မှ ယိုင်တီးယိုင်တိုင်ြဖင့် ဆင်းလာြပီး ကျွန်ေတာ် တို့နှင့် စကားေတွ ေဖာင်ေလာက်ေအာင် ေြပာေနသည်။
သူသည် ထိုစဉ်က ဇဝနဂျာနယ်။ ေနာက်ေတာ့ ဇဝနသတင်းစာ။ ေနာက် အိုးေဝသတင်းစာသို့ ေရာက်သွားသည်။ အိုးေဝသတင်းစာသို့ ေရာက်သည့်အခါတွင် ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် သိပ်မေတွ့ြဖစ်ေတာ့။ 'ေကာလိပ်ေကျာင်းသား'၊ 'ေကာလိပ်ဂျင်'၊ 'ေကာလိပ်ြကမ်းပိုး' တို့ကိုဖတ်ြပီး သူ့ကို ဟာသဝတ္ထုေရးဆရာ သက်သက်ဟု သေဘာထားခဲ့ သည်။
သို့ရာတွင် စစ်မြဖစ်မီ သူရိယာမဂ္ဂဇင်းထဲတွင်ပါသည့် သူ့အလွမ်း ဝတ္ထုေလးကို ဖတ်ခဲ့ရဖူးသည်။ အလွမ်းဝတ္ထုကျေတာ့လည်း အေရးေကာင်းသည်ပင်။ ဝတ္ထုအမည်က 'လွမ်းေငွ့ေဝေဝ' လား၊ ဘာလားမသိ။
ကျွန်ေတာ်တို့တေတွ စာေရးဆရာအသင်းမှာ အမှုေဆာင်ြဖစ်ြပီး ြမဝတီြပဇာတ်က, သည့်နှစ်က 'သုခ' နှင့် 'ဇဝန' တို့နှစ်ေယာက် မပါ။ သူတို့နှစ်ေယာက်မှာ စာေရးဆရာ ြပဇာတ်တွင် အခရာြဖစ်သည်။ ဇာတ်ခံု၏သေဘာကိုလည်း နားလည်ြကသည်။ ပရိသတ်အထာ ကိုလည်း သိြကသည်။ သူတို့နှစ်ေယာက်မှာ အများအားြဖင့် ဇာတ်လိုက်၏ သူငယ်ချင်း များြဖစ်ြကသည်။
စာေရးဆရာြပဇာတ်များတွင် ဇာတ်လိုက်မှာ အြမဲတမ်းလိုလို 'ေရွှညာေမာင်'ြဖစ်သည်။ 'နတ်သျှင်ေနာင်' ြပဇာတ်ကလျှင် 'ေရွှညာေမာင်' က 'နတ်သျှင်ေနာင်'။ 'ြမဝတီ' ြပဇာတ်ကလျှင် သူပင် 'ြမဝတီမင်းြကီး'။ 'ဝန်းဇင်းမင်းရာဇာ' ကဇာတ်ကလျှင် သူပင် 'ဝန်ဇင်းမင်းရာဇာ'။ 'လှိုင် ထိပ်ေခါင်တင်' ြပဇာတ်ကလျှင် သူပင် 'ကေနာင်မင်းသား'။ ထိုအခါတွင် 'သုခ' နှင့် 'ဇဝန' တို့က ဇာတ်လိုက်၏ သူငယ်ချင်းေတွ။ သူတို့သံုးေယာက်မှာ အေပးအယူညီသည်။ 'ဇဝန' နှင့် 'သုခ' ထွက်လာလျှင် ပရိသတ်များ ပါးစပ်ေစ့၍ မေနရေတာ့ တဝါးဝါး ပွဲကျေနေတာ့သည်။
ထိုနှစ်ကမူ 'ဇဝန' နှင့် 'သုခ' တို့ ကျွန်ေတာ်တို့လူငယ်ထဲက တေယာက် နှစ်ေယာက်ကို စိတ်ခုသွားကာ ပွဲလာမကြက။ ပထမဆံုးရက် ေန့ပွဲနှင့်ညပွဲကို ကြကသည့်အခါတွင် သူတို့နှစ်ေယာက်အစား တြခားလူကို လူစားထိုးရသည်။ သို့ရာတွင် သူတို့နှစ်ေယာက်ကို မမီနိုင်။ သူတို့ နှစ်ေယာက်မှာ အရှိန်အဝါြကီးသည့် စာေရးဆရာြကီးေတွလည်း ြဖစ်ေနသည်။ ထို့ြပင် ဇာတ်သေဘာကိုလည်း ေကာင်းေကာင်းနားလည် ကျွမ်းကျင်သူများြဖစ်သည်။ သူတို့ မပါေသာ ကျွန်ေတာ်တို့ြပဇာတ်သည် ေြခာက်ကပ်ကပ် ြဖစ်ေနသည်။ ပရိသတ်မေြပာနှင့် ကျွန်ေတာ်တို့ကိုယ်တိုင်ပင် မြကိုက်ဘဲ ြဖစ်ေနသည်။
ကျွန်ေတာ်နှင့် 'ေဒါ်မမေလး' လိုက်သွားြပီး သူတို့နှစ်ေယာက်ကို ဝင်ကေပးဖို့ ေတာင်းပန်ရသည်။ 'ဇဝန' အိမ်သို့ ေရာက်သည့်အခါတွင် သူက "ကျွန်ေတာ်ကလည်း ဖိုးက,ချင် ြဖစ်ေနတာ အေတာ်ပဲ" ဟုရယ်ေမာ ေြပာြပီး ထ,လိုက်လာသည်။
၅၁ လမ်းထဲမှာပင် 'မဟာေဆွ' နှင့် မနီးမေဝးတွင် 'ေမြမို့ေမာင်' ရှိသည်။ 'ေမြမို့ေမာင်' မှာ အချစ်ဝတ္ထုေတွကို ေရးတတ်သည်။ သို့ရာတွင် 'ေရွှအ' ဆိုသည့် သူ့ဟာသ ကေလာင်က ပို၍စူးရှသည်။ စစ်မြဖစ်မီတုန်း က 'ရန်ကုန်ဆိုတာ' ဆိုသည့် ဟာသဝတ္ထုတပုဒ်ေရးသည်။ ဂျပန်ေခတ်မှာ လားမသိ။ 'ေခတ်သစ်ရန်ကုန်ဆိုတာ' ဆိုသည့် စာအုပ်တအုပ် ထွက် ေသးသည်။ ကွမ်းယာဆိုင်ေရှ့က ေဆးလိပ်မီးညှိရန်ထားသည့် ြကိုးစကို မီးေလာင်ေနသည် ဆိုြပီး မီးသွားညှိမ်းသည့် ရန်ကုန်ေရာက်ေတာသား ခပ်အအြဖစ်ပံုများမှာ သူ့ကေလာင်ဖျား မှထွက်လာသည့် ပျက်လံုးများ ြဖစ်သည်။
ေနာက်ပိုင်းတွင်လည်း သူသည် 'ေရွှစာေြပာင်' ဆိုသည့် ဟာသ စာေစာင်ေလး တခုကို ထုတ်ေဝခဲ့ေသးသည်။ သူသည် ကျွန်ေတာ်တို့ လက်ဖက်ရည်ဝိုင်းကို တခါတေလ လာတတ်သည်။
'သာဓု' မှာ ၄ဂလမ်းမှေန၍ သစ္စာမဂ္ဂဇင်း ထုတ်ေနသည်။ စပယ်ယာ ေတွလွယ်သည့် လွယ်အိတ်ေသးေသးေလးကိုလွယ်ြပီး ကျွန်ေတာ်တို့ လက်ဖက်ရည်ဝိုင်းသို့ ေရာက်လာတတ် သည်။ သူလာလျှင် ကျွန်ေတာ်တို့ကို လက်သီးနှင့် ထုေတာ့မလို ရွယ်ြပီးမှ ဆလံေပးတတ် သည်။
၅၁ လမ်းတွင်ေနေသာ စာေရးဆရာတေယာက် ကျန်ေသးသည်။ 'လင်းယုန်နီ' ြဖစ်သည်။ 'လင်းယုန်နီ' သည် ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် ေခတ်ြပိုင် ြဖစ်ြပီး သူက နည်းနည်းေစာသည်။ သူ၏ 'ချစ်မမ'၊ 'မမြမင့်'၊ 'ချစ်ေသာမမ'၊ 'ချစ်မမြမင့်' စသည်တို့မှာ ထိုစဉ်က လူငယ်ေတွ အသည်းစွဲခဲ့ြက သည့် အချစ်ဝတ္ထုများြဖစ်သည်။
သူ့ဇာတ်လိုက် 'ေမာင်ေစာလွင်' က ခပ်ေပေပ ခပ်ေတေတ ေကာင်း ေလး။ 'မမြမင့်' နှင့် ခွဲ၍ြပန်ခါနီးတိုင်း ဓာတ်တိုင်ကို ခဲြဖင့်ေပါက်၍ ထွက်သွားတတ်သည်။ ဖိလစ်ေမာရစ် စီးကရက်ကို ေသာက်သည်။ 'မမြမင့်' က သူ့ကိုစွန့်ခွါသွားသည့်အခါ၌-
"မမြမင့်ရယ်....မမြမင့်အတွက် ေမာင်ေစာလွင်တေယာက် ငရဲကို သွားတယ်ဆိုရင် ဘယ်အထပ်ကို သွားမှာလဲဆိုတာကိုေလာက်ေတာ့ ေမးလိုက်ဖို့ ေကာင်းပါတယ်" ဆိုသည့် စကားများြဖင့် သူ့ဝတ္ထုကို အဆံုးသတ် ထားသည်။
'လင်းယုန်နီ' သည်လည်း မက်သဒစ်ကေဖးက ကျွန်ေတာ်တို့ စားပွဲသို့ လာ၍ထိုင်ေလ့ ရှိသည်။
[၃]
၄၅ လမ်းမှာ ထိုစဉ်က တိုက်တာေတွ သိပ်မရှိ။ တဲေတွ၊ တိုက်ေဟာင်းေတွ၊ တိုက်ြပိုတိုက်ပျက်ေတွသာရှိသည်။ ေသွးေသာက်မဂ္ဂဇင်းတိုက်မှာ ၄၅ လမ်းထိပ်က လမ်းြကားေလးထဲက တဲကေလးတလံုးတွင်ြဖစ်သည်။
'ြပည့်စံု' (ကိုေကျာ်ရိုး) သည် တကယ့် ပိန်လှပ်လှပ်ကေလး။ သူ၏ ြဖူေဖွးေသာ အသားေပါ်တွင် ြဖူေဖွးသည့် စွပ်ကျယ်အကင်္ျီေလးကို ဝတ်ထားြပီး ပေလကပ်လံုချည်ေလးကို ဝတ်ထားတတ်သည်။ ေရွှကိုင်းတပ်ထားေသာ မျက်မှန်ထဲမှာ အြမဲလိုလိုြပံုးေနတတ်သည်။ သူက ေကာင်းေကာင်းကျန်းမာသည်ရယ်လို့မရှိ။ တခါတခါတွင် ဖျားေနတတ်သည်။ တခါ တခါတွင် မူးခနဲမိုက်ခနဲြဖစ်သွား၍ မြကာခဏ ေဆးရံုတက်ရသည်။
ကျွန်ေတာ်တို့က သူ့မဂ္ဂဇင်းတိုက်ကို ေကာ်ပီသွားေပးရင်း ေနာက်ေတာ့ခင်သွားြက သည်။ သူ့မဂ္ဂဇင်းတိုက်မှာ လူများလျှင် ထိုင်စရာမရှိေတာ့။ ဧည့်သည်များ၍ ထိုင်စရာမရှိလျှင် ကျွန်ေတာ်တို့သည် ဗိုလ်ချုပ်လမ်းေပါ်ရှိ နှစ်ထပ်သစ်သားတန်းလျားြကီး ေအာက်ထပ်ရှိ ကာကာလက်ဖက်ရည်ဆိုင်တွင် သွားထိုင်တတ်သည်။ အေပါ်ထပ်အခန်းတခန်းတွင် 'မင်းေဆွ' ေနသည်။ 'မင်းေဆွ' ကိုကား ကျွန်ေတာ်ေကာင်းေကာင်း အသိအကျွမ်း မြဖစ်လိုက်ရပါ။ တခါနှစ်ခါေလာက်သာ ခပ်လှမ်းလှမ်းက ေတွ့လိုက်ရသည်။
ကျွန်ေတာ်တို့ ငယ်ငယ်က သူ့ဝတ္ထုေတွကို သေဘာကျခဲ့သည်။ 'ေြဖလည်းမေြပ'၊ 'မယ့်တကိုယ်'၊ 'စေနမ'၊ 'မ,နိုင်ငံ'၊ 'လင်'၊ 'ေသွး'၊ 'ဓား'၊ 'စစ်ေြပးမ'၊ စသည်.....။
ေသွးေသာက်တိုက်သို့ လာေလ့ရှိသူတေယာက်မှာ 'ဗန်းေမာ်တင်ေအာင်' ြဖစ်သည်။ သည်တုန်းက 'ဗန်းေမာ်တင်ေအာင်' သည် ရန်ကုန်သို့ မေရာက်ေသး။ ြပည်တွင် သစ်ကုန်သည် လုပ်ေနသည်။ သူကတကယ့် ဇာတ်လိုက်။ အရပ်ေထာင်ေထာင်ေမာင်းေမာင်း, ရုပ်ေြဖာင့် ေြဖာင့်, စပို့ ရှပ်လက်တို, နက်ြပာေရာင်သက္ကလပ်ေဘာင်းဘီတို, စေတာ့ကင်းေြခအိပ်ရှည်, ေဖာ့ဦးထုပ်, ရိုးအင်ကိုရှူးဖိနပ်တို့ကို ဝတ်ဆင်ထားကာ ဒန်ဟီးလ် ေဆးတံကိုခဲလျက်။
သူက 'ဘုန်းေမာင်တေယာက်ထည်းရယ်' နှင့် 'လွမ်းရစ်ေတာ့သက်လှယ်ရယ်' တို့ကို ေရးြပီးြပီ။ သူေရာက်လာလျှင် လမ်းထိပ်က ကာကာဆိုင်သို့ေခါ်သွားကာ ကျွန်ေတာ်တို့ကို လက်ဖက်ရည်တိုက်တတ်သည်။ အဂင်္လိပ် ဒဿနဆရာ စီအီးအမ်ဂျပ်နှင့် ဘးနတ်ေရှာတို့၏ စာများအေြကာင်းကို ေြပာတတ်သည်။ သူသည် ြဗိတိ်သျှစစ်တပ်တွင် အမှုထမ်းခဲ့ သူြဖစ်ြပီး အဂင်္လိပ်စကားကို လှပသွက်လက်စွာ ေြပာတတ်သူြဖစ်သည်။
အများအားြဖင့် ကျွန်ေတာ်တို့ ထိုင်ေလ့ရှိသည်မှာ ဗိုလ်ချုပ်လမ်းနှင့် ကရိလမ်းေထာင့်ရှိ မက်သဒစ်ဘ၏ မက်သဒစ်ကဖီးြဖစ်သည်။ မက်သဒစ်ကဖီးက 'အဘဦးခင်'မှာ ကျွန်ေတာ်တို့ကို အလိုလိုက်သည်။ အေြကွးလည်းရသည်။ အလကားတိုက်သည့်အခါလည်း တိုက်သည်။ လက်ဖက်ရည်ဆိုင်ေဘးတွင် ထမင်းေြကာ်ဆိုင်ရှိသည်။ ငါးေသတ္တာေြကာ်နှင့် ပဲြပုတ် ထမင်းေြကာ်တပွဲမှ တမူးလား၊ သံုးပဲလားမသိ။ ငါးမူး (ြပားငါးဆယ်) ေလာက်ရှိလျှင် ထမင်း ေြကာ်၊ လက်ဖက်ရည်၊ စီးကရက် ဝမ်းဆက်အြပည့်ရသည်။
တခါတရံ နှင်းပန်းလမ်းတွင်ေနသည့် 'ဒဂုန်ဦးလှေဘ' ေရာက်လာတတ်သည်။ ဒဂုန်ဦးလှေဘမှာ ကျွန်ေတာ်တို့ထက် အသက်အများြကီး ြကီးသည်။ သို့ရာတွင် သူလည်း သည်လက်ဖက်ရည်ဆိုင် မထိုင်ဘဲ မေနနိုင်ပါ။ မက်သဒစ်ကဖီးတွင် စာေရးဆရာေတွအြပင် ပန်းချီဆရာေတွလည်း လာြကသည်။ ဇီဇဝါလမ်းတွင်ေနသည့် 'ကိုစန်းလွင်' မှာကျွန်ေတာ်တို့ မေရာက်မီကတည်းက မက်သဒစ်ကဖီးမှာ ထိုင်ေလ့ရှိသည်။ သူရှိလျှင် 'ဗဂျီေအာင်စိုး'၊ 'ပန်းချီလှစိုး' တို့လည်း ေန့တိုင်းလိုလို ေရာက်လာတတ်သည်။
ကရိလမ်းသည် ေနွဆိုလျှင် ေတာ်ေတာ်လှသည်။ ပိေတာက်ရွက်ေတွ ေြကွြပီး ပိေတာက်ပင်များတွင် ရွက်နုသစ်ေလးေတွ ေဝလာစြပုြပီ။
ကျွန်ေတာ်သည် ၄၅ လမ်းထဲက မေဟသီမဂ္ဂဇင်းတိုက်မှ ဆင်းလာရင်း လွန်ခဲ့သည့် ၄၅ နှစ်ေလာက်က ရှုခင်းကို ြမင်ေယာင်ေနသည်။
နှစ်ပဲတန်၊ ေလးပဲတန် ဝတ္ထုေခတ်ကို ေရှ့ေဆာင်ခဲ့သူများ။ ရှစ်ပဲတန် ဆယ့်နှစ်ပဲတန် ဝတ္ထုေခတ်ကို ေရှ့ေဆာင်ခဲ့သူများ။ နှစ်ကျပ်တန်မဂ္ဂဇင်း ေခတ်ကို ေရှ့ေဆာင်ခဲ့သူများသည် သည်ေနရာတဝိုက်မှာ လာ၍စုစည်း မိေနြကသည်။
ကျွန်ေတာ်သည် ၄၅ လမ်းထိပ်မှထွက်ြပီး တခါက မင်းေဆွေနခဲ့သည့် ေနရာကို ြကည့်သည်။ ထိုနှစ်ထပ်တန်းလျားြကီး မရှိေတာ့ပါ။ ြမို့မအုန်းေနခဲ့သည့်ေနရာကို ြကည့်သည်။ ေဒဝ ဆိုင်ဖွင့်ခဲ့သည့်ေနရာကို ြကည့်သည်။ ကျွန်ေတာ်တို့ ထိုင်ခဲ့သည့် မက်သဒစ်ကဖီး ေနရာေလးကို ြကည့်သည်။
ဘာတခုကိုမျှ မေတွ့ရေတာ့။ ၄၅ နှစ်အတွင်းတွင် တံတားေအာက်မှာ ေရေတွ ဘယ်ေလာက်များ စီးဆင်းသွားြကေလြပီ မသိ။
သို့ရာတွင်.......
ေရအလျဉ်သည် အစဉ်မြပတ် စီးဆင်းေနမည်သာ...............။
ြမသန်းတင့်
မေဟသီမဂ္ဂဇင်း၊ အမှတ် ၁ဝဝ။
၁၉၉၃ ခု၊ ေဖေဖာ်ဝါရီလ။
လက်ဘက်ရည်ဆိုင်ထဲမှာြဖတ်သန်းစီးဆင်းသွားေသာေရအလျဉ်
ေရးသူ- ြမသန်းတင့်
[၁]
ကျွန်ေတာ်သည် ၄၅ လမ်းထဲသို့ ချိုးဝင်လိုက်သည်။
ဗိုလ်ချုပ်လမ်းနှင့် အေနာ်ရထာလမ်းမြကီးများေပါ်တွင် ေမာ်ေတာ်ကားသံေတွ၊ ဟွန်းသံ ေတွ ဆူညံေနသေလာက် လမ်းထဲမှာ တိတ်ဆိတ်ေနသည်။ အချို့ေနရာများတွင် တိုက်သစ် အိမ်သစ်ေတွကို ြမင်ရေသာ်လည်း အချို့ေနရာများတွင်မူ တိုက်ေဟာင်း အိမ်ေဟာင်းေတွ ကျန်ေနေသးသည်။ တချို့အိမ်ေတွမှာ စက္ကူပန်းရံုေလးေတွ၊ ဗာဒံပင်ဝိုင်းဝိုင်းကေလးေတွ စိမ်းစိုေအးြမေနသည်။
ကျယ်ဝန်း၍ ေလေကာင်းေလသန့်ရသည့် မေဟသီမဂ္ဂဇင်းတိုက် အေပါ်ထပ်သို့ ေရာက်သွားသည့်အခါတွင် ရန်ကုန်ြမို့ြကီးမှ အိမ်တအိမ်သို့ ေရာက်သွားသည်နှင့်မတူ။ ြမို့ြပသဲ ကန္တာရြကီးထဲက အိုေအစစ်ကေလးတခုကို ေရာက်သွားသလို ခံစားလိုက်ရသည်။
မေဟသီအယ်ဒီတာချုပ်နှင့် အယ်ဒီတာအဖွဲ့ဝင်များက ြကံုလျှင် သူတို့မဂ္ဂဇင်းတိုက်ကို ဝင်ပါဟု မြကာခဏ ဖိတ်တတ်သည်။ သို့ရာတွင် မေရာက်ြဖစ်ခဲ့ပါ။ တေလာကမှ လမ်းြကံု သြဖင့် မေဟသီမဂ္ဂဇင်းတိုက် ရှိရာကို ေရာက်သွားြခင်းြဖစ်သည်။
မေဟသီမဂ္ဂဇင်းတိုက်ကိုသာမဟုတ်။ မဂ္ဂဇင်းတိုက်တည်ရာ ၄၅ လမ်းကို မေရာက်ြဖစ် သည်မှာလည်း ေတာ်ေတာ်ြကာပါြပီ။
ဟိုတုန်းက ၄၅ လမ်းကို မြကခဏ ေရာက်ြဖစ်သည်။ မြကာခဏပင် မဟုတ်ပါ။ ေန့တိုင်းေလာက်ပင် ေရာက်ြဖစ်ပါသည်။
ဟိုတုန်းက ဆိုသည်မှာ စစ်ြပီးစ ၁၉၄၇-၄၈ ခုနှစ်တဝိုက်။ ြကာေတာ့ ြကာခဲ့ြပီေကာ။
[၂]
ထိုစဉ်က ေန့တိုင်းလိုလို ၄၅ လမ်းထဲသို့ ေရာက်ရသည်မှာ အြခားေြကာင့် မဟုတ်ေချ။ ေသွးေသာက်မဂ္ဂဇင်း တိုက်ရှိေသာေြကာင့် ြဖစ်သည်။
ကျွန်ေတာ်တို့ တသိုက်က ၅၁လမ်း ရန်ေကျာ်ဂျာနယ်တိုက်မှာ စတည်းချတတ်သည်။ ရန်ေကျာ်ဂျာနယ်တိုက်မှာ ေကျာ်လင်းစာေပ 'ကိုအုန်းြမင့်' နှင့် ကွယ်လွန်သူ စာေရးဆရာ 'ေစာဦး'တို့ တည်ေထာင် တည်းြဖတ်သည့် အပတ်စဉ်ဂျာနယ် ြဖစ်သည်။ ေနာင် ကျွန်ေတာ်တို့ တေတွ စာေပသစ်မဂ္ဂဇင်းကို ထုတ်ေဝြကသည့် အခါတွင်လည်း ထိုေနရာမှာပင် စတည်း ချြကသည်။
ထိုစဉ်က ရန်ကုန်အေရှ့ပိုင်းသည် စာေရးဆရာေတွ ေတာ်ေတာ်များများအား ေတွ့နိုင်ေသာ ေနရာြဖစ်သည်။ မဂ္ဂဇင်းတိုက်များ၊ ပံုနှိပ်တိုက် များကလည်း အေရှ့ပိုင်းမှာပင် ရှိတတ်သည်။ ထို့ေြကာင့် ကျွန်ေတာ်တို့သည် ေကျာင်းမှြမို့ထဲသို့လာလျှင် ေရေကျာ်ဘက်ကို ေတာ့ ေရာက်ေအာင် သွားတတ်သည်။
စစ်မြဖစ်မီက ကျွန်ေတာ်တို့ ငယ်ငယ်က စာေရးဆရာြကီးများက အစ ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် ေခတ်ြပိုင် စာေရးဆရာငယ်အထိ လူစံုတက်စံုေတွ့ ရတတ်သည်။ ထို့ေြကာင့် ေရကျာ်သို့ေရာက် ေနြကြခင်းြဖစ်သည်။
ြမန်မာဝတ္ထုေခတ်ဦးဟု ေခါ်နိုင်ေသာ နှစ်ပဲတန်ဝတ္ထုေခတ်နှင့် ေလးပဲတန်ဝတ္ထုေခတ် တုန်းက ဝတ္ထုေတွကို လှိုင်လှိုင်ေရးခဲ့ြကေသာ 'သခင်္ါ' သည် ေရေကျာ်ထဲမှာ ေနသည်။ ေပျာ့ေပျာင်းသည့် ဆံပင်ထူထူ, အသားြဖူြဖူ, နွဲ့နွဲ့ေနှာင်းေနှာင်း, မျက်နှာထားက အစဉ်ချိုေန တတ်သည်။ စကားေြပာလျှင် တိုးတိုးေြပာတတ်သည်။
ကျွန်ေတာ်သည် 'သခင်္ါ'ကို ြမင်ရသည့်အခါတွင် နှစ်ပဲတန်လား, ေလးပဲတန်လားမသိ။ ဝတ္ထုေခတ်ဦးက ေပါ်ခဲ့သည့် 'ရှက်လွန်းလို့' ဝတ္ထုထဲက ဇာတ်လိုက်ကို ေြပး၍ သတိရေနသည်။
'သခင်္ါ' သည် စာေရးဆရာြပဇာတ်က,လျှင် ဘုရင်ခန်းက ပါတတ်သည်။ ညီလာခံတွင် သန်လျက်ကို ဝင့်၍ဝင့်၍ တိုင်းေရးြပည်ရာကို ေဆွးေနွးေနေသာ 'သခင်္ါ'၏ အသံသည် ဇာတ်ရံုထဲတွင် ဟိန်းေနတတ်သည်။
တခါတွင် 'သခင်္ါ'သည် ဘယ်သူ့ကို စိတ်ဆိုးေနသည်မသိ။ "ေဟ့....... သခင်္ါတဲ့ကွ...... ဘယ်သူ့ကိုမှ မေြကာက်လို့ ပုလိပ်ကထွက်ြပီး စာေရးဆရာ လုပ်တာ....." ဟုြကိမ်းေနသည်။ သူ့လက်ထဲတွင် ဇာတ်စင်ေပါ်တွင် ကိုင်သည့် သန်လျက်သည် ေြပာင်လက်ေနသည်။
ဘုရင် အဝတ်အစားေတွဝတ်၍ မျက်နှာေချေတွ အေဖွးသားြဖင့် ကန့်လန့်ကာြကားတွင် သန်လျက်ြကိမ်းြကိမ်းေနေသာ 'သခင်္ါ' ကိုြကည့်၍ ဇာတ်စင်ေနာက်မှ လူများသည် ြပံုးေန ြကသည်။
ေရေကျာ်တွင် 'သခင်္ါ' သာမဟုတ်။ ငယ်ငယ်က ဝတ္ထုေတွေရးခဲ့သည့် 'ြမို့မအုန်း' လည်းရှိသည်။ ငယ်ငယ်တုန်းက 'ြမို့မအုန်း' ၏ 'အံု့ပုန်းချစ်' ကို ဖတ်ခဲ့ရဖူးသည်။ နှစ်ပဲတန်လား၊ ေလးပဲတန်လား မမှတ်မိ။ သည်တုန်းက ကျွန်ေတာ့်အသက် (၁ဝ) နှစ်ေလာက်သာ ရှိေသးသြဖင့် လူြကီးေတွမသိေအာင် တိတ်တိတ်ပုန်း ဖတ်ခဲ့ရသည်။
ကျွန်ေတာ်တို့ ေခတ်တုန်းက အပျိုေပါက်,လူပျိုေပါက်ေတွမှ ဝတ္ထုဖတ်သင့်သည် ဟူေသာ အစွဲရှိေသာေြကာင့်ြဖစ်သည်။ ထို့မတိုင်ခင်တုန်းကမူ အပျိုေပါက်, လူပျိုေပါက် ပင်လျှင် ဝတ္ထုမဖတ်ရ။
မန္တေလး 'ေမာင်ခင်ေမာင်' ခါ် 'လယ်တီပဏ္ဍိတဦးေမာင်ြကီး' ေရးသည့် 'သန်းသန်း' ဝတ္ထုတို့၊ 'ခင်ြမင့်ြကီး' ဝတ္ထုတို့၊ 'ပီမိုးနင်း'၏ 'ပွဲစားြကီး ဂရာရွတ်ကို ြမာချွတ်ခန်း' ဝတ္ထုတို့ဆိုလျှင် အပျိုေပါက်, လူပျိုေပါက်ေတွပင် ဖတ်ခွင့်မရ။ အလဇ္ဇီစာေပဟု သတ်မှတ်ြကသည်။
ကျွန်ေတာ်သည်......
ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် လက်ဖက်ရည်ဆိုင်လာ၍ ထိုင်တတ်ေသာ 'ြမို့မအုန်း' ကို ေငးြကည့် ေနမိသည်။ သူကေတာ့ 'သခင်္ါ' လို ြဖူြဖူသွယ်သွယ် မဟုတ်။ အသားမည်းမည်း, ခပ်ဝဝ, အရပ်ပျပ်ပျပ်, ေကာ်ကိုင်းတပ် မျက်မှန်ထူထူထဲမှ သူ့မျက်လံုးများသည် ရယ်ေနတတ်သည်။
တခါတရံတွင် လူငယ်ေတွြကားထဲလာ၍ လက်ဖက်ရည်ဆိုင်လာ၍ ထိုင်တတ်ေသာသူ များမှာ ဆရာြကီး 'မွန်းဓာတု' နှင့် 'ေရွှစြကာ' တို့ ြဖစ်သည်။
ဆရာြကီး 'မွန်းဓာတု' မှာ ဝတ္ထုေရးဆရာမဟုတ်ပါ။ တခါတရံတွင်သာ ြမန်မာစာေပနှင့် ပတ်သက်သည့် ေဆာင်းပါးများ၊ ေလာကဓာတ် ပညာ(သိပ္ပံပညာ)နှင့် ပတ်သက်သည့် ေဆာင်းပါးများကို ေရးတတ်သူ ြဖစ်သည်။ အရပ်ပျပ်ပျပ် ကျွန်ေတာ်တို့နှင့်စ, ေတွ့စဉ်ကတည်း ကပင်လျှင် 'မွန်းဓာတု'သည် အသက်ေတာ်ေတာ်ြကီးေနေလြပီ။
'ေရွှစြကာ' ကား အြမဲတမ်းလိုလို အေပါ်အကင်္ျီ, ေမာင့်ကျက်သေရ ေခါင်းေပါင်းနှင့် ဆက်စံုရှူးဖိနပ်ကို ဝတ်ဆင်ထားသည်။ သူသည် လက်ဖက်ရည်ဆိုင်သို့ လာသည့်အခါမှာပင် ေခါင်းေပါင်းနှင့် အေပါ်အကင်္ျီကို ဝတ်ဆင်ထားတတ်သည်။ ကျွန်ေတာ်တို့ ငယ်ငယ်ကေလး ကတည်းက ရာဇဝင် အချစ်ဝတ္ထုများကို ေရးဖွဲ့ခဲ့ေသာ ဆရာြကီးြဖစ်သည်။
လယ်တီပဏ္ဍိတဦးေမာင်ြကီးနှင့် ေရွှစြကာသည် ရာဇဝင်အချစ်ဝတ္ထုများကို အများဆံုး ေရးခဲ့သူများြဖစ်သည်။ ကျွန်ေတာ်ဖတ်ဖူးေသာ သူ့ရာဇဝင် အချစ်ဝတ္ထုများပင်လျှင် ဆယ်ဂဏန်း ေလာက် ရှိမည်ထင်သည်။ 'နာခံေတာ်'၊ 'အေထာက်ေတာ်'၊ 'ကုန်းေဘာင်ြပင်သစ်'၊ 'ေစာဥမ္မာ'၊ 'ဝန်ြကီးေယာက်ဖ' စသည်......။
'ေရွှစြကာ' သည် သူ့ရာဇဝင် အချစ်ဝတ္ထုများကို ေတာင်ငူေခတ်၊ ပင်းယေခတ် နှင့် ကုန်းေဘာင်ေခတ်တို့ကို ေနာက်ခံထားေရးေလ့ရှိသည်။ အချစ်၊ နိုင်ငံေရး၊ လျှို့ဝှက်ြကံစည်မှု စသည်တို့ကို ယှက်လိမ်ရက်ေဖာက်ထားသည့် ဇာတ်လမ်းြဖစ်သြဖင့် ဖတ်၍ေကာင်းသည်။
ကျွန်ေတာ်တို့ဝိုင်းသို့ လာတတ်သည့် ေနာက်စာေရးဆရာတေယာက်မှာ 'ရဲသမိန်' ြဖစ်သည်။ စစ်မြဖစ်ခင်တုန်းက သူ့ဝတ္ထုေလးတပုဒ်ကို ကျွန်ေတာ်ဖတ်ြပီး စွဲလမ်းခဲ့ဖူးသည်။ သူက စာများများမေရး။ စစ်မြဖစ်မီတွင် နာမည်ြကီးသည့် စာအုပ်တိုက်ြကီးတတိုက်ကို တည်ေထာင်ခဲ့ြပီး ေအာင်ြမင်ေသာဝတ္ထုများ၊ ကျမ်းစာအုပ်များကို ထုတ်ေဝခဲ့သည်။ သူ့စာအုပ် တိုက်အမည်မှာ 'ဘီေက' စာအုပ်တိုက်ြဖစ်သည်။ သူ့အမည်အရင်းက 'ဦးဘြကိုင်' ြဖစ်၍ သူ့စာအုပ်တိုက်ကို 'ဘီေက' စာအုပ်တိုက် ဟု အမည်ေပးြခင်းြဖစ်သည်။
ကျွန်ေတာ် ငယ်ငယ်တုန်းက သူ့စာအုပ်တိုက်မှ ထုတ်ေဝေသာ စာအုပ်တအုပ်ကို စာတိုက်မှတဆင့် မှာ၍ဖတ်ဖူးခဲ့သည်။ စာအုပ်မှာ 'မဟာေဆွ' ၏ 'အချစ်ြပဿနာ' ဆိုသည့်စာအုပ်ြဖစ်သည်။
ထိုစာအုပ်မှာ ေနာင်တွင် ညစ်ညမ်းသည်ဟုဆိုကာ အစိုးရကတရားစွဲြပီး ရံုးတင် စစ်သည်။ စာေရးသူနှင့် ထုတ်ေဝသူကို တရားရံုးက ရံုးမင်းတထိုင် ေထာင်ဒဏ်အြပစ်ေပး သည်ဟု ကျွန်ေတာ် မှတ်မိေနသည်။ ရံုးမင်းတထိုင်ဆိုသည်မှာ တရားသူြကီး ဤအမှုစစ်ေဆး သည့် ရံုးတက်ချိန်တချိန်ကို ဆိုလိုြခင်းြဖစ်သည်။
စစ်ြပီးသည့်ေနာက်တွင် 'ရဲသမိန်' သည် စာသိပ်မေရးေတာ့။ ေရေကျာ်သမဝါယမတွင် မန်ေနဂျာလုပ်ေနသည်။ ကျွန်ေတာ်တို့သည် လက်ဖက်ရည် ေသာက်ချင်လျှင် 'ရဲသမိန်' ဆီသွားြပီး လက်ဖက်ရည် အတိုက်ခိုင်းတတ်သည်။
ေရေကျာ်တွင် ကျွန်ေတာ်တို့ အြမဲတမ်းလိုလို လက်ဖက်ရည် အတိုက်ခိုင်းသည့် စာေရးဆရာတေယာက်မှာ 'ေဒဝ' (ေခါ်)ကိုေစာခိုင် ြဖစ်သည်။ 'ကိုေစာခိုင်' ကေတာ့ ဝတ္ထုေခတ်ဦးက ဝတ္ထုေရးဆရာမဟုတ်။ ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် ေခတ်ြပိုင် စာေရးဆရာြဖစ်သည်။ 'မစိမ်းပင်' ဆိုသည့် လံုးချင်းဝတ္ထုြဖင့် နာမည်ြကီးလာသူ ြဖစ်သည်။ သို့ရာတွင် သူသည် စာကို အေပျာ်တမ်းေရးြခင်းြဖစ်ြပီး သူ့အလုပ်မှာ ေဆးတိုက်ဖွင့်ထားသည်။ ကျွန်ေတာ်တို့သည် ေနထိုင်မေကာင်းလျှင် သူ့ေဆးတိုက်ဝင်ြပီး ေဆးအလကားထိုးြကသည်။
'ကိုေဒဝ' သည် လာသမျှ စာေရးဆရာကို လက်ဖက်ရည်တိုက်ြပီး ေဆးအလကား ထိုးေပးတတ်သည်။ သူ၏ အမှန်ဆံုးေဖာက်သည်မှာ ဗန်းေမာ်တင်ေအာင်ြဖစ်သည်။
'မဟာေဆွ' နှင့် 'ဇဝန' တို့မှာ ရှစ်ပဲတန်နှင့် ဆယ့်နှစ်ပဲတန်ဝတ္ထုေခတ်တွင် ထင်ရှားေသာ စာေရးဆရာြကီးများ ြဖစ်ြကသည်။ သူတို့နှစ် ဦးစလံုးမှာ ၅၁ လမ်းထဲတွင် ေနသြဖင့် ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် ေန့တိုင်းလိုလို ေတွ့တတ်သည်။
'မဟာေဆွ' မှာ ညေန (၄)နာရီထိုးြပီးသည်နှင့် ေအာက်သို့ဆင်းလာကာ လမ်းထိပ်သို့ ထွက်သွားသည်ကို ြမင်ရတတ်သည်။ 'မဟာေဆွ' သည် မနက်ပိုင်းတွင် ကျွန်ေတာ်တို့နှင့်အတူ ကရိလမ်းနှင့် ေမာင်ဂိုမာရီလမ်း (ဗိုလ်ချုပ်လမ်း) ေထာင့်ရှိ မက်သဒစ်ကဖီးတွင် လာထိုင်တတ် ြပီး ေန့လည်ပိုင်းတွင် သိပ်မထွက်ေတာ့ဘဲ အိမ်မှာတေနကုန် စာေရးသည်။
'မဟာေဆွ'သည် သူ့အချိန်နှင့်သူ စာေရးြပီး သူ့အချိန်နှင့်သူနားသည်။ ကိစ္စဝိစ္စ အေရးမြကီးလျှင် 'မဟာေဆွ' သည် သူ စာေရးေနချိန်တွင် ဘယ်ဧည့်သည်ကိုမျှ အေတွ့မခံ။ ေန့တိုင်း ညေန (၄)နာရီထိုးသည်နှင့် 'မဟာေဆွ' သည် အလုပ်သိမ်းြပီး ကျွန်ေတာ်တို့ စခန်းချသည့် ရန်ေကျာ်ဂျာနယ်တိုက်ကို ေရှ့ကြဖတ်ြပီး လမ်းထိပ်သို့ ထွက်သွားတတ်သည်။ အရပ်ေထာင်ေထာင်ေမာင်းေမာင်း, ဝဝဖိုင့်ဖိုင့်, အသားကေြကးနီေရာင်, ဆံပင်ကေနာက်ြမင့် ခပ်တိုတို၊ စွပ်ကျယ် လက်ြပတ်အကင်္ျီနှင့် နှစ်တရာချည် လံုချည် အကွက်တံုးြကီးကို ဝတ်ထား တတ်သည်။
ခဏေနလျှင် 'မဟာေဆွ' သည် လမ်းထဲသို့ြပန်ဝင်လာကာ ကျွန်ေတာ်တို့စခန်းချရာ ရန်ေကျာ်ဂျာနယ်တိုက်သို့ လာေရာက်ြပီး စကားေြပာတတ်သည်။ သူ့မျက်နှာသည် ပို၍ ေြကးနီေရာင်သန်းလာကာ သူ့အသံသည် ပို၍ကျယ်လာသည်။ စူးဝါးသည့် ချက်အရက်နံ့သည် မျက်နှာေပါ် မှ ေဝ့ဝိုက်ြဖတ်သန်း သွားတတ်သည်။
သူသည် စာေရးဆရာဘဝကို မြကာခဏ ဂုဏ်ယူ၍ ေြပာေလ့ရှိသည်။ စာေရးဆရာ ဘဝတွင် တခါတရံ ချာပါတီကို စားခဲ့ရေြကာင်း၊ သို့ရာတွင် သူကိုယ်တိုင် ေရွးချယ်ခဲ့ေသာ အလုပ်ြဖစ်၍ စာေရးဆရာဘဝကို သူဂုဏ်ယူေြကာင်း၊ စာေရးဆရာတေယာက် အေနြဖင့် ဆင်းရဲမွဲေတရြခင်းသည် ဂုဏ်သိက္ခာရှိေသာ ဆင်းရဲမွဲေတြခင်းြဖစ်ေြကာင်း၊ တချို့ေသာ လူချမ်းသာတို့၏ သိက္ခာမဲ့ေသာဘဝမျိုးနှင့် မလဲနိုင်ေြကာင်းြဖင့် မြကာခဏ ေြပာတတ်သည်။
'မဟာေဆွ' သည် စကားေတွကို တသွင်သွင်ေြပာြပီးေနာက် ထြပန် သွားတတ်သည်။ ကျွန်ေတာ်တို့က တားလျှင်
"ငါက အချိန်နဲ့ အလုပ်လုပ်တဲ့ေကာင်ကွ၊ ေသာက်ြပီးရင် ေစာေစာအိပ်ရမယ်။ (၇) နာရီဆိုရင် ငါအိပ်ရာထဲ ေရာက်ေနြပီ" ဟုေြပာြပီး ြပန်သွားတတ်သည်။ လမ်းတွင် ေတွ့သမျှလူကို ေအာ်ဟစ်နှုတ်ဆက်သွားသံကို တေလျှာက်လံုး ြကားေနရသည်။
'ဇဝန' မှာ ကျွန်ေတာ်တို့ စတည်းချသည့် ရန်ေကျာ်ဂျာနယ် အေပါ် ထပ်တွင် ေနသူြဖစ်၍ အြမဲလိုလို ေတွ့ေနရသည်။ သူသည် ပျင်းလျှင် ေအာက်ထပ်သို့လာြပီး ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် စကားေြပာေနတတ်သည်။ တခါတေလ လက်ဖက်ရည်ဆိုင် လိုက်ထိုင်တတ်သည်။ သူကေတာ့ 'မဟာေဆွ' လိုမဟုတ် ဝိုင်းေကာင်းလျှင် ေကာင်းသလို အြကာြကီးေနသည်။
(သူဆံုးမည့်နှစ်က သူ့အိမ်တွင် ေမွးေန့ဖိတ်သြဖင့် ကျွန်ေတာ်ေရာက်သွားသည်။ ဝီစကီနှင့် ဧည့်ခံသည်။ ေနာက်တလ နှစ်လအြကာတွင် ေနာက်တခါ ေမွးေန့လုပ်ြပန်သည်။ ဝီစကီနှင့်ပင် ဧည့်ခံြပန်သည်။
ကျွန်ေတာ်က "တေလာကတွင် ဆရာေမွးေန့လုပ်ြပီးြပီ၊ ခုတခါလည်း ေမွးေန့ပဲလား" ဟုေမးသည်။ သူက မျက်မှန်ထဲက ြပံုးရယ်ရင်း.... "ဟဲ..... ဟဲ....... အရင်တခါတုန်းက အဂင်္လိပ်ရက်နဲ့တွက်ြပီး လုပ်တဲ့ေမွးေန့ဗျ၊ ခုေမွးေန့က ြမန်မာရက်နဲ့တွက်ြပီး လုပ်တာ" ဟုေြပာသည်။
ေနာင် နှစ်လေလာက်အြကာတွင် သူဆံုးြပီဟု ြကားလိုက်ရသည့်အခါ၌ ကျွန်ေတာ် သည် အံ့အားသင့်ေနသည်။)
ထိုစဉ်က 'ဇဝန' မှာ ပိန်ပိန်ကေလး။ ဆံပင်ကလည်း ကျီးကန်းသိုက်လို ဆံပင်အရှည်။ ေနာက်တွင် လည်ဂုတ်အထိေရာက်သည်။ ေရှ့မှာလည်း နဖူးေပါ်ဝဲကျေနသည်။ လမ်းထွက်လျှင် အေပါ်အကင်္ျီ၊ ဗန်ေကာက်လံုချည် ေပတင့်ရှူးဖိနပ်တို့ြဖင့် ကျကျနန ဝတ်တတ်သည်။ ညေနမိုးချုပ်လျှင် 'ဇဝန' သည် လန်ချားေပါ်မှ ယိုင်တီးယိုင်တိုင်ြဖင့် ဆင်းလာြပီး ကျွန်ေတာ် တို့နှင့် စကားေတွ ေဖာင်ေလာက်ေအာင် ေြပာေနသည်။
သူသည် ထိုစဉ်က ဇဝနဂျာနယ်။ ေနာက်ေတာ့ ဇဝနသတင်းစာ။ ေနာက် အိုးေဝသတင်းစာသို့ ေရာက်သွားသည်။ အိုးေဝသတင်းစာသို့ ေရာက်သည့်အခါတွင် ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် သိပ်မေတွ့ြဖစ်ေတာ့။ 'ေကာလိပ်ေကျာင်းသား'၊ 'ေကာလိပ်ဂျင်'၊ 'ေကာလိပ်ြကမ်းပိုး' တို့ကိုဖတ်ြပီး သူ့ကို ဟာသဝတ္ထုေရးဆရာ သက်သက်ဟု သေဘာထားခဲ့ သည်။
သို့ရာတွင် စစ်မြဖစ်မီ သူရိယာမဂ္ဂဇင်းထဲတွင်ပါသည့် သူ့အလွမ်း ဝတ္ထုေလးကို ဖတ်ခဲ့ရဖူးသည်။ အလွမ်းဝတ္ထုကျေတာ့လည်း အေရးေကာင်းသည်ပင်။ ဝတ္ထုအမည်က 'လွမ်းေငွ့ေဝေဝ' လား၊ ဘာလားမသိ။
ကျွန်ေတာ်တို့တေတွ စာေရးဆရာအသင်းမှာ အမှုေဆာင်ြဖစ်ြပီး ြမဝတီြပဇာတ်က, သည့်နှစ်က 'သုခ' နှင့် 'ဇဝန' တို့နှစ်ေယာက် မပါ။ သူတို့နှစ်ေယာက်မှာ စာေရးဆရာ ြပဇာတ်တွင် အခရာြဖစ်သည်။ ဇာတ်ခံု၏သေဘာကိုလည်း နားလည်ြကသည်။ ပရိသတ်အထာ ကိုလည်း သိြကသည်။ သူတို့နှစ်ေယာက်မှာ အများအားြဖင့် ဇာတ်လိုက်၏ သူငယ်ချင်း များြဖစ်ြကသည်။
စာေရးဆရာြပဇာတ်များတွင် ဇာတ်လိုက်မှာ အြမဲတမ်းလိုလို 'ေရွှညာေမာင်'ြဖစ်သည်။ 'နတ်သျှင်ေနာင်' ြပဇာတ်ကလျှင် 'ေရွှညာေမာင်' က 'နတ်သျှင်ေနာင်'။ 'ြမဝတီ' ြပဇာတ်ကလျှင် သူပင် 'ြမဝတီမင်းြကီး'။ 'ဝန်းဇင်းမင်းရာဇာ' ကဇာတ်ကလျှင် သူပင် 'ဝန်ဇင်းမင်းရာဇာ'။ 'လှိုင် ထိပ်ေခါင်တင်' ြပဇာတ်ကလျှင် သူပင် 'ကေနာင်မင်းသား'။ ထိုအခါတွင် 'သုခ' နှင့် 'ဇဝန' တို့က ဇာတ်လိုက်၏ သူငယ်ချင်းေတွ။ သူတို့သံုးေယာက်မှာ အေပးအယူညီသည်။ 'ဇဝန' နှင့် 'သုခ' ထွက်လာလျှင် ပရိသတ်များ ပါးစပ်ေစ့၍ မေနရေတာ့ တဝါးဝါး ပွဲကျေနေတာ့သည်။
ထိုနှစ်ကမူ 'ဇဝန' နှင့် 'သုခ' တို့ ကျွန်ေတာ်တို့လူငယ်ထဲက တေယာက် နှစ်ေယာက်ကို စိတ်ခုသွားကာ ပွဲလာမကြက။ ပထမဆံုးရက် ေန့ပွဲနှင့်ညပွဲကို ကြကသည့်အခါတွင် သူတို့နှစ်ေယာက်အစား တြခားလူကို လူစားထိုးရသည်။ သို့ရာတွင် သူတို့နှစ်ေယာက်ကို မမီနိုင်။ သူတို့ နှစ်ေယာက်မှာ အရှိန်အဝါြကီးသည့် စာေရးဆရာြကီးေတွလည်း ြဖစ်ေနသည်။ ထို့ြပင် ဇာတ်သေဘာကိုလည်း ေကာင်းေကာင်းနားလည် ကျွမ်းကျင်သူများြဖစ်သည်။ သူတို့ မပါေသာ ကျွန်ေတာ်တို့ြပဇာတ်သည် ေြခာက်ကပ်ကပ် ြဖစ်ေနသည်။ ပရိသတ်မေြပာနှင့် ကျွန်ေတာ်တို့ကိုယ်တိုင်ပင် မြကိုက်ဘဲ ြဖစ်ေနသည်။
ကျွန်ေတာ်နှင့် 'ေဒါ်မမေလး' လိုက်သွားြပီး သူတို့နှစ်ေယာက်ကို ဝင်ကေပးဖို့ ေတာင်းပန်ရသည်။ 'ဇဝန' အိမ်သို့ ေရာက်သည့်အခါတွင် သူက "ကျွန်ေတာ်ကလည်း ဖိုးက,ချင် ြဖစ်ေနတာ အေတာ်ပဲ" ဟုရယ်ေမာ ေြပာြပီး ထ,လိုက်လာသည်။
၅၁ လမ်းထဲမှာပင် 'မဟာေဆွ' နှင့် မနီးမေဝးတွင် 'ေမြမို့ေမာင်' ရှိသည်။ 'ေမြမို့ေမာင်' မှာ အချစ်ဝတ္ထုေတွကို ေရးတတ်သည်။ သို့ရာတွင် 'ေရွှအ' ဆိုသည့် သူ့ဟာသ ကေလာင်က ပို၍စူးရှသည်။ စစ်မြဖစ်မီတုန်း က 'ရန်ကုန်ဆိုတာ' ဆိုသည့် ဟာသဝတ္ထုတပုဒ်ေရးသည်။ ဂျပန်ေခတ်မှာ လားမသိ။ 'ေခတ်သစ်ရန်ကုန်ဆိုတာ' ဆိုသည့် စာအုပ်တအုပ် ထွက် ေသးသည်။ ကွမ်းယာဆိုင်ေရှ့က ေဆးလိပ်မီးညှိရန်ထားသည့် ြကိုးစကို မီးေလာင်ေနသည် ဆိုြပီး မီးသွားညှိမ်းသည့် ရန်ကုန်ေရာက်ေတာသား ခပ်အအြဖစ်ပံုများမှာ သူ့ကေလာင်ဖျား မှထွက်လာသည့် ပျက်လံုးများ ြဖစ်သည်။
ေနာက်ပိုင်းတွင်လည်း သူသည် 'ေရွှစာေြပာင်' ဆိုသည့် ဟာသ စာေစာင်ေလး တခုကို ထုတ်ေဝခဲ့ေသးသည်။ သူသည် ကျွန်ေတာ်တို့ လက်ဖက်ရည်ဝိုင်းကို တခါတေလ လာတတ်သည်။
'သာဓု' မှာ ၄ဂလမ်းမှေန၍ သစ္စာမဂ္ဂဇင်း ထုတ်ေနသည်။ စပယ်ယာ ေတွလွယ်သည့် လွယ်အိတ်ေသးေသးေလးကိုလွယ်ြပီး ကျွန်ေတာ်တို့ လက်ဖက်ရည်ဝိုင်းသို့ ေရာက်လာတတ် သည်။ သူလာလျှင် ကျွန်ေတာ်တို့ကို လက်သီးနှင့် ထုေတာ့မလို ရွယ်ြပီးမှ ဆလံေပးတတ် သည်။
၅၁ လမ်းတွင်ေနေသာ စာေရးဆရာတေယာက် ကျန်ေသးသည်။ 'လင်းယုန်နီ' ြဖစ်သည်။ 'လင်းယုန်နီ' သည် ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် ေခတ်ြပိုင် ြဖစ်ြပီး သူက နည်းနည်းေစာသည်။ သူ၏ 'ချစ်မမ'၊ 'မမြမင့်'၊ 'ချစ်ေသာမမ'၊ 'ချစ်မမြမင့်' စသည်တို့မှာ ထိုစဉ်က လူငယ်ေတွ အသည်းစွဲခဲ့ြက သည့် အချစ်ဝတ္ထုများြဖစ်သည်။
သူ့ဇာတ်လိုက် 'ေမာင်ေစာလွင်' က ခပ်ေပေပ ခပ်ေတေတ ေကာင်း ေလး။ 'မမြမင့်' နှင့် ခွဲ၍ြပန်ခါနီးတိုင်း ဓာတ်တိုင်ကို ခဲြဖင့်ေပါက်၍ ထွက်သွားတတ်သည်။ ဖိလစ်ေမာရစ် စီးကရက်ကို ေသာက်သည်။ 'မမြမင့်' က သူ့ကိုစွန့်ခွါသွားသည့်အခါ၌-
"မမြမင့်ရယ်....မမြမင့်အတွက် ေမာင်ေစာလွင်တေယာက် ငရဲကို သွားတယ်ဆိုရင် ဘယ်အထပ်ကို သွားမှာလဲဆိုတာကိုေလာက်ေတာ့ ေမးလိုက်ဖို့ ေကာင်းပါတယ်" ဆိုသည့် စကားများြဖင့် သူ့ဝတ္ထုကို အဆံုးသတ် ထားသည်။
'လင်းယုန်နီ' သည်လည်း မက်သဒစ်ကေဖးက ကျွန်ေတာ်တို့ စားပွဲသို့ လာ၍ထိုင်ေလ့ ရှိသည်။
[၃]
၄၅ လမ်းမှာ ထိုစဉ်က တိုက်တာေတွ သိပ်မရှိ။ တဲေတွ၊ တိုက်ေဟာင်းေတွ၊ တိုက်ြပိုတိုက်ပျက်ေတွသာရှိသည်။ ေသွးေသာက်မဂ္ဂဇင်းတိုက်မှာ ၄၅ လမ်းထိပ်က လမ်းြကားေလးထဲက တဲကေလးတလံုးတွင်ြဖစ်သည်။
'ြပည့်စံု' (ကိုေကျာ်ရိုး) သည် တကယ့် ပိန်လှပ်လှပ်ကေလး။ သူ၏ ြဖူေဖွးေသာ အသားေပါ်တွင် ြဖူေဖွးသည့် စွပ်ကျယ်အကင်္ျီေလးကို ဝတ်ထားြပီး ပေလကပ်လံုချည်ေလးကို ဝတ်ထားတတ်သည်။ ေရွှကိုင်းတပ်ထားေသာ မျက်မှန်ထဲမှာ အြမဲလိုလိုြပံုးေနတတ်သည်။ သူက ေကာင်းေကာင်းကျန်းမာသည်ရယ်လို့မရှိ။ တခါတခါတွင် ဖျားေနတတ်သည်။ တခါ တခါတွင် မူးခနဲမိုက်ခနဲြဖစ်သွား၍ မြကာခဏ ေဆးရံုတက်ရသည်။
ကျွန်ေတာ်တို့က သူ့မဂ္ဂဇင်းတိုက်ကို ေကာ်ပီသွားေပးရင်း ေနာက်ေတာ့ခင်သွားြက သည်။ သူ့မဂ္ဂဇင်းတိုက်မှာ လူများလျှင် ထိုင်စရာမရှိေတာ့။ ဧည့်သည်များ၍ ထိုင်စရာမရှိလျှင် ကျွန်ေတာ်တို့သည် ဗိုလ်ချုပ်လမ်းေပါ်ရှိ နှစ်ထပ်သစ်သားတန်းလျားြကီး ေအာက်ထပ်ရှိ ကာကာလက်ဖက်ရည်ဆိုင်တွင် သွားထိုင်တတ်သည်။ အေပါ်ထပ်အခန်းတခန်းတွင် 'မင်းေဆွ' ေနသည်။ 'မင်းေဆွ' ကိုကား ကျွန်ေတာ်ေကာင်းေကာင်း အသိအကျွမ်း မြဖစ်လိုက်ရပါ။ တခါနှစ်ခါေလာက်သာ ခပ်လှမ်းလှမ်းက ေတွ့လိုက်ရသည်။
ကျွန်ေတာ်တို့ ငယ်ငယ်က သူ့ဝတ္ထုေတွကို သေဘာကျခဲ့သည်။ 'ေြဖလည်းမေြပ'၊ 'မယ့်တကိုယ်'၊ 'စေနမ'၊ 'မ,နိုင်ငံ'၊ 'လင်'၊ 'ေသွး'၊ 'ဓား'၊ 'စစ်ေြပးမ'၊ စသည်.....။
ေသွးေသာက်တိုက်သို့ လာေလ့ရှိသူတေယာက်မှာ 'ဗန်းေမာ်တင်ေအာင်' ြဖစ်သည်။ သည်တုန်းက 'ဗန်းေမာ်တင်ေအာင်' သည် ရန်ကုန်သို့ မေရာက်ေသး။ ြပည်တွင် သစ်ကုန်သည် လုပ်ေနသည်။ သူကတကယ့် ဇာတ်လိုက်။ အရပ်ေထာင်ေထာင်ေမာင်းေမာင်း, ရုပ်ေြဖာင့် ေြဖာင့်, စပို့ ရှပ်လက်တို, နက်ြပာေရာင်သက္ကလပ်ေဘာင်းဘီတို, စေတာ့ကင်းေြခအိပ်ရှည်, ေဖာ့ဦးထုပ်, ရိုးအင်ကိုရှူးဖိနပ်တို့ကို ဝတ်ဆင်ထားကာ ဒန်ဟီးလ် ေဆးတံကိုခဲလျက်။
သူက 'ဘုန်းေမာင်တေယာက်ထည်းရယ်' နှင့် 'လွမ်းရစ်ေတာ့သက်လှယ်ရယ်' တို့ကို ေရးြပီးြပီ။ သူေရာက်လာလျှင် လမ်းထိပ်က ကာကာဆိုင်သို့ေခါ်သွားကာ ကျွန်ေတာ်တို့ကို လက်ဖက်ရည်တိုက်တတ်သည်။ အဂင်္လိပ် ဒဿနဆရာ စီအီးအမ်ဂျပ်နှင့် ဘးနတ်ေရှာတို့၏ စာများအေြကာင်းကို ေြပာတတ်သည်။ သူသည် ြဗိတိ်သျှစစ်တပ်တွင် အမှုထမ်းခဲ့ သူြဖစ်ြပီး အဂင်္လိပ်စကားကို လှပသွက်လက်စွာ ေြပာတတ်သူြဖစ်သည်။
အများအားြဖင့် ကျွန်ေတာ်တို့ ထိုင်ေလ့ရှိသည်မှာ ဗိုလ်ချုပ်လမ်းနှင့် ကရိလမ်းေထာင့်ရှိ မက်သဒစ်ဘ၏ မက်သဒစ်ကဖီးြဖစ်သည်။ မက်သဒစ်ကဖီးက 'အဘဦးခင်'မှာ ကျွန်ေတာ်တို့ကို အလိုလိုက်သည်။ အေြကွးလည်းရသည်။ အလကားတိုက်သည့်အခါလည်း တိုက်သည်။ လက်ဖက်ရည်ဆိုင်ေဘးတွင် ထမင်းေြကာ်ဆိုင်ရှိသည်။ ငါးေသတ္တာေြကာ်နှင့် ပဲြပုတ် ထမင်းေြကာ်တပွဲမှ တမူးလား၊ သံုးပဲလားမသိ။ ငါးမူး (ြပားငါးဆယ်) ေလာက်ရှိလျှင် ထမင်း ေြကာ်၊ လက်ဖက်ရည်၊ စီးကရက် ဝမ်းဆက်အြပည့်ရသည်။
တခါတရံ နှင်းပန်းလမ်းတွင်ေနသည့် 'ဒဂုန်ဦးလှေဘ' ေရာက်လာတတ်သည်။ ဒဂုန်ဦးလှေဘမှာ ကျွန်ေတာ်တို့ထက် အသက်အများြကီး ြကီးသည်။ သို့ရာတွင် သူလည်း သည်လက်ဖက်ရည်ဆိုင် မထိုင်ဘဲ မေနနိုင်ပါ။ မက်သဒစ်ကဖီးတွင် စာေရးဆရာေတွအြပင် ပန်းချီဆရာေတွလည်း လာြကသည်။ ဇီဇဝါလမ်းတွင်ေနသည့် 'ကိုစန်းလွင်' မှာကျွန်ေတာ်တို့ မေရာက်မီကတည်းက မက်သဒစ်ကဖီးမှာ ထိုင်ေလ့ရှိသည်။ သူရှိလျှင် 'ဗဂျီေအာင်စိုး'၊ 'ပန်းချီလှစိုး' တို့လည်း ေန့တိုင်းလိုလို ေရာက်လာတတ်သည်။
ကရိလမ်းသည် ေနွဆိုလျှင် ေတာ်ေတာ်လှသည်။ ပိေတာက်ရွက်ေတွ ေြကွြပီး ပိေတာက်ပင်များတွင် ရွက်နုသစ်ေလးေတွ ေဝလာစြပုြပီ။
ကျွန်ေတာ်သည် ၄၅ လမ်းထဲက မေဟသီမဂ္ဂဇင်းတိုက်မှ ဆင်းလာရင်း လွန်ခဲ့သည့် ၄၅ နှစ်ေလာက်က ရှုခင်းကို ြမင်ေယာင်ေနသည်။
နှစ်ပဲတန်၊ ေလးပဲတန် ဝတ္ထုေခတ်ကို ေရှ့ေဆာင်ခဲ့သူများ။ ရှစ်ပဲတန် ဆယ့်နှစ်ပဲတန် ဝတ္ထုေခတ်ကို ေရှ့ေဆာင်ခဲ့သူများ။ နှစ်ကျပ်တန်မဂ္ဂဇင်း ေခတ်ကို ေရှ့ေဆာင်ခဲ့သူများသည် သည်ေနရာတဝိုက်မှာ လာ၍စုစည်း မိေနြကသည်။
ကျွန်ေတာ်သည် ၄၅ လမ်းထိပ်မှထွက်ြပီး တခါက မင်းေဆွေနခဲ့သည့် ေနရာကို ြကည့်သည်။ ထိုနှစ်ထပ်တန်းလျားြကီး မရှိေတာ့ပါ။ ြမို့မအုန်းေနခဲ့သည့်ေနရာကို ြကည့်သည်။ ေဒဝ ဆိုင်ဖွင့်ခဲ့သည့်ေနရာကို ြကည့်သည်။ ကျွန်ေတာ်တို့ ထိုင်ခဲ့သည့် မက်သဒစ်ကဖီး ေနရာေလးကို ြကည့်သည်။
ဘာတခုကိုမျှ မေတွ့ရေတာ့။ ၄၅ နှစ်အတွင်းတွင် တံတားေအာက်မှာ ေရေတွ ဘယ်ေလာက်များ စီးဆင်းသွားြကေလြပီ မသိ။
သို့ရာတွင်.......
ေရအလျဉ်သည် အစဉ်မြပတ် စီးဆင်းေနမည်သာ...............။
ြမသန်းတင့်
မေဟသီမဂ္ဂဇင်း၊ အမှတ် ၁ဝဝ။
၁၉၉၃ ခု၊ ေဖေဖာ်ဝါရီလ။
လက်ဘက်ရည်ဆိုင်ထဲမှာြဖတ်သန်းစီးဆင်းသွားေသာေရအလျဉ်
ေရးသူ- ြမသန်းတင့်
[၁]
ကျွန်ေတာ်သည် ၄၅ လမ်းထဲသို့ ချိုးဝင်လိုက်သည်။
ဗိုလ်ချုပ်လမ်းနှင့် အေနာ်ရထာလမ်းမြကီးများေပါ်တွင် ေမာ်ေတာ်ကားသံေတွ၊ ဟွန်းသံ ေတွ ဆူညံေနသေလာက် လမ်းထဲမှာ တိတ်ဆိတ်ေနသည်။ အချို့ေနရာများတွင် တိုက်သစ် အိမ်သစ်ေတွကို ြမင်ရေသာ်လည်း အချို့ေနရာများတွင်မူ တိုက်ေဟာင်း အိမ်ေဟာင်းေတွ ကျန်ေနေသးသည်။ တချို့အိမ်ေတွမှာ စက္ကူပန်းရံုေလးေတွ၊ ဗာဒံပင်ဝိုင်းဝိုင်းကေလးေတွ စိမ်းစိုေအးြမေနသည်။
ကျယ်ဝန်း၍ ေလေကာင်းေလသန့်ရသည့် မေဟသီမဂ္ဂဇင်းတိုက် အေပါ်ထပ်သို့ ေရာက်သွားသည့်အခါတွင် ရန်ကုန်ြမို့ြကီးမှ အိမ်တအိမ်သို့ ေရာက်သွားသည်နှင့်မတူ။ ြမို့ြပသဲ ကန္တာရြကီးထဲက အိုေအစစ်ကေလးတခုကို ေရာက်သွားသလို ခံစားလိုက်ရသည်။
မေဟသီအယ်ဒီတာချုပ်နှင့် အယ်ဒီတာအဖွဲ့ဝင်များက ြကံုလျှင် သူတို့မဂ္ဂဇင်းတိုက်ကို ဝင်ပါဟု မြကာခဏ ဖိတ်တတ်သည်။ သို့ရာတွင် မေရာက်ြဖစ်ခဲ့ပါ။ တေလာကမှ လမ်းြကံု သြဖင့် မေဟသီမဂ္ဂဇင်းတိုက် ရှိရာကို ေရာက်သွားြခင်းြဖစ်သည်။
မေဟသီမဂ္ဂဇင်းတိုက်ကိုသာမဟုတ်။ မဂ္ဂဇင်းတိုက်တည်ရာ ၄၅ လမ်းကို မေရာက်ြဖစ် သည်မှာလည်း ေတာ်ေတာ်ြကာပါြပီ။
ဟိုတုန်းက ၄၅ လမ်းကို မြကခဏ ေရာက်ြဖစ်သည်။ မြကာခဏပင် မဟုတ်ပါ။ ေန့တိုင်းေလာက်ပင် ေရာက်ြဖစ်ပါသည်။
ဟိုတုန်းက ဆိုသည်မှာ စစ်ြပီးစ ၁၉၄၇-၄၈ ခုနှစ်တဝိုက်။ ြကာေတာ့ ြကာခဲ့ြပီေကာ။
[၂]
ထိုစဉ်က ေန့တိုင်းလိုလို ၄၅ လမ်းထဲသို့ ေရာက်ရသည်မှာ အြခားေြကာင့် မဟုတ်ေချ။ ေသွးေသာက်မဂ္ဂဇင်း တိုက်ရှိေသာေြကာင့် ြဖစ်သည်။
ကျွန်ေတာ်တို့ တသိုက်က ၅၁လမ်း ရန်ေကျာ်ဂျာနယ်တိုက်မှာ စတည်းချတတ်သည်။ ရန်ေကျာ်ဂျာနယ်တိုက်မှာ ေကျာ်လင်းစာေပ 'ကိုအုန်းြမင့်' နှင့် ကွယ်လွန်သူ စာေရးဆရာ 'ေစာဦး'တို့ တည်ေထာင် တည်းြဖတ်သည့် အပတ်စဉ်ဂျာနယ် ြဖစ်သည်။ ေနာင် ကျွန်ေတာ်တို့ တေတွ စာေပသစ်မဂ္ဂဇင်းကို ထုတ်ေဝြကသည့် အခါတွင်လည်း ထိုေနရာမှာပင် စတည်း ချြကသည်။
ထိုစဉ်က ရန်ကုန်အေရှ့ပိုင်းသည် စာေရးဆရာေတွ ေတာ်ေတာ်များများအား ေတွ့နိုင်ေသာ ေနရာြဖစ်သည်။ မဂ္ဂဇင်းတိုက်များ၊ ပံုနှိပ်တိုက် များကလည်း အေရှ့ပိုင်းမှာပင် ရှိတတ်သည်။ ထို့ေြကာင့် ကျွန်ေတာ်တို့သည် ေကျာင်းမှြမို့ထဲသို့လာလျှင် ေရေကျာ်ဘက်ကို ေတာ့ ေရာက်ေအာင် သွားတတ်သည်။
စစ်မြဖစ်မီက ကျွန်ေတာ်တို့ ငယ်ငယ်က စာေရးဆရာြကီးများက အစ ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် ေခတ်ြပိုင် စာေရးဆရာငယ်အထိ လူစံုတက်စံုေတွ့ ရတတ်သည်။ ထို့ေြကာင့် ေရကျာ်သို့ေရာက် ေနြကြခင်းြဖစ်သည်။
ြမန်မာဝတ္ထုေခတ်ဦးဟု ေခါ်နိုင်ေသာ နှစ်ပဲတန်ဝတ္ထုေခတ်နှင့် ေလးပဲတန်ဝတ္ထုေခတ် တုန်းက ဝတ္ထုေတွကို လှိုင်လှိုင်ေရးခဲ့ြကေသာ 'သခင်္ါ' သည် ေရေကျာ်ထဲမှာ ေနသည်။ ေပျာ့ေပျာင်းသည့် ဆံပင်ထူထူ, အသားြဖူြဖူ, နွဲ့နွဲ့ေနှာင်းေနှာင်း, မျက်နှာထားက အစဉ်ချိုေန တတ်သည်။ စကားေြပာလျှင် တိုးတိုးေြပာတတ်သည်။
ကျွန်ေတာ်သည် 'သခင်္ါ'ကို ြမင်ရသည့်အခါတွင် နှစ်ပဲတန်လား, ေလးပဲတန်လားမသိ။ ဝတ္ထုေခတ်ဦးက ေပါ်ခဲ့သည့် 'ရှက်လွန်းလို့' ဝတ္ထုထဲက ဇာတ်လိုက်ကို ေြပး၍ သတိရေနသည်။
'သခင်္ါ' သည် စာေရးဆရာြပဇာတ်က,လျှင် ဘုရင်ခန်းက ပါတတ်သည်။ ညီလာခံတွင် သန်လျက်ကို ဝင့်၍ဝင့်၍ တိုင်းေရးြပည်ရာကို ေဆွးေနွးေနေသာ 'သခင်္ါ'၏ အသံသည် ဇာတ်ရံုထဲတွင် ဟိန်းေနတတ်သည်။
တခါတွင် 'သခင်္ါ'သည် ဘယ်သူ့ကို စိတ်ဆိုးေနသည်မသိ။ "ေဟ့....... သခင်္ါတဲ့ကွ...... ဘယ်သူ့ကိုမှ မေြကာက်လို့ ပုလိပ်ကထွက်ြပီး စာေရးဆရာ လုပ်တာ....." ဟုြကိမ်းေနသည်။ သူ့လက်ထဲတွင် ဇာတ်စင်ေပါ်တွင် ကိုင်သည့် သန်လျက်သည် ေြပာင်လက်ေနသည်။
ဘုရင် အဝတ်အစားေတွဝတ်၍ မျက်နှာေချေတွ အေဖွးသားြဖင့် ကန့်လန့်ကာြကားတွင် သန်လျက်ြကိမ်းြကိမ်းေနေသာ 'သခင်္ါ' ကိုြကည့်၍ ဇာတ်စင်ေနာက်မှ လူများသည် ြပံုးေန ြကသည်။
ေရေကျာ်တွင် 'သခင်္ါ' သာမဟုတ်။ ငယ်ငယ်က ဝတ္ထုေတွေရးခဲ့သည့် 'ြမို့မအုန်း' လည်းရှိသည်။ ငယ်ငယ်တုန်းက 'ြမို့မအုန်း' ၏ 'အံု့ပုန်းချစ်' ကို ဖတ်ခဲ့ရဖူးသည်။ နှစ်ပဲတန်လား၊ ေလးပဲတန်လား မမှတ်မိ။ သည်တုန်းက ကျွန်ေတာ့်အသက် (၁ဝ) နှစ်ေလာက်သာ ရှိေသးသြဖင့် လူြကီးေတွမသိေအာင် တိတ်တိတ်ပုန်း ဖတ်ခဲ့ရသည်။
ကျွန်ေတာ်တို့ ေခတ်တုန်းက အပျိုေပါက်,လူပျိုေပါက်ေတွမှ ဝတ္ထုဖတ်သင့်သည် ဟူေသာ အစွဲရှိေသာေြကာင့်ြဖစ်သည်။ ထို့မတိုင်ခင်တုန်းကမူ အပျိုေပါက်, လူပျိုေပါက် ပင်လျှင် ဝတ္ထုမဖတ်ရ။
မန္တေလး 'ေမာင်ခင်ေမာင်' ခါ် 'လယ်တီပဏ္ဍိတဦးေမာင်ြကီး' ေရးသည့် 'သန်းသန်း' ဝတ္ထုတို့၊ 'ခင်ြမင့်ြကီး' ဝတ္ထုတို့၊ 'ပီမိုးနင်း'၏ 'ပွဲစားြကီး ဂရာရွတ်ကို ြမာချွတ်ခန်း' ဝတ္ထုတို့ဆိုလျှင် အပျိုေပါက်, လူပျိုေပါက်ေတွပင် ဖတ်ခွင့်မရ။ အလဇ္ဇီစာေပဟု သတ်မှတ်ြကသည်။
ကျွန်ေတာ်သည်......
ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် လက်ဖက်ရည်ဆိုင်လာ၍ ထိုင်တတ်ေသာ 'ြမို့မအုန်း' ကို ေငးြကည့် ေနမိသည်။ သူကေတာ့ 'သခင်္ါ' လို ြဖူြဖူသွယ်သွယ် မဟုတ်။ အသားမည်းမည်း, ခပ်ဝဝ, အရပ်ပျပ်ပျပ်, ေကာ်ကိုင်းတပ် မျက်မှန်ထူထူထဲမှ သူ့မျက်လံုးများသည် ရယ်ေနတတ်သည်။
တခါတရံတွင် လူငယ်ေတွြကားထဲလာ၍ လက်ဖက်ရည်ဆိုင်လာ၍ ထိုင်တတ်ေသာသူ များမှာ ဆရာြကီး 'မွန်းဓာတု' နှင့် 'ေရွှစြကာ' တို့ ြဖစ်သည်။
ဆရာြကီး 'မွန်းဓာတု' မှာ ဝတ္ထုေရးဆရာမဟုတ်ပါ။ တခါတရံတွင်သာ ြမန်မာစာေပနှင့် ပတ်သက်သည့် ေဆာင်းပါးများ၊ ေလာကဓာတ် ပညာ(သိပ္ပံပညာ)နှင့် ပတ်သက်သည့် ေဆာင်းပါးများကို ေရးတတ်သူ ြဖစ်သည်။ အရပ်ပျပ်ပျပ် ကျွန်ေတာ်တို့နှင့်စ, ေတွ့စဉ်ကတည်း ကပင်လျှင် 'မွန်းဓာတု'သည် အသက်ေတာ်ေတာ်ြကီးေနေလြပီ။
'ေရွှစြကာ' ကား အြမဲတမ်းလိုလို အေပါ်အကင်္ျီ, ေမာင့်ကျက်သေရ ေခါင်းေပါင်းနှင့် ဆက်စံုရှူးဖိနပ်ကို ဝတ်ဆင်ထားသည်။ သူသည် လက်ဖက်ရည်ဆိုင်သို့ လာသည့်အခါမှာပင် ေခါင်းေပါင်းနှင့် အေပါ်အကင်္ျီကို ဝတ်ဆင်ထားတတ်သည်။ ကျွန်ေတာ်တို့ ငယ်ငယ်ကေလး ကတည်းက ရာဇဝင် အချစ်ဝတ္ထုများကို ေရးဖွဲ့ခဲ့ေသာ ဆရာြကီးြဖစ်သည်။
လယ်တီပဏ္ဍိတဦးေမာင်ြကီးနှင့် ေရွှစြကာသည် ရာဇဝင်အချစ်ဝတ္ထုများကို အများဆံုး ေရးခဲ့သူများြဖစ်သည်။ ကျွန်ေတာ်ဖတ်ဖူးေသာ သူ့ရာဇဝင် အချစ်ဝတ္ထုများပင်လျှင် ဆယ်ဂဏန်း ေလာက် ရှိမည်ထင်သည်။ 'နာခံေတာ်'၊ 'အေထာက်ေတာ်'၊ 'ကုန်းေဘာင်ြပင်သစ်'၊ 'ေစာဥမ္မာ'၊ 'ဝန်ြကီးေယာက်ဖ' စသည်......။
'ေရွှစြကာ' သည် သူ့ရာဇဝင် အချစ်ဝတ္ထုများကို ေတာင်ငူေခတ်၊ ပင်းယေခတ် နှင့် ကုန်းေဘာင်ေခတ်တို့ကို ေနာက်ခံထားေရးေလ့ရှိသည်။ အချစ်၊ နိုင်ငံေရး၊ လျှို့ဝှက်ြကံစည်မှု စသည်တို့ကို ယှက်လိမ်ရက်ေဖာက်ထားသည့် ဇာတ်လမ်းြဖစ်သြဖင့် ဖတ်၍ေကာင်းသည်။
ကျွန်ေတာ်တို့ဝိုင်းသို့ လာတတ်သည့် ေနာက်စာေရးဆရာတေယာက်မှာ 'ရဲသမိန်' ြဖစ်သည်။ စစ်မြဖစ်ခင်တုန်းက သူ့ဝတ္ထုေလးတပုဒ်ကို ကျွန်ေတာ်ဖတ်ြပီး စွဲလမ်းခဲ့ဖူးသည်။ သူက စာများများမေရး။ စစ်မြဖစ်မီတွင် နာမည်ြကီးသည့် စာအုပ်တိုက်ြကီးတတိုက်ကို တည်ေထာင်ခဲ့ြပီး ေအာင်ြမင်ေသာဝတ္ထုများ၊ ကျမ်းစာအုပ်များကို ထုတ်ေဝခဲ့သည်။ သူ့စာအုပ် တိုက်အမည်မှာ 'ဘီေက' စာအုပ်တိုက်ြဖစ်သည်။ သူ့အမည်အရင်းက 'ဦးဘြကိုင်' ြဖစ်၍ သူ့စာအုပ်တိုက်ကို 'ဘီေက' စာအုပ်တိုက် ဟု အမည်ေပးြခင်းြဖစ်သည်။
ကျွန်ေတာ် ငယ်ငယ်တုန်းက သူ့စာအုပ်တိုက်မှ ထုတ်ေဝေသာ စာအုပ်တအုပ်ကို စာတိုက်မှတဆင့် မှာ၍ဖတ်ဖူးခဲ့သည်။ စာအုပ်မှာ 'မဟာေဆွ' ၏ 'အချစ်ြပဿနာ' ဆိုသည့်စာအုပ်ြဖစ်သည်။
ထိုစာအုပ်မှာ ေနာင်တွင် ညစ်ညမ်းသည်ဟုဆိုကာ အစိုးရကတရားစွဲြပီး ရံုးတင် စစ်သည်။ စာေရးသူနှင့် ထုတ်ေဝသူကို တရားရံုးက ရံုးမင်းတထိုင် ေထာင်ဒဏ်အြပစ်ေပး သည်ဟု ကျွန်ေတာ် မှတ်မိေနသည်။ ရံုးမင်းတထိုင်ဆိုသည်မှာ တရားသူြကီး ဤအမှုစစ်ေဆး သည့် ရံုးတက်ချိန်တချိန်ကို ဆိုလိုြခင်းြဖစ်သည်။
စစ်ြပီးသည့်ေနာက်တွင် 'ရဲသမိန်' သည် စာသိပ်မေရးေတာ့။ ေရေကျာ်သမဝါယမတွင် မန်ေနဂျာလုပ်ေနသည်။ ကျွန်ေတာ်တို့သည် လက်ဖက်ရည် ေသာက်ချင်လျှင် 'ရဲသမိန်' ဆီသွားြပီး လက်ဖက်ရည် အတိုက်ခိုင်းတတ်သည်။
ေရေကျာ်တွင် ကျွန်ေတာ်တို့ အြမဲတမ်းလိုလို လက်ဖက်ရည် အတိုက်ခိုင်းသည့် စာေရးဆရာတေယာက်မှာ 'ေဒဝ' (ေခါ်)ကိုေစာခိုင် ြဖစ်သည်။ 'ကိုေစာခိုင်' ကေတာ့ ဝတ္ထုေခတ်ဦးက ဝတ္ထုေရးဆရာမဟုတ်။ ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် ေခတ်ြပိုင် စာေရးဆရာြဖစ်သည်။ 'မစိမ်းပင်' ဆိုသည့် လံုးချင်းဝတ္ထုြဖင့် နာမည်ြကီးလာသူ ြဖစ်သည်။ သို့ရာတွင် သူသည် စာကို အေပျာ်တမ်းေရးြခင်းြဖစ်ြပီး သူ့အလုပ်မှာ ေဆးတိုက်ဖွင့်ထားသည်။ ကျွန်ေတာ်တို့သည် ေနထိုင်မေကာင်းလျှင် သူ့ေဆးတိုက်ဝင်ြပီး ေဆးအလကားထိုးြကသည်။
'ကိုေဒဝ' သည် လာသမျှ စာေရးဆရာကို လက်ဖက်ရည်တိုက်ြပီး ေဆးအလကား ထိုးေပးတတ်သည်။ သူ၏ အမှန်ဆံုးေဖာက်သည်မှာ ဗန်းေမာ်တင်ေအာင်ြဖစ်သည်။
'မဟာေဆွ' နှင့် 'ဇဝန' တို့မှာ ရှစ်ပဲတန်နှင့် ဆယ့်နှစ်ပဲတန်ဝတ္ထုေခတ်တွင် ထင်ရှားေသာ စာေရးဆရာြကီးများ ြဖစ်ြကသည်။ သူတို့နှစ် ဦးစလံုးမှာ ၅၁ လမ်းထဲတွင် ေနသြဖင့် ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် ေန့တိုင်းလိုလို ေတွ့တတ်သည်။
'မဟာေဆွ' မှာ ညေန (၄)နာရီထိုးြပီးသည်နှင့် ေအာက်သို့ဆင်းလာကာ လမ်းထိပ်သို့ ထွက်သွားသည်ကို ြမင်ရတတ်သည်။ 'မဟာေဆွ' သည် မနက်ပိုင်းတွင် ကျွန်ေတာ်တို့နှင့်အတူ ကရိလမ်းနှင့် ေမာင်ဂိုမာရီလမ်း (ဗိုလ်ချုပ်လမ်း) ေထာင့်ရှိ မက်သဒစ်ကဖီးတွင် လာထိုင်တတ် ြပီး ေန့လည်ပိုင်းတွင် သိပ်မထွက်ေတာ့ဘဲ အိမ်မှာတေနကုန် စာေရးသည်။
'မဟာေဆွ'သည် သူ့အချိန်နှင့်သူ စာေရးြပီး သူ့အချိန်နှင့်သူနားသည်။ ကိစ္စဝိစ္စ အေရးမြကီးလျှင် 'မဟာေဆွ' သည် သူ စာေရးေနချိန်တွင် ဘယ်ဧည့်သည်ကိုမျှ အေတွ့မခံ။ ေန့တိုင်း ညေန (၄)နာရီထိုးသည်နှင့် 'မဟာေဆွ' သည် အလုပ်သိမ်းြပီး ကျွန်ေတာ်တို့ စခန်းချသည့် ရန်ေကျာ်ဂျာနယ်တိုက်ကို ေရှ့ကြဖတ်ြပီး လမ်းထိပ်သို့ ထွက်သွားတတ်သည်။ အရပ်ေထာင်ေထာင်ေမာင်းေမာင်း, ဝဝဖိုင့်ဖိုင့်, အသားကေြကးနီေရာင်, ဆံပင်ကေနာက်ြမင့် ခပ်တိုတို၊ စွပ်ကျယ် လက်ြပတ်အကင်္ျီနှင့် နှစ်တရာချည် လံုချည် အကွက်တံုးြကီးကို ဝတ်ထား တတ်သည်။
ခဏေနလျှင် 'မဟာေဆွ' သည် လမ်းထဲသို့ြပန်ဝင်လာကာ ကျွန်ေတာ်တို့စခန်းချရာ ရန်ေကျာ်ဂျာနယ်တိုက်သို့ လာေရာက်ြပီး စကားေြပာတတ်သည်။ သူ့မျက်နှာသည် ပို၍ ေြကးနီေရာင်သန်းလာကာ သူ့အသံသည် ပို၍ကျယ်လာသည်။ စူးဝါးသည့် ချက်အရက်နံ့သည် မျက်နှာေပါ် မှ ေဝ့ဝိုက်ြဖတ်သန်း သွားတတ်သည်။
သူသည် စာေရးဆရာဘဝကို မြကာခဏ ဂုဏ်ယူ၍ ေြပာေလ့ရှိသည်။ စာေရးဆရာ ဘဝတွင် တခါတရံ ချာပါတီကို စားခဲ့ရေြကာင်း၊ သို့ရာတွင် သူကိုယ်တိုင် ေရွးချယ်ခဲ့ေသာ အလုပ်ြဖစ်၍ စာေရးဆရာဘဝကို သူဂုဏ်ယူေြကာင်း၊ စာေရးဆရာတေယာက် အေနြဖင့် ဆင်းရဲမွဲေတရြခင်းသည် ဂုဏ်သိက္ခာရှိေသာ ဆင်းရဲမွဲေတြခင်းြဖစ်ေြကာင်း၊ တချို့ေသာ လူချမ်းသာတို့၏ သိက္ခာမဲ့ေသာဘဝမျိုးနှင့် မလဲနိုင်ေြကာင်းြဖင့် မြကာခဏ ေြပာတတ်သည်။
'မဟာေဆွ' သည် စကားေတွကို တသွင်သွင်ေြပာြပီးေနာက် ထြပန် သွားတတ်သည်။ ကျွန်ေတာ်တို့က တားလျှင်
"ငါက အချိန်နဲ့ အလုပ်လုပ်တဲ့ေကာင်ကွ၊ ေသာက်ြပီးရင် ေစာေစာအိပ်ရမယ်။ (၇) နာရီဆိုရင် ငါအိပ်ရာထဲ ေရာက်ေနြပီ" ဟုေြပာြပီး ြပန်သွားတတ်သည်။ လမ်းတွင် ေတွ့သမျှလူကို ေအာ်ဟစ်နှုတ်ဆက်သွားသံကို တေလျှာက်လံုး ြကားေနရသည်။
'ဇဝန' မှာ ကျွန်ေတာ်တို့ စတည်းချသည့် ရန်ေကျာ်ဂျာနယ် အေပါ် ထပ်တွင် ေနသူြဖစ်၍ အြမဲလိုလို ေတွ့ေနရသည်။ သူသည် ပျင်းလျှင် ေအာက်ထပ်သို့လာြပီး ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် စကားေြပာေနတတ်သည်။ တခါတေလ လက်ဖက်ရည်ဆိုင် လိုက်ထိုင်တတ်သည်။ သူကေတာ့ 'မဟာေဆွ' လိုမဟုတ် ဝိုင်းေကာင်းလျှင် ေကာင်းသလို အြကာြကီးေနသည်။
(သူဆံုးမည့်နှစ်က သူ့အိမ်တွင် ေမွးေန့ဖိတ်သြဖင့် ကျွန်ေတာ်ေရာက်သွားသည်။ ဝီစကီနှင့် ဧည့်ခံသည်။ ေနာက်တလ နှစ်လအြကာတွင် ေနာက်တခါ ေမွးေန့လုပ်ြပန်သည်။ ဝီစကီနှင့်ပင် ဧည့်ခံြပန်သည်။
ကျွန်ေတာ်က "တေလာကတွင် ဆရာေမွးေန့လုပ်ြပီးြပီ၊ ခုတခါလည်း ေမွးေန့ပဲလား" ဟုေမးသည်။ သူက မျက်မှန်ထဲက ြပံုးရယ်ရင်း.... "ဟဲ..... ဟဲ....... အရင်တခါတုန်းက အဂင်္လိပ်ရက်နဲ့တွက်ြပီး လုပ်တဲ့ေမွးေန့ဗျ၊ ခုေမွးေန့က ြမန်မာရက်နဲ့တွက်ြပီး လုပ်တာ" ဟုေြပာသည်။
ေနာင် နှစ်လေလာက်အြကာတွင် သူဆံုးြပီဟု ြကားလိုက်ရသည့်အခါ၌ ကျွန်ေတာ် သည် အံ့အားသင့်ေနသည်။)
ထိုစဉ်က 'ဇဝန' မှာ ပိန်ပိန်ကေလး။ ဆံပင်ကလည်း ကျီးကန်းသိုက်လို ဆံပင်အရှည်။ ေနာက်တွင် လည်ဂုတ်အထိေရာက်သည်။ ေရှ့မှာလည်း နဖူးေပါ်ဝဲကျေနသည်။ လမ်းထွက်လျှင် အေပါ်အကင်္ျီ၊ ဗန်ေကာက်လံုချည် ေပတင့်ရှူးဖိနပ်တို့ြဖင့် ကျကျနန ဝတ်တတ်သည်။ ညေနမိုးချုပ်လျှင် 'ဇဝန' သည် လန်ချားေပါ်မှ ယိုင်တီးယိုင်တိုင်ြဖင့် ဆင်းလာြပီး ကျွန်ေတာ် တို့နှင့် စကားေတွ ေဖာင်ေလာက်ေအာင် ေြပာေနသည်။
သူသည် ထိုစဉ်က ဇဝနဂျာနယ်။ ေနာက်ေတာ့ ဇဝနသတင်းစာ။ ေနာက် အိုးေဝသတင်းစာသို့ ေရာက်သွားသည်။ အိုးေဝသတင်းစာသို့ ေရာက်သည့်အခါတွင် ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် သိပ်မေတွ့ြဖစ်ေတာ့။ 'ေကာလိပ်ေကျာင်းသား'၊ 'ေကာလိပ်ဂျင်'၊ 'ေကာလိပ်ြကမ်းပိုး' တို့ကိုဖတ်ြပီး သူ့ကို ဟာသဝတ္ထုေရးဆရာ သက်သက်ဟု သေဘာထားခဲ့ သည်။
သို့ရာတွင် စစ်မြဖစ်မီ သူရိယာမဂ္ဂဇင်းထဲတွင်ပါသည့် သူ့အလွမ်း ဝတ္ထုေလးကို ဖတ်ခဲ့ရဖူးသည်။ အလွမ်းဝတ္ထုကျေတာ့လည်း အေရးေကာင်းသည်ပင်။ ဝတ္ထုအမည်က 'လွမ်းေငွ့ေဝေဝ' လား၊ ဘာလားမသိ။
ကျွန်ေတာ်တို့တေတွ စာေရးဆရာအသင်းမှာ အမှုေဆာင်ြဖစ်ြပီး ြမဝတီြပဇာတ်က, သည့်နှစ်က 'သုခ' နှင့် 'ဇဝန' တို့နှစ်ေယာက် မပါ။ သူတို့နှစ်ေယာက်မှာ စာေရးဆရာ ြပဇာတ်တွင် အခရာြဖစ်သည်။ ဇာတ်ခံု၏သေဘာကိုလည်း နားလည်ြကသည်။ ပရိသတ်အထာ ကိုလည်း သိြကသည်။ သူတို့နှစ်ေယာက်မှာ အများအားြဖင့် ဇာတ်လိုက်၏ သူငယ်ချင်း များြဖစ်ြကသည်။
စာေရးဆရာြပဇာတ်များတွင် ဇာတ်လိုက်မှာ အြမဲတမ်းလိုလို 'ေရွှညာေမာင်'ြဖစ်သည်။ 'နတ်သျှင်ေနာင်' ြပဇာတ်ကလျှင် 'ေရွှညာေမာင်' က 'နတ်သျှင်ေနာင်'။ 'ြမဝတီ' ြပဇာတ်ကလျှင် သူပင် 'ြမဝတီမင်းြကီး'။ 'ဝန်းဇင်းမင်းရာဇာ' ကဇာတ်ကလျှင် သူပင် 'ဝန်ဇင်းမင်းရာဇာ'။ 'လှိုင် ထိပ်ေခါင်တင်' ြပဇာတ်ကလျှင် သူပင် 'ကေနာင်မင်းသား'။ ထိုအခါတွင် 'သုခ' နှင့် 'ဇဝန' တို့က ဇာတ်လိုက်၏ သူငယ်ချင်းေတွ။ သူတို့သံုးေယာက်မှာ အေပးအယူညီသည်။ 'ဇဝန' နှင့် 'သုခ' ထွက်လာလျှင် ပရိသတ်များ ပါးစပ်ေစ့၍ မေနရေတာ့ တဝါးဝါး ပွဲကျေနေတာ့သည်။
ထိုနှစ်ကမူ 'ဇဝန' နှင့် 'သုခ' တို့ ကျွန်ေတာ်တို့လူငယ်ထဲက တေယာက် နှစ်ေယာက်ကို စိတ်ခုသွားကာ ပွဲလာမကြက။ ပထမဆံုးရက် ေန့ပွဲနှင့်ညပွဲကို ကြကသည့်အခါတွင် သူတို့နှစ်ေယာက်အစား တြခားလူကို လူစားထိုးရသည်။ သို့ရာတွင် သူတို့နှစ်ေယာက်ကို မမီနိုင်။ သူတို့ နှစ်ေယာက်မှာ အရှိန်အဝါြကီးသည့် စာေရးဆရာြကီးေတွလည်း ြဖစ်ေနသည်။ ထို့ြပင် ဇာတ်သေဘာကိုလည်း ေကာင်းေကာင်းနားလည် ကျွမ်းကျင်သူများြဖစ်သည်။ သူတို့ မပါေသာ ကျွန်ေတာ်တို့ြပဇာတ်သည် ေြခာက်ကပ်ကပ် ြဖစ်ေနသည်။ ပရိသတ်မေြပာနှင့် ကျွန်ေတာ်တို့ကိုယ်တိုင်ပင် မြကိုက်ဘဲ ြဖစ်ေနသည်။
ကျွန်ေတာ်နှင့် 'ေဒါ်မမေလး' လိုက်သွားြပီး သူတို့နှစ်ေယာက်ကို ဝင်ကေပးဖို့ ေတာင်းပန်ရသည်။ 'ဇဝန' အိမ်သို့ ေရာက်သည့်အခါတွင် သူက "ကျွန်ေတာ်ကလည်း ဖိုးက,ချင် ြဖစ်ေနတာ အေတာ်ပဲ" ဟုရယ်ေမာ ေြပာြပီး ထ,လိုက်လာသည်။
၅၁ လမ်းထဲမှာပင် 'မဟာေဆွ' နှင့် မနီးမေဝးတွင် 'ေမြမို့ေမာင်' ရှိသည်။ 'ေမြမို့ေမာင်' မှာ အချစ်ဝတ္ထုေတွကို ေရးတတ်သည်။ သို့ရာတွင် 'ေရွှအ' ဆိုသည့် သူ့ဟာသ ကေလာင်က ပို၍စူးရှသည်။ စစ်မြဖစ်မီတုန်း က 'ရန်ကုန်ဆိုတာ' ဆိုသည့် ဟာသဝတ္ထုတပုဒ်ေရးသည်။ ဂျပန်ေခတ်မှာ လားမသိ။ 'ေခတ်သစ်ရန်ကုန်ဆိုတာ' ဆိုသည့် စာအုပ်တအုပ် ထွက် ေသးသည်။ ကွမ်းယာဆိုင်ေရှ့က ေဆးလိပ်မီးညှိရန်ထားသည့် ြကိုးစကို မီးေလာင်ေနသည် ဆိုြပီး မီးသွားညှိမ်းသည့် ရန်ကုန်ေရာက်ေတာသား ခပ်အအြဖစ်ပံုများမှာ သူ့ကေလာင်ဖျား မှထွက်လာသည့် ပျက်လံုးများ ြဖစ်သည်။
ေနာက်ပိုင်းတွင်လည်း သူသည် 'ေရွှစာေြပာင်' ဆိုသည့် ဟာသ စာေစာင်ေလး တခုကို ထုတ်ေဝခဲ့ေသးသည်။ သူသည် ကျွန်ေတာ်တို့ လက်ဖက်ရည်ဝိုင်းကို တခါတေလ လာတတ်သည်။
'သာဓု' မှာ ၄ဂလမ်းမှေန၍ သစ္စာမဂ္ဂဇင်း ထုတ်ေနသည်။ စပယ်ယာ ေတွလွယ်သည့် လွယ်အိတ်ေသးေသးေလးကိုလွယ်ြပီး ကျွန်ေတာ်တို့ လက်ဖက်ရည်ဝိုင်းသို့ ေရာက်လာတတ် သည်။ သူလာလျှင် ကျွန်ေတာ်တို့ကို လက်သီးနှင့် ထုေတာ့မလို ရွယ်ြပီးမှ ဆလံေပးတတ် သည်။
၅၁ လမ်းတွင်ေနေသာ စာေရးဆရာတေယာက် ကျန်ေသးသည်။ 'လင်းယုန်နီ' ြဖစ်သည်။ 'လင်းယုန်နီ' သည် ကျွန်ေတာ်တို့နှင့် ေခတ်ြပိုင် ြဖစ်ြပီး သူက နည်းနည်းေစာသည်။ သူ၏ 'ချစ်မမ'၊ 'မမြမင့်'၊ 'ချစ်ေသာမမ'၊ 'ချစ်မမြမင့်' စသည်တို့မှာ ထိုစဉ်က လူငယ်ေတွ အသည်းစွဲခဲ့ြက သည့် အချစ်ဝတ္ထုများြဖစ်သည်။
သူ့ဇာတ်လိုက် 'ေမာင်ေစာလွင်' က ခပ်ေပေပ ခပ်ေတေတ ေကာင်း ေလး။ 'မမြမင့်' နှင့် ခွဲ၍ြပန်ခါနီးတိုင်း ဓာတ်တိုင်ကို ခဲြဖင့်ေပါက်၍ ထွက်သွားတတ်သည်။ ဖိလစ်ေမာရစ် စီးကရက်ကို ေသာက်သည်။ 'မမြမင့်' က သူ့ကိုစွန့်ခွါသွားသည့်အခါ၌-
"မမြမင့်ရယ်....မမြမင့်အတွက် ေမာင်ေစာလွင်တေယာက် ငရဲကို သွားတယ်ဆိုရင် ဘယ်အထပ်ကို သွားမှာလဲဆိုတာကိုေလာက်ေတာ့ ေမးလိုက်ဖို့ ေကာင်းပါတယ်" ဆိုသည့် စကားများြဖင့် သူ့ဝတ္ထုကို အဆံုးသတ် ထားသည်။
'လင်းယုန်နီ' သည်လည်း မက်သဒစ်ကေဖးက ကျွန်ေတာ်တို့ စားပွဲသို့ လာ၍ထိုင်ေလ့ ရှိသည်။
[၃]
၄၅ လမ်းမှာ ထိုစဉ်က တိုက်တာေတွ သိပ်မရှိ။ တဲေတွ၊ တိုက်ေဟာင်းေတွ၊ တိုက်ြပိုတိုက်ပျက်ေတွသာရှိသည်။ ေသွးေသာက်မဂ္ဂဇင်းတိုက်မှာ ၄၅ လမ်းထိပ်က လမ်းြကားေလးထဲက တဲကေလးတလံုးတွင်ြဖစ်သည်။
'ြပည့်စံု' (ကိုေကျာ်ရိုး) သည် တကယ့် ပိန်လှပ်လှပ်ကေလး။ သူ၏ ြဖူေဖွးေသာ အသားေပါ်တွင် ြဖူေဖွးသည့် စွပ်ကျယ်အကင်္ျီေလးကို ဝတ်ထားြပီး ပေလကပ်လံုချည်ေလးကို ဝတ်ထားတတ်သည်။ ေရွှကိုင်းတပ်ထားေသာ မျက်မှန်ထဲမှာ အြမဲလိုလိုြပံုးေနတတ်သည်။ သူက ေကာင်းေကာင်းကျန်းမာသည်ရယ်လို့မရှိ။ တခါတခါတွင် ဖျားေနတတ်သည်။ တခါ တခါတွင် မူးခနဲမိုက်ခနဲြဖစ်သွား၍ မြကာခဏ ေဆးရံုတက်ရသည်။
ကျွန်ေတာ်တို့က သူ့မဂ္ဂဇင်းတိုက်ကို ေကာ်ပီသွားေပးရင်း ေနာက်ေတာ့ခင်သွားြက သည်။ သူ့မဂ္ဂဇင်းတိုက်မှာ လူများလျှင် ထိုင်စရာမရှိေတာ့။ ဧည့်သည်များ၍ ထိုင်စရာမရှိလျှင် ကျွန်ေတာ်တို့သည် ဗိုလ်ချုပ်လမ်းေပါ်ရှိ နှစ်ထပ်သစ်သားတန်းလျားြကီး ေအာက်ထပ်ရှိ ကာကာလက်ဖက်ရည်ဆိုင်တွင် သွားထိုင်တတ်သည်။ အေပါ်ထပ်အခန်းတခန်းတွင် 'မင်းေဆွ' ေနသည်။ 'မင်းေဆွ' ကိုကား ကျွန်ေတာ်ေကာင်းေကာင်း အသိအကျွမ်း မြဖစ်လိုက်ရပါ။ တခါနှစ်ခါေလာက်သာ ခပ်လှမ်းလှမ်းက ေတွ့လိုက်ရသည်။
ကျွန်ေတာ်တို့ ငယ်ငယ်က သူ့ဝတ္ထုေတွကို သေဘာကျခဲ့သည်။ 'ေြဖလည်းမေြပ'၊ 'မယ့်တကိုယ်'၊ 'စေနမ'၊ 'မ,နိုင်ငံ'၊ 'လင်'၊ 'ေသွး'၊ 'ဓား'၊ 'စစ်ေြပးမ'၊ စသည်.....။
ေသွးေသာက်တိုက်သို့ လာေလ့ရှိသူတေယာက်မှာ 'ဗန်းေမာ်တင်ေအာင်' ြဖစ်သည်။ သည်တုန်းက 'ဗန်းေမာ်တင်ေအာင်' သည် ရန်ကုန်သို့ မေရာက်ေသး။ ြပည်တွင် သစ်ကုန်သည် လုပ်ေနသည်။ သူကတကယ့် ဇာတ်လိုက်။ အရပ်ေထာင်ေထာင်ေမာင်းေမာင်း, ရုပ်ေြဖာင့် ေြဖာင့်, စပို့ ရှပ်လက်တို, နက်ြပာေရာင်သက္ကလပ်ေဘာင်းဘီတို, စေတာ့ကင်းေြခအိပ်ရှည်, ေဖာ့ဦးထုပ်, ရိုးအင်ကိုရှူးဖိနပ်တို့ကို ဝတ်ဆင်ထားကာ ဒန်ဟီးလ် ေဆးတံကိုခဲလျက်။
သူက 'ဘုန်းေမာင်တေယာက်ထည်းရယ်' နှင့် 'လွမ်းရစ်ေတာ့သက်လှယ်ရယ်' တို့ကို ေရးြပီးြပီ။ သူေရာက်လာလျှင် လမ်းထိပ်က ကာကာဆိုင်သို့ေခါ်သွားကာ ကျွန်ေတာ်တို့ကို လက်ဖက်ရည်တိုက်တတ်သည်။ အဂင်္လိပ် ဒဿနဆရာ စီအီးအမ်ဂျပ်နှင့် ဘးနတ်ေရှာတို့၏ စာများအေြကာင်းကို ေြပာတတ်သည်။ သူသည် ြဗိတိ်သျှစစ်တပ်တွင် အမှုထမ်းခဲ့ သူြဖစ်ြပီး အဂင်္လိပ်စကားကို လှပသွက်လက်စွာ ေြပာတတ်သူြဖစ်သည်။
အများအားြဖင့် ကျွန်ေတာ်တို့ ထိုင်ေလ့ရှိသည်မှာ ဗိုလ်ချုပ်လမ်းနှင့် ကရိလမ်းေထာင့်ရှိ မက်သဒစ်ဘ၏ မက်သဒစ်ကဖီးြဖစ်သည်။ မက်သဒစ်ကဖီးက 'အဘဦးခင်'မှာ ကျွန်ေတာ်တို့ကို အလိုလိုက်သည်။ အေြကွးလည်းရသည်။ အလကားတိုက်သည့်အခါလည်း တိုက်သည်။ လက်ဖက်ရည်ဆိုင်ေဘးတွင် ထမင်းေြကာ်ဆိုင်ရှိသည်။ ငါးေသတ္တာေြကာ်နှင့် ပဲြပုတ် ထမင်းေြကာ်တပွဲမှ တမူးလား၊ သံုးပဲလားမသိ။ ငါးမူး (ြပားငါးဆယ်) ေလာက်ရှိလျှင် ထမင်း ေြကာ်၊ လက်ဖက်ရည်၊ စီးကရက် ဝမ်းဆက်အြပည့်ရသည်။
တခါတရံ နှင်းပန်းလမ်းတွင်ေနသည့် 'ဒဂုန်ဦးလှေဘ' ေရာက်လာတတ်သည်။ ဒဂုန်ဦးလှေဘမှာ ကျွန်ေတာ်တို့ထက် အသက်အများြကီး ြကီးသည်။ သို့ရာတွင် သူလည်း သည်လက်ဖက်ရည်ဆိုင် မထိုင်ဘဲ မေနနိုင်ပါ။ မက်သဒစ်ကဖီးတွင် စာေရးဆရာေတွအြပင် ပန်းချီဆရာေတွလည်း လာြကသည်။ ဇီဇဝါလမ်းတွင်ေနသည့် 'ကိုစန်းလွင်' မှာကျွန်ေတာ်တို့ မေရာက်မီကတည်းက မက်သဒစ်ကဖီးမှာ ထိုင်ေလ့ရှိသည်။ သူရှိလျှင် 'ဗဂျီေအာင်စိုး'၊ 'ပန်းချီလှစိုး' တို့လည်း ေန့တိုင်းလိုလို ေရာက်လာတတ်သည်။
ကရိလမ်းသည် ေနွဆိုလျှင် ေတာ်ေတာ်လှသည်။ ပိေတာက်ရွက်ေတွ ေြကွြပီး ပိေတာက်ပင်များတွင် ရွက်နုသစ်ေလးေတွ ေဝလာစြပုြပီ။
ကျွန်ေတာ်သည် ၄၅ လမ်းထဲက မေဟသီမဂ္ဂဇင်းတိုက်မှ ဆင်းလာရင်း လွန်ခဲ့သည့် ၄၅ နှစ်ေလာက်က ရှုခင်းကို ြမင်ေယာင်ေနသည်။
နှစ်ပဲတန်၊ ေလးပဲတန် ဝတ္ထုေခတ်ကို ေရှ့ေဆာင်ခဲ့သူများ။ ရှစ်ပဲတန် ဆယ့်နှစ်ပဲတန် ဝတ္ထုေခတ်ကို ေရှ့ေဆာင်ခဲ့သူများ။ နှစ်ကျပ်တန်မဂ္ဂဇင်း ေခတ်ကို ေရှ့ေဆာင်ခဲ့သူများသည် သည်ေနရာတဝိုက်မှာ လာ၍စုစည်း မိေနြကသည်။
ကျွန်ေတာ်သည် ၄၅ လမ်းထိပ်မှထွက်ြပီး တခါက မင်းေဆွေနခဲ့သည့် ေနရာကို ြကည့်သည်။ ထိုနှစ်ထပ်တန်းလျားြကီး မရှိေတာ့ပါ။ ြမို့မအုန်းေနခဲ့သည့်ေနရာကို ြကည့်သည်။ ေဒဝ ဆိုင်ဖွင့်ခဲ့သည့်ေနရာကို ြကည့်သည်။ ကျွန်ေတာ်တို့ ထိုင်ခဲ့သည့် မက်သဒစ်ကဖီး ေနရာေလးကို ြကည့်သည်။
ဘာတခုကိုမျှ မေတွ့ရေတာ့။ ၄၅ နှစ်အတွင်းတွင် တံတားေအာက်မှာ ေရေတွ ဘယ်ေလာက်များ စီးဆင်းသွားြကေလြပီ မသိ။
သို့ရာတွင်.......
ေရအလျဉ်သည် အစဉ်မြပတ် စီးဆင်းေနမည်သာ...............။
ြမသန်းတင့်
မေဟသီမဂ္ဂဇင်း၊ အမှတ် ၁ဝဝ။
၁၉၉၃ ခု၊ ေဖေဖာ်ဝါရီလ။
0 comments:
Post a Comment